Hôm nay,  

Ông Trump chơi cờ

16/07/201710:53:00(Xem: 9640)
Ông Trump chơi cờ
 
Đoàn Hưng Quốc

 

Báo chí Mỹ nhận xét trong khi họ Tập chơi cờ tướng thì ông Trump chơi cờ cá ngựa (Xi plays chess, Trump plays checker). Lý do nước Mỹ dưới thời ông Trump chỉ lo cho quyền lợi trước mắt như bảo hộ mậu dịch và nhiên liệu hóa thạch, đã nhường chổ trống cho Trung Quốc nhảy vào vai trò lãnh đạo thương mại toàn cầu và chống biến đổi khí hậu. Điều này có thể đúng, nhưng thực tế lại cho thấy những nước ở Trung Đông, Đông Âu hay Đông Á cần đến Hoa Kỳ không phải nơi hiệu ứng lồng kính ở chỗ Mỹ giúp bảo vệ an ninh cho họ; ngược lại buôn bán với Trung Quốc ngày càng tăng không phải do Bắc Kinh mở cánh cửa tự do mậu dịch nhưng vì Hoa Lục có nhiều tiền để đầu tư, nhập cảng nguyên vật liệu cùng bán hàng rẻ.

Trở lại với bàn cờ chiến lược Mỹ-Trung, ông Trump cho thấy cách thức tiếp cận ngành ngoại giao theo kiểu con buôn trong lần tiếp xúc với ông Tập về Đông-Á:

  1. Sau buổi họp đầu tiên ông Trump tán dương Tập Cập Bình và đặt niềm tin vào họ Tập sẽ tận tình giúp giải quyết vấn đề Bắc Hàn. Ông Trump còn cho biết không thể có chiến tranh thương mại khi mà Trung Quốc đang tạo áp lực lên Bình Nhưỡng. Báo chí kết luận ông Trump sớm tháo gỡ các lời tuyên bố chống Bắc Kinh trong thời gian bầu cử như những vị tiền nhiệm khác.

 

  1. Nhưng không lâu sau đó ông Trump đổi giọng bày tỏ nổi thất vọng rằng Bắc Kinh đã không giúp đỡ hết mình. Ông mời Thủ Tướng Việt Nam Nguyễn Xuân Phúc sang Hoa Kỳ và bàn chuyện tàu sân bay Mỹ vào Cam Ranh; thông báo bán $1.42 tỷ USD vũ khí cho Đài Loan; lên án Trung Quốc vi phạm nhân quyền; cho tàu chiến Mỹ tiến sát đảo Thị Tứ trong vùng biển bị Bắc Kinh tự cho có chủ quyền.

Nói cách khác ông Trump ban đầu chìa bàn tay tâng bốc đối phương [1], nhưng khi công việc diễn tiến không thuận lợi thì ông sẵn sàng trở mặt tấn công, tạo áp lực nhiều mặt. Rất khó biết mục tiêu trước mắt của ông thực sự là Bắc Hàn, Đài Loan, biển Đông hay cuộc thương thảo mậu dịch Mỹ-Trung 100 ngày bắt đầu từ tháng 05/2017. Điểm lợi là đối thủ không đoán được ông Trump sẽ nhượng bộ điều gì để được điều gì; điểm thiệt là chính các nước bạn như Nhật, Nam Hàn, Đài Loan và vùng Đông Nam Á cũng không biết ông Trump có sẽ đánh đổi quyền lợi của mình cho một vấn đề nào đó không, trong khi chính các nhà ngoại giao Hoa Kỳ cũng lúng túng không thể giải thích được lập trường của chủ nhân Tòa Nhà Trắng.
 

Các nước có thể chọn một trong hai thái độ (1) theo Trung Quốc vì không còn tin Mỹ, (2) hoặc xích gần với Mỹ để canh chừng quyền lợi của mình không bị đổi chác! Có vẻ nhiều nước chọn giải pháp thứ nhì khi Thủ Tướng Việt Nam sang Hoa Kỳ với hợp đồng 15 tỷ USD, Đài Loan mua vũ khí Mỹ, sau đó Tân Tổng Thống Nam Hàn cũng đến gặp ông Trump. Nhưng không ai biết đươc kết quả lâu dài sẽ như thế nào với lề lối ngoại giao chưa từng thấy này.

Dù vậy dân giang hồ [2] sẽ đánh giá nếu Mỹ có thực lực chơi bạo cho dù mỗi bên đều bị thiệt thòi chút ít thay vì nói mạnh mà chơi yếu xìu. Tầng lớp tinh hoa xã hội đừng coi như chuyện đùa vì ông Trump rất sành sỏi khuấy động tâm lý bình dân mà không cần nương tựa vào các chuyên gia trí thức.

Đ.H.Q.

 

[1] Lề lối ngoại giao và mối quan tâm về thương mại của ông Trump thể hiện rỏ qua kỳ họp G-20 vừa mới đây:
 

Với Tổng Thống Nam Dương Joko Widodo: “Chúng ta là bạn, và chúng ta sẽ ký kết rất nhiều hợp đồng thương mại” (“We've become friends, and we're going to be doing a lot of deals together — trade deals.”)
 

Với Thủ Tướng Singapore Lý Hiển Long: “Chúng tôi gần nhau lắm, và chúng tôi hy vọng sẽ chung nhau làm rất nhiều điều tốt” (“The Prime Minister of Singapore – we're very close, the relationship is very close, and we expect to do some excellent things together in many ways.”)
 

Với Tổng Thống Mễ Tây Cơ Enrique Pena-Nieto: “Tôi rất thích gặp lại bạn là Tổng Thống Mễ Tây Cơ. Chúng tôi thương thuyết lại NAFTA và các điều khác, và đang chờ kết quả” (“It's great to be with my friend, the President of Mexico. And we're negotiating NAFTA and some other things with Mexico, and we'll see how it all turns out.”)
 

Với Tổng Thống Nam Hàn Moon Jae-In: “Chúng tôi có buổi ăn tối tuyệt vời ở Tòa Bạch Ốc. Chúng tôi đang thảo luận hiệp ướng mậu dịch với Nam Hàn, và mong rằng đây sẽ là một hiệp ước sòng phẳng” (“We had fantastic dinner at the White House – accomplished a lot,” he said. “We are renegotiating a trade deal right now as we speak with South Korea, and hopefully it will be an equitable deal.”)
 

Với Chủ Tịch Trung Quốc Tập Cận Bình: “Chúng tôi đã tạo được thân tình. TôI tin rằng dù vấn đề thương mại hay Bắc Hàn, hay nhiều điều khác nửa, chúng ta sẽ đạt được kết quả tốt đẹp” (“We are developing, and have developed, a wonderful relationship,” he said. “And I'm sure that whether it's on trade or whether it's on North Korea, or any of the many things that we will be discussing, we will come to a successful conclusion.”)
 

[2] Giới giang hồ nơi đây gồm cả Tập Cận Bình, Putin, Modi, Netanyahu, Erdogan, Duterte, lãnh đạo Hà Nội, v.v…

 

In Trang
1234567Trang sauTrang cuối

Ngày xưa, vào trang điện tử của chính phủ Hoa Kỳ, người ta có thể tìm thấy bản Tuyên Ngôn Độc Lập, đọc Hiến Pháp, học một đạo luật được làm ra thế nào, tìm hiểu quyền và bổn phận công dân trong một nền cộng hòa. Bây giờ, vào trang điện tử chính thức của Bạch Ốc, ngoài chuyện coi tổng thống nói gì, chê ai, chửi ai, công dân được mời chơi trò trục xuất di dân. Không phải "fake news". Cũng không phải chuyện tiếu lâm. Ngày 3 tháng Chín tuần qua, trên whitehouse.gov, Bạch Ốc khai trương một khu Arcade, gồm năm trò chơi kiểu những máy điện tử ngày xưa với lời rao ngắn gọn: "Build the wall. Deport. Fill a Trump Account." Xây tường. Trục xuất. Bỏ tiền đầy vào trương mục Trump. Một khu arcade hay một dạng sòng bài trên mạng, nơi người vào chơi không đánh cược bằng tiền, mà bằng lương tri.

Quyền lực có thể đẩy sử gia ra khỏi cửa, tháo gỡ triển lãm, xé sách, bắt tô vẽ quá khứ theo ý mình. Nhưng rồi cũng có ngày chính bàn tay thò vào sửa lịch sử ấy được lịch sử đóng khung và ghi lại, nguyên vẹn một bàn tay... thúi.

“Tầm quan trọng của Phật giáo cho thời đại của chúng ta” là bản Việt dịch từ nguyên tác Đức ngữ Die Bedeutung des Buddhismus für unsere Zeit do Nhà xuất bản Osla Schloss Verlag München – Neubiberg ấn hành lần thứ 2 năm 1924. Qua bài viềt, tác gỉả đề cao Phật giáo là liều thuốc duy nhất vô cùng hiệu quả để chống lại tình trạng mất phương hướng tinh thần và nhu cầu xã hội của thời hiện đại. Ông chỉ ra rằng nền văn hóa xã hội phương Tây gặp phải những mâu thuẫn nghiêm trọng và không có một giải pháp thoả đáng vì tin tưởng mù quáng vào Thiên Chúa giáo cũng như chủ nghĩa duy vật...

Người đàn ông đang lái xe chở nhóm công nhân đến công trường, bỗng bị một chiếc xe không biển số bám sát phía sau. Vài phút sau, ông bị bắn chết ngay trên tay lái. Sáu ngày sau, một thanh niên 25 tuổi bị chặn xe trên đường đi làm. Năm phát đạn liên tiếp bắn xuyên vào xe; một viên trúng ngay giữa đầu. Anh chết tại chỗ. Không phiên tòa. Không bồi thẩm đoàn. Không cơ hội biện hộ. Chỉ một quyết định sống chết, được những kẻ bịt mặt đưa ra trong tích tắc. Nếu độc giả cho rằng đây là chuyện xảy ra tại Việt Nam hay ở một xứ sở nơi băng đảng lộng hành, xin nghĩ lại. Đây là nước Mỹ. Năm 2026.

Từ khi ông Donald Trump trở lại giữ chức Tổng Thống Hoa Kỳ, chánh sách mậu dịch của Hoa Thịnh Đốn đổi khác nhiều. Chính phủ Mỹ lấy thuế khóa làm một phương tiện để vừa bảo hộ kỹ nghệ trong nước, vừa gây sức ép với những nước cùng mình giao thương. Thuế khi tăng, khi giảm; việc thương thuyết hôm trước còn thuận, hôm sau đã có thể trở mặt. Thoạt trông, ấy chỉ là chuyện mua bán giữa Hoa Kỳ với từng nước. Nhưng xét cho kỹ, mỗi phen Hoa Thịnh Đốn dựng thêm một hàng rào thuế khóa, Bắc Kinh lại có thêm một dịp để mở đường giao thương với những nước muốn tìm nơi khác mà nương tựa.

Đó là một trong những sự thật dịu dàng nhất của kiếp người, rằng chúng ta, một phần nào đó, là kết quả từ của những người đã dạy dỗ mình, ‘nhất tự vi sư, bán tự vi sư’. Donald Trump cũng có một người thầy theo nghĩa như thế. Từ năm 2016, truyền thông Mỹ đã lần tìm ra người thầy này của Trump: Roy Cohn, và gọi ông ta là “một trong những kẻ thù tồi tệ nhất của Liên Minh Châu Âu, người từng cố vấn cho Donald Trump.”

Tính đến thời điểm hiện tại của tài khóa 2026 (tháng 10, 2025 – tháng 9, 2026), thiếu hụt ngân sách liên bang Hoa Kỳ đã lên tới khoảng 1.8 nghìn tỷ USD, trong đó mức thiếu hụt của riêng tháng 7 là 432 tỷ USD, cao nhất kể từ tháng 3, 2021. Medicare tăng mạnh đã góp phần đẩy tổng con số lên cao, trong khi chính quyền vay nợ vẫn là một yếu tố đóng góp đáng kể. Tình trạng này đã đẩy tổng nợ quốc gia lần đầu tiên vượt mốc 40 nghìn tỷ USD, chủ yếu do chi phí lãi vay ròng gia tăng, các khoản chi cho chương trình phúc lợi bắt buộc và tác động từ các đạo luật chi tiêu mới được ban hành. Văn Phòng Ngân Sách Quốc Hội (Congressional Budget Office - CBO) dự đoán thâm hụt ngân sách cả tài khóa 2026 sẽ ở mức gần 1.9 nghìn tỷ USD.

Tổng Thống Donald Trump vừa đưa cuộc chiến thuế quan với Canada sang một vòng mới, áp thuế 50% lên khoảng $20 tỷ hàng nhập cảng từ nước láng giềng phía bắc, chỉ hơn hai tháng trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ. Trên lý thuyết, đây là một đòn đánh vào Canada. Trong thực tế, nó cũng là một sắc thuế đánh vào kỹ nghệ Hoa Kỳ. Lý do khá rõ: sau nhiều thập niên tự do mậu dịch, hai nền kinh tế Hoa Kỳ và Canada đã đan vào nhau từ dầu thô, điện lực, thép, nhôm cho tới xe hơi và linh kiện. Đánh thuế một mắt xích ở Canada, nhiều khi chính hãng xưởng Mỹ lại là nơi gánh thêm phí tổn.

Mysticism: Christian and Buddhist là một trong những công trình tiêu biểu của Suzuki trong lĩnh vực nghiên cứu và đối thoại liên tôn. Tác phẩm được Nhà xuất bản George Allen & Unwin (London) ấn hành năm 1957 và được dịch giả Như Hạnh chuyển ngữ sang tiếng Việt với nhan đề Huyền học đạo Phật và Thiên Chúa giáo, do Nhà xuất bản Kinh Thi xuất bản năm 1974.

Một người mời bạn đi ăn tối. Bạn mệt, không muốn ra khỏi nhà, nhưng thay vì nói thật rằng tối nay chỉ muốn nằm yên, bạn đáp “Tiếc quá, tôi có hẹn mất rồi”. Một người quen hỏi cái áo mới có đẹp không. Bạn thấy chẳng đẹp chút nào, song vẫn mỉm cười: “đẹp lắm!” Một đứa trẻ chìa ra bức tranh nguệch ngoạc, không ai nỡ nói: “Con mèo này trông giống củ khoai.” Không nền dân chủ nào suy vong vì những câu nói dối vô hại ấy. Madeleine Aggeler của The Guardian, người từng thử sống hai tuần không nói dối vặt như thế cho rằng phần lớn chúng ta không nói dối vì có ý hại người. Ta nói dối vì sự thật bất tiện. Vì không muốn làm ai mất lòng. Hoặc chỉ vì một câu không thật ngắn hơn một lời giải thích thật.
1234567Trang sauTrang cuối
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.