Hôm nay,  

Trang Đất Việt: Tỉnh Bắc Ninh

06/06/201300:00:00(Xem: 13052)
Nguyễn Lộc Yên
TỈNH BẮC NINH

Tỉnh Bắc Ninh, diện tích 823 km vuông. Dân số năm 2011 là 1.060.300 người, mật độ 1289 người/km vuông. Sắc dân: Kinh, Tày, Nùng, Mường. Gồm có: Thành phố Bắc Ninh và 7 huyện: Quế Võ, Yên Phong, Tiên Du, Từ Sơn, Thuận Thành, Gia Bình, Lương Tài. Tỉnh lỵ ở thành phố Bắc Ninh. Nhiệt độ trung bình 23,5 độ C. Tỉnh Bắc Ninh phía bắc giáp Bắc Giang, đông và đông nam giáp Hải Dương, tây giáp Hà Nội, nam giáp Hưng Yên. Các sông lớn chảy qua Bắc Ninh là sông Đuống, sông Cầu. Bắc Ninh mùa màng, tươi tốt, ở gần Hà Nội, nên văn hóa, kinh tế phát triển nhịp nhàng theo thành phố Hà Nội.

Lịch sử tỉnh Bắc Ninh: Năm 1822 (thời Gia Long), trấn Kinh Bắc, đổi tên là trấn Bắc Ninh. Năm 1831 (thời Minh Mạng) thành lập 13 tỉnh đầu tiên ở Bắc Kỳ, Bắc Ninh là một trong 13 tỉnh đó. Ngày 27-10-1962, tỉnh Bắc Ninh hợp nhất với tỉnh Bắc Giang thành tỉnh Hà Bắc, đến ngày 1-1-1997, thì tách ra thành hai tỉnh Bắc Ninh và Bắc Giang trở lại.

Bắc Ninh có điệu dân ca Quan họ đặc sắc, tiêu biểu dân ca trữ tình, Quan họ ngày nay là di sản văn hoá của Việt Nam.

Lễ hội Đền Đô ở huyện Từ Sơn, được tổ chức ngày 15 tháng 3 (ÂL), để tưởng nhớ 8 vị vua của nhà Lý: Lý Thái Tổ, Thái Tông, Thánh Tông, Nhân Tông, Thần Tông, Anh Tông, Cao Tông, Huệ Tông và Lý Chiêu Hoàng. Lễ hội được tổ chức long trọng 4 ngày liền, sau phần chính lễ rước kiệu, cúng bái... đến mục trò chơi tưng bừng, như hát Quan họ, cờ tướng...

Chùa Phật Tích trên sườn núi Lạn Kha, huyện Tiên Du. Năm 1057, Lý Thánh Tông cho dựng tháp và đúc pho tượng phật.

Chùa Dâu ở làng Dâu, thuộc huyện Thuận Thành, trong Phật điện có tượng nữ thần Pháp Vân, nên chùa còn gọi là Pháp Vân tự. Vào ngày 8 tháng 4 âm lịch, mở lễ hội rước tượng Phật Mẫu Man Nương, đến các chùa khác trong vùng.


Tỉnh Bắc Ninh có sông Như Nguyệt, núi Dinh là ấn tích lẫy lừng. Sông Như Nguyệt ở huyện Yên Phong còn dấu tích trại Chĩnh, trại Chùa, ngày xưa Lý Thường Kiệt đã đánh đuổi quân Tống năm 1076. Núi Dinh là phòng tuyến trọng yếu lưu lại nhiều ấn tích hiển hách: Thế kỷ 11, Lý Thường Kiệt đánh tan tác đạo quân của Quách Quỳ. Thế kỷ 13, Trần Hưng Đạo đánh đuổi quân Nguyên. Thế kỷ 15, quân Minh bị bại, ra đầu hàng quân Lam Sơn. Năm 1789, ở núi Dinh, vua Quang Trung tiêu diệt trọn quân Thanh.

Đình Diềm thờ ông Trương Hống và Trương Hát, vì có công đuổi quân Lương, sau khi Lý Phật Tử phản trắc, hai ông tử tiết, dân chúng lập đền Diềm để thờ phụng.

Tỉnh Bắc Ninh có làng tranh Đông Hồ, thuộc huyện Thuận Thành, tranh Đông Hồ nét vẽ linh hoạt, sắc sảo, nổi tiếng khắp nước.

Bắc Ninh, di tích nhớ lòng
Phố phường, làng xóm, núi sông mỹ miều
Cảm tác: Non nước Bắc Ninh
Bắc Ninh nam giáp tỉnh Hưng Yên
Hà Nội phía tây, phố láng giềng
Kinh tế mở mang, luôn phát đạt
Đồng bào sinh sống, mãi bình yên
Tiền nhân giữ nước, thiết tha hoài
Triều Lý Đền Đô, nhung nhớ đời
Tám vị Quân vương, lo lắng nước
Một bà Hoàng đế, nhịn nhường ngôi
Đến chùa Bút Tháp, đến tham thiền
Chuyển hoá Phật tâm, kẻ hữu duyên
Một tượng Quan Âm, hình cổ kính
Hai toà tháp cổ, dáng thiêng liêng
Sông Như Nguyệt, núi Dinh, Xương Giang
Trận địa núi sông, thế vững vàng
Phòng tuyến sẵn sàng, Tàu sợ sệt
Hậu cần mạnh mẽ, giặc tiêu tan
Đền Diềm hương khói, hai ông Trương
Cảm kích xa xưa, chống giặc Lương
Nghĩa nước trung trinh, tròn khí tiết
Ơn vua khẳng khái, trọn can trường
Làng tranh tăm tiếng, tranh Đông Hồ
Khéo léo vẽ hình, tỉ mỉ tô
Hoạt cảnh rỡ ràng, mong mỏi ngắm
Bắc Ninh phong cảnh, thật nên thơ


Nguyễn Lộc Yên

Quyền lực có thể đẩy sử gia ra khỏi cửa, tháo gỡ triển lãm, xé sách, bắt tô vẽ quá khứ theo ý mình. Nhưng rồi cũng có ngày chính bàn tay thò vào sửa lịch sử ấy được lịch sử đóng khung và ghi lại, nguyên vẹn một bàn tay... thúi.
“Tầm quan trọng của Phật giáo cho thời đại của chúng ta” là bản Việt dịch từ nguyên tác Đức ngữ Die Bedeutung des Buddhismus für unsere Zeit do Nhà xuất bản Osla Schloss Verlag München – Neubiberg ấn hành lần thứ 2 năm 1924. Qua bài viềt, tác gỉả đề cao Phật giáo là liều thuốc duy nhất vô cùng hiệu quả để chống lại tình trạng mất phương hướng tinh thần và nhu cầu xã hội của thời hiện đại. Ông chỉ ra rằng nền văn hóa xã hội phương Tây gặp phải những mâu thuẫn nghiêm trọng và không có một giải pháp thoả đáng vì tin tưởng mù quáng vào Thiên Chúa giáo cũng như chủ nghĩa duy vật...
Người đàn ông đang lái xe chở nhóm công nhân đến công trường, bỗng bị một chiếc xe không biển số bám sát phía sau. Vài phút sau, ông bị bắn chết ngay trên tay lái. Sáu ngày sau, một thanh niên 25 tuổi bị chặn xe trên đường đi làm. Năm phát đạn liên tiếp bắn xuyên vào xe; một viên trúng ngay giữa đầu. Anh chết tại chỗ. Không phiên tòa. Không bồi thẩm đoàn. Không cơ hội biện hộ. Chỉ một quyết định sống chết, được những kẻ bịt mặt đưa ra trong tích tắc. Nếu độc giả cho rằng đây là chuyện xảy ra tại Việt Nam hay ở một xứ sở nơi băng đảng lộng hành, xin nghĩ lại. Đây là nước Mỹ. Năm 2026.
Từ khi ông Donald Trump trở lại giữ chức Tổng Thống Hoa Kỳ, chánh sách mậu dịch của Hoa Thịnh Đốn đổi khác nhiều. Chính phủ Mỹ lấy thuế khóa làm một phương tiện để vừa bảo hộ kỹ nghệ trong nước, vừa gây sức ép với những nước cùng mình giao thương. Thuế khi tăng, khi giảm; việc thương thuyết hôm trước còn thuận, hôm sau đã có thể trở mặt. Thoạt trông, ấy chỉ là chuyện mua bán giữa Hoa Kỳ với từng nước. Nhưng xét cho kỹ, mỗi phen Hoa Thịnh Đốn dựng thêm một hàng rào thuế khóa, Bắc Kinh lại có thêm một dịp để mở đường giao thương với những nước muốn tìm nơi khác mà nương tựa.
Đó là một trong những sự thật dịu dàng nhất của kiếp người, rằng chúng ta, một phần nào đó, là kết quả từ của những người đã dạy dỗ mình, ‘nhất tự vi sư, bán tự vi sư’. Donald Trump cũng có một người thầy theo nghĩa như thế. Từ năm 2016, truyền thông Mỹ đã lần tìm ra người thầy này của Trump: Roy Cohn, và gọi ông ta là “một trong những kẻ thù tồi tệ nhất của Liên Minh Châu Âu, người từng cố vấn cho Donald Trump.”
Tính đến thời điểm hiện tại của tài khóa 2026 (tháng 10, 2025 – tháng 9, 2026), thiếu hụt ngân sách liên bang Hoa Kỳ đã lên tới khoảng 1.8 nghìn tỷ USD, trong đó mức thiếu hụt của riêng tháng 7 là 432 tỷ USD, cao nhất kể từ tháng 3, 2021. Medicare tăng mạnh đã góp phần đẩy tổng con số lên cao, trong khi chính quyền vay nợ vẫn là một yếu tố đóng góp đáng kể. Tình trạng này đã đẩy tổng nợ quốc gia lần đầu tiên vượt mốc 40 nghìn tỷ USD, chủ yếu do chi phí lãi vay ròng gia tăng, các khoản chi cho chương trình phúc lợi bắt buộc và tác động từ các đạo luật chi tiêu mới được ban hành. Văn Phòng Ngân Sách Quốc Hội (Congressional Budget Office - CBO) dự đoán thâm hụt ngân sách cả tài khóa 2026 sẽ ở mức gần 1.9 nghìn tỷ USD.
Tổng Thống Donald Trump vừa đưa cuộc chiến thuế quan với Canada sang một vòng mới, áp thuế 50% lên khoảng $20 tỷ hàng nhập cảng từ nước láng giềng phía bắc, chỉ hơn hai tháng trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ. Trên lý thuyết, đây là một đòn đánh vào Canada. Trong thực tế, nó cũng là một sắc thuế đánh vào kỹ nghệ Hoa Kỳ. Lý do khá rõ: sau nhiều thập niên tự do mậu dịch, hai nền kinh tế Hoa Kỳ và Canada đã đan vào nhau từ dầu thô, điện lực, thép, nhôm cho tới xe hơi và linh kiện. Đánh thuế một mắt xích ở Canada, nhiều khi chính hãng xưởng Mỹ lại là nơi gánh thêm phí tổn.
Mysticism: Christian and Buddhist là một trong những công trình tiêu biểu của Suzuki trong lĩnh vực nghiên cứu và đối thoại liên tôn. Tác phẩm được Nhà xuất bản George Allen & Unwin (London) ấn hành năm 1957 và được dịch giả Như Hạnh chuyển ngữ sang tiếng Việt với nhan đề Huyền học đạo Phật và Thiên Chúa giáo, do Nhà xuất bản Kinh Thi xuất bản năm 1974.
Một người mời bạn đi ăn tối. Bạn mệt, không muốn ra khỏi nhà, nhưng thay vì nói thật rằng tối nay chỉ muốn nằm yên, bạn đáp “Tiếc quá, tôi có hẹn mất rồi”. Một người quen hỏi cái áo mới có đẹp không. Bạn thấy chẳng đẹp chút nào, song vẫn mỉm cười: “đẹp lắm!” Một đứa trẻ chìa ra bức tranh nguệch ngoạc, không ai nỡ nói: “Con mèo này trông giống củ khoai.” Không nền dân chủ nào suy vong vì những câu nói dối vô hại ấy. Madeleine Aggeler của The Guardian, người từng thử sống hai tuần không nói dối vặt như thế cho rằng phần lớn chúng ta không nói dối vì có ý hại người. Ta nói dối vì sự thật bất tiện. Vì không muốn làm ai mất lòng. Hoặc chỉ vì một câu không thật ngắn hơn một lời giải thích thật.
Trong chương trình phát hình kéo dài hơn 6 phút trên đài truyền hình quốc gia VTV vào tối ngày 16/08/2026, lần đầu tiên, sau gần một năm rưỡi, công chúng mới được nghe công bố công khai cái gọi là kết quả điều tra về vụ tai nạn giao thông tại đường Nguyễn Huy Tự, Hà Nội. Bản tin xác nhận người cầm lái xe ô tô lấn trái, vi phạm Luật Giao thông Đường bộ làm chết một nữ sinh và khiến người cha mang thương tích nặng chính là cựu Đại biểu Quốc hội Nguyễn Sỹ Cương.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.