Hôm nay,  

Asia - Obama

08/02/201000:00:00(Xem: 7571)

ASIA - OBAMA

Lê Văn
Song song với các biến cố mới xảy ra như Hoa Kỳ -HK- vừa quyết định bán hơn 6.4 tỉ đô la võ khi tối tân cho Đài Loan thì tiếp ngay sau đó Tổng thống HK Obama tuyên bố sẽ tiếp kiến Đức Đạt Lai Lạt Ma Tây Tạng vào cuối tháng 2 sắp tới đang gây nên các căng thẳng nghiêm trọng với Trung quốc -TQ.
Mặc dầu TQ lớn tiếng phản đối, ngoại trưởng Hillary Clinton cho rằng việc bán vũ khí hiện đại cho Đài loan không có gì đi ngược lại quan điểm “Một Nước Trung Quốc” như chủ trương của chính phủ Mỹ và chính phủ TQ bấy lâu naỵ Theo ngoại trưởng Clinton, thì việc tăng cường vũ khí cho Đài Loan nhầm củng cố cho Đài loan trong việc nói chuyện với TQ được thuận tiện hơn, dễ dàng hơn.
TQ cảnh cáo nếu ông Obama tiếp Đức Datlai Lama  thì sẽ gây tổn thương cho quan hệ song phương giữa Mỹ-Trung. Liền sau đó Tòa Bạch Ốc cho hay là Tổng thống Obama dứt khoác sẽ có buổi họp với Đức DaLai-Lama bất chấp lời cảnh cáo của TQ. Một viên chức Hoa kỳ, ông Bill Bulton nói rằng Tổng thống Obama đã nói với các lãnh đạo Bắc kinh là sau chuyến thăm TQ, Tổng thống Obama sẽ có buổi tiếp xúc với Đức ĐaLai Lamạ Trong khi đó các giới chức Hoa kỳ nói rằng điều quan trọng là duy trì quan hệ tốt đẹp cả TQ lẫn Chính Phủ Lưu vong Tây Tạng. Nghĩa là đối với Hoa kỳ, Đức Datlai Lama và Chủ tịch nước Trung Quốc Hồ Cẩm Đào có tầm vóc quan trọng ngang nhau.
Các quyết định đó được coi như là sự tái khẳng định một chính sách mới của HK tại Á châu, một chính sách đối đầu đa dạng từ thương mại đến nhân quyền và cả chính trị lẫn quân sư..
Một điểm đáng chú ý khác là Hội đồng Đối Ngoại Hoa Kỳ - Council on Foreign Relations (CFR) tại New York- một tổ chức có ảnh hưởng lớn mạnh đối với chính sách đối ngoại của Mỹ vừa cảnh báo rằng ..."Nền tảng chính trị tại IRAN đang tiến gần đến sự thay đổi sâu xắc  & triệt để chưa từng thấy từ khi chế độ Sa Hoàng bị lật đổ cách đây hơn 30 năm" ... "Iran may be closer to profound political change than at any time since the revolution that ousted the shah 30 years agọ" và  kết luận là... không những chỉ có thế lực cứng rắn Tân Bảo Thủ tại Hoa Thịnh Đốn kiên quyết  chủ trương thay đổi chế độ tại Tehran ("regime change" in Tehran) mà nay các thế lực thực tiễn cũng phải thừa nhận rằng đây là một cơ hội không thể cho vuột xẩy  được ("Even a realist should recognize that it's an opportunity not to be missed,"
Ông Richard Haass, chủ tịch Council on Foreign Relations - tổ chức được biết qui tụ các thế lực tài phiệt của Mỹ & Do Thái, một người được coi như là có quan điểm thực tiễn (realists) giống như cựu cố vấn An Ninh Quốc Gia Brent Scowcroft hay cựu Bộ trưởng Ngoại giao Colin Powell,  qua nhận định trên nay được coi như đã thay đổi quan điểm rất triệt để về đối sách của HK với IRAN (Haass' change of heart) .
Đi sâu hơn, ông Robert Kagan thuộc tổ chức Carnegie Endowment for International Peace ở Hoa Thịnh Đốn đã nhiệt liệt cỗ võ và không dấu giếm gì khi viết trên tờ Washington Post rằng thực hiện việc đổi chế độ tại Tehran ... chính là cơ may một lần trong đời mà Tổng thống Obama có được, trong vài tháng tới đây để làm cho thế giới nầy được thực sự an toàn hơn ("President Obama has a once-in-a-generation opportunity over the next few months to help make the world a dramatically safer placẹ")
Từ lập trường hầu như đồng nhứt của hai thế lực lớn nầy, chúng ta có thể trông đợi những biến cố mới sẽ xảy ra tại Iran trong những ngày sắp tớị
Tại Paris hôm 29/1/10, trong buổi họp bàn về kế hoạch và biện pháp chế tài Iran, Ngoại trưởng Hillary Clinton tuyên bố không úp mở: “ …Trung quốc sẽ bị cô lập về ngoại giao và có thể bất ổn về kinh tế nếu Trung Quốc không nhất trí với thế giới những biện pháp trừng phạt mới gay gắt hơn chống lại Iran trong việc ngăn ngừa xứ này chế tạo và phát triển vũ khí nguyên tử..”


Một động thái đáng chú ý khác là tỉ lệ thất nghiệp tại Hoa Kỳ đang ở trên mức 10% và chưa thấy có chiều hướng suy giảm trong tương lai gần, nạn thâm thủng ngân sách ở mức kỷ lục , tiết kiệm cá nhân ngày càng giảm, mức cầu theo đó mà yếu  đi, do đó ngân sách cho các chương trình kích thích kinh tế bị giới hạn...  để phá vở vòng lẩn quẩn nầy các biện pháp đầu tiên là phải hạn chế nhập khẩu ( bảo vệ hàng nội địa) và tăng xuất khẩu (tạo việc làm) mà mấu chốt của vấn đề là tăng thuế nhập khẩu và điều chỉnh tỉ xuất hối đoái tiền tệ (giá thành sản xuất.)
Hôm thứ Tư ngày 4/2/2010, Tổng thống Obama đề ra chính sách kinh tế mới của Hoa kỳ, tăng cường xuất khẩu, đòi hỏi các quốc gia trên thế giới theo đúng qui luật của WTO, chống lại chế độ bảo hộ mậu dịch. Và Tổng Obama nói thẳng với TQ và các nước khác là chính phủ TQ và chính phủ các nước khác phải mở rộng thị trường đón nhận nhiều hơn hàng xuất khẩu của của các nước khác, nhất là hàng xuất khẩu của Hoa kỳ cũng như Hoa kỳ đã và đang mở rông nhập khẩu các mặt hàng xuất khẩu của TQ cũng như của các nước khác. Cũng trong ngày thứ Tư vừa qua, Tổng thống Obama kêu gọi các quốc gia trên thế giới phải xét lại tỉ giá đồng tiền của họ với đồng Dollar của Hoa kỳ. Tổng thống Obama than phiền có một số quốc gia xử trì không công bằng với đồng Dollar của Chính phủ Hoa kỳ, họ kiềm hãm tỉ giá đồng tiền của họ một cách vô lý và phản lại qui luật mậu dịch, họ cố tình làm cho các mặt hàng nhập khẩu đất nước họ, nhất là hàng xuất khẩu của Hoa kỳ, gặp nhiều khó khăn không bán được vì giá quá caọ Mặc dầu Tổng thống Obama không chỉ mặt đặt tên, nhưng thế giới ai cũng biết Trung Quốc là một trong những quốc gia đó.
Các căng thẳng thương mại đang nổ ra giữa HK và TQ, bán võ khí tối tân cho Đài Loan, coi Đức ĐaLai Lama như một nguyên thủ quốc gia cùng lúc đó một  kế hoạch tấn công Bắc Hàn do hai chuyên gia  về Bắc hàn  Bruce Bennett thuộc Rand Corporation và Jennifer Lind của Dartmouth College cùng phác họa mới đây (Rand: 400,000 troops needed to secure N. Korea and its 'loose nukes' By Donald Kirk Monday, January 25, 2010) là phải cần đến ít nhứt 400,000 quân Mỹ-Hàn để đánh chiếm Bắc Hàn trong trường hợp nước cộng sản nầy bất ngờ xụp đổ nhằm chiếm giữa các cơ sơ nguyên tử và giải giới toàn bộ bộ đội cộng sản Bắc hàn. Bộ trưởng Quốc phòng Kim Tae-young mới đây tuyên bố là Nam hàn sẽ ra tay trước đánh phủ đầu Bắc hàn nếu có chỉ dấu rõ ràng là Bắc hàn chuẩn bị tấn công bằng vũ khí hạt nhân. (if we detected that it has a clear intention to attack with nuclear weapons".). Hai chuyên gia trên nhấn mạnh rằng nhiều chỉ dấu cho thấy hầu như đã chắc là các thang điểm chỉ dấu sự đỗ vỡ đã đến vì đang có sự khủng hoảng lảnh đạo và nền kinh tế Bắc hàn đang đến hồi kiệt quệ
Các viễn ảnh có thể xảy ra:
Một là các quốc gia nằm trong vòng ảnh hưởng trực tiếp của HK và TQ ngày càng phải chịu áp lực nặng nề hơn từ cả hai phía trong mọi lảnh vực từ thương mại đến quân sự lẫn chính trị đặc biệt là Việt Nam một quốc gia cộng sản chỉ còn chỗ dựa ở Trung cộng để tồn tại, chánh quyền thì mục ruỗng thối nát, dùng quyền cai trị để trục lợi, can tội bán nước quì lụy giặc ngoại xâm chỉ còn biết dùng bạo lực trấn áp để tồn tại đang bị nhân dân chán ghét cực độ, nội bộ chia rẽ tranh chấp chỉ chờ ngày bùng nổ ... sự đối đầu giữa HK và TQ đang là các chất xúc tác cực mạnh, những tác động tất yếu thúc đẩy làm biến thể chế độ vô phương cứu vãn.
Hai là TQ biết rõ ràng là sự xụp đổ của Bắc hàn không thể tránh khỏi nhưng không muốn thấy sự sụp đổ đó sẽ gây ra các nguy hiểm cho TQ và một điều mà TQ lo âu nhứt có lẽ là hậu quả sự xụp đổ của Bắc hàn sẽ châm ngòi cho cuộc trổi dậy toàn diện của dân tộc Tân cương và Tây Tạng đó cũng chính là nguồn cảm hứng vô tận, cơ hội ngàn năm đang đến cho chính nhân dân TQ, Việt Nam, Miến Điện, Lào, Cambodia cùng đứng lên giành lại tự do dân chủ cho chính mình ...
 Lê Văn

Diễn biến chính trị gần đây tại Việt Nam đang đặt ra một vấn đề nền tảng của mọi nhà nước hiện đại, rằng quyền lực chính trị quyền lực đang được kiểm soát bằng cơ chế nào? Và liệu còn tồn tại bất kỳ không gian nào cho việc kiểm soát đó hay không? Sau Đại hội đảng Cộng Sản, việc Tô Lâm trở thành Tổng Bí thư, rồi mới đây, tiếp tục được Quốc hội bầu kiêm nhiệm thêm chức vụ Chủ tịch nước, không đơn thuần là một sự sắp xếp nhân sự. Mà đây là một bước dịch chuyển mang tính nền tảng, làm thay đổi hoàn toàn cách thức vận hành quyền lực trong hệ thống chính trị Việt Nam theo chiều hướng đầy rủi ro. Nếu nhìn bề ngoài, đây có thể được diễn giải như một bước tăng hiệu quả lãnh đạo. Nhưng dưới lăng kính chính trị học, đó là một bước tiến rõ rệt của quá trình tập trung quyền lực. Khi hai vị trí vốn đại diện cho hai trục quyền lực, gồm đảng và nhà nước được hợp nhất vào một cá nhân, thì câu chuyện không còn là phân công nữa, mà là hội tụ quyền lực vào một điểm gần như tuyệt đối.
Tháng Tư đến, như sự chờ đợi hàng năm từ một thế giới đang oằn mình chống chọi với những vết thương do chiến tranh tàn khốc gây ra. Họ mong mỏi dù chỉ vài ngày, vài giờ ngắn ngủi, không có tiếng súng, bom rơi, đạn nổ, để thật sự được hít thở không khí hòa bình, nhất là vào dịp Lễ Phục Sinh – một mùa lễ tràn đầy thông điệp của hy vọng. Thế nhưng có những âm thanh lạc điệu, chói tai đã len lỏi vào niềm vui thiêng liêng nhất của người Kitô giáo vào buổi sáng ngày Chúa Nhật Phục Sinh, 5/4/2026. Âm thanh đó khiến bất kỳ ai nghe thấy cũng sững sờ.
Ngay trước khi tối hậu thư của Mỹ gởi cho Iran hết hạn, Mỹ và Iran đã đồng ý về một lệnh ngừng bắn tạm thời cùng kế hoạch đàm phán cho một hòa ước dài hạn. Công luận và giới chính trị trên toàn thế giới thở phào nhẹ nhõm khi một thảm họa nhân đạo quy mô lớn đã được tránh khỏi, và nền văn minh rực rỡ của Iran không bị phá hủy như những lời đe dọa trước đó. Một niềm hy vọng mong manh về hòa bình cho Iran đã được nhen nhúm. Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo rằng không nên kỳ vọng quá mức...
Ngày xưa bên bờ sông Dịch Thủy nước Triệu, có một con bạng (sò) leo lên bờ mở to miệng nằm phơi nắng, con duật (cò) bay ngang liền sà xuống mổ lấy hạt ngọc trai. Con sò kẹp chặt lấy mỏ cò, đôi bên giằng co không ai chịu nhường ai. Đúng lúc ấy ngư ông đi qua, thản nhiên thò tay bắt cả hai vào rọ. Từ đó có câu “bạng duật tương trì, ngư ông đắc lợi”, nêu cảnh hai bên tranh chấp, tiêu diệt lẫn nhau, còn kẻ thứ ba ung dung thò tay hưởng lời. Trong cuộc chiến Iran hôm nay, Trump dùng sức mạnh hỏa lực và lời đe dọa tiêu diệt để ép đối phương, tưởng rằng chỉ cần ra tay siết cổ là có thể buộc thiên hạ phải khuất phục. Nhưng thế cục không vận hành đơn giản như vậy. Hai bên càng đối đầu, càng tự làm tổn hao sức lực, còn những nước đứng ngoài lại có cơ hội tranh thủ trục lợi. Người hiểu thời cuộc nhìn không khó đoán ra rằng trên bàn cờ này, bàn tay thứ ba đang chờ thâu tóm là ai.
Ngưng bắn, dĩ nhiên, vẫn hơn là không ngưng bắn. Phải nói điều này trước, và nói cho rõ. Bom đã thôi rơi xuống Iran. Tàu bè lại qua lại. Những người lẽ ra phải chết thì còn sống. Ai từng có mặt trong một vùng chiến sự đều biết: khi súng im tiếng, bầu trời không còn gào thét, chim lại bay, trẻ con lại nói ngoài đường, thì đó là một điều gần như thiêng liêng. Nhưng ngưng bắn không phải hòa bình. Và cuộc ngưng bắn này, nếu giữ được, có thể đã phải mua bằng một giá chiến lược rất đắt. Nếu mục tiêu chính của cuộc chiến là chấm dứt, hay ít ra làm suy yếu hẳn mối đe dọa từ chế độ Iran, thì sự thật khó nghe nhất lại là sự thật đơn giản nhất: Iran vẫn còn số uranium có độ tinh khiết rất cao. Và Iran cũng đã cho thấy họ có thể biến eo biển Hormuz, một trong những thủy lộ quan trọng nhất thế giới, thành một món hàng mặc cả mà không ai có thể làm ngơ.
Kể từ ngày 28/2, Mỹ và Israel đã tiến hành các cuộc tấn công Iran và ngày càng gia tăng cường độ với mục tiêu nhằm kết thúc chiến sự càng sớm càng tốt, đồng thời làm suy yếu hoặc lật đổ chế độ thần quyền. Hai mục tiêu chính được Trump công bố là phá hủy chương trình vũ khí hạt nhân và chấm dứt sự cai trị của giới giáo sĩ Hồi giáo...
Tình hình giữa Hoa Kỳ và Iran vào tháng 4 năm 2026 cho thấy sự tương tác phức tạp giữa các áp lực quân sự, ngoại giao và chính trị trong nước. Trong những tuần gần đây, đã xảy ra việc cách chức các lãnh đạo quân sự cấp cao của Mỹ — bao gồm Tổng Tham mưu trưởng Lục quân, Tướng Randy George, cùng hai vị tướng khác — như một phần của cuộc cải tổ rộng lớn ảnh hưởng đến hơn một chục sĩ quan cấp cao. Đồng thời, Tổng thống Donald Trump đã sử dụng những lời lẽ ngày càng thô tục và mang tính khiêu khích đối với Iran. Tổng thể, những diễn biến này phản ánh một chiến lược rộng hơn, trong đó đàm phán cưỡng ép đã chạm đến giới hạn, khiến khả năng leo thang quân sự và chuẩn bị cho các chiến dịch trên bộ quy mô hạn chế trở nên ngày càng cao.
Ngày 28 tháng 2 năm 2026, Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump tuyên bố mục tiêu của Washington là chấm dứt chế độ thần quyền tại Iran và buộc Lực lượng Vệ binh Cách mạng (Islamic Revolutionary Guard Corps, IRGC) đầu hàng; nếu không, Hoa Kỳ sẽ sử dụng vũ lực, đồng thời chấm dứt mọi nỗ lực đàm phán liên quan đến chương trình hạt nhân của Tehran.
Có lẽ không bao giờ Melania Trump, người từng là Melanija Knavs, rồi Melania Knauss, trước khi trở thành Đệ Nhất Phu Nhân Melania Trump, tưởng tượng được là sẽ có ngày đó. Ngày bà điều hợp một hội nghị thượng đỉnh giáo dục toàn cầu, và nói về… giáo dục. Vì sao thì, chẳng cần phải nói rõ. Có những chuyện khi người ta đã muốn che giấu, thì nếu có đưa ra bằng chứng, họ cũng có trăm ngàn cách phản biện. Huống chi, đó là Melania Trump. Nhưng có một điều, không nói không được. Nghĩ là nói giùm bà đệ nhất phu nhân, cũng được. Hay trừu tượng hơn, nói giùm nhân loại vậy. Đó là, bà đã mạnh dạn, dũng cảm, đứng trước toàn thế giới, và nói về…Plato.
Giữa một thế giới đã quá quen với những lời ngụy biện, câu nói của Đức Giáo hoàng Leo XIV trong Thánh lễ Chúa Nhật Lễ Lá tại Quảng trường Thánh Phêrô vang lên như một sự thật không thể né tránh: “Chúa Giêsu là Vua Hòa Bình, không ai có thể nhân danh Ngài để biện minh cho chiến tranh.” Đó không chỉ là một câu trong bài giảng lễ. Đó là tiếng nói của lương tri, cất lên đúng lúc chiến tranh lan rộng, khi thế giới bị kéo vào những xung đột dữ dội, ngôn ngữ quyền lực trở nên thô bạo, và nhân tính bị thử thách đến tận cùng.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.