Hôm nay,  

Tại sao các chế độ cộng sản đều theo quốc hội chế?

03/07/202600:00:00(Xem: 320)
Các mô hình dân chủ chân chính là gì?

Trong chính trị đương đại, có hai mô hình dân chủ chân chính. Đó là tổng thống chế như tại Hoa Kỳ và những nền dân chủ chịu ảnh hưởng Hoa Kỳ như Brasil, Argentina, hay quốc hội chế (hoặc đại nghị chế) tại Anh Quốc và những nền dân chủ chịu ảnh hưởng Anh Quốc như Canada, Úc.

Từ 2 mô hình đó nảy sinh một mô hình thứ 3 là mô hình hỗn hợp. Mô hình hỗn hợp này có khi thiên về tổng thống mạnh, như tại Pháp, có khi thiên về quốc hội mạnh như tại Đức, hoặc có khi phân chia quyền hành pháp giữa tổng thống và quốc hội.

Tuy nhiên tựu trung cũng chỉ có 2 mô hình dân chủ chính mà thôi.

Sự khác biệt giữa hai mô hình dân chủ này là gì?

Đó là mô hình tổng thống chế đặt căn bản trên tư tưởng của triết gia chính trị người Pháp Montesquieu với quan điểm Tam Quyền Phân Lập: có nghĩa là quyền lực chính trị chia làm 3 nhánh: Hành pháp (tổng thống), lập pháp (quốc hội) và tư pháp (Tối cao pháp viện và các tòa án) hoàn toàn độc lập với nhau. Nhân dân bầu cả hành pháp lẫn lập pháp.

Trong khi đó mô hình quốc hội chế đặt căn bản trên một quốc hội dân cử, và khái niệm chỉ đạo là “tính tối cao của quốc hội”(parliamentary supremacy). Ngoài ra, trong nghị trường quốc hội luôn có sự hiện diện của phe đa số nắm chính quyền (government) và còn có sự hiện diện của phe thiểu số đối lập chính thức( official opposition). Đảng nắm  đa số trong quốc hội sẽ thành lập nên chính quyền (tức hành pháp).  Như vậy hành pháp chỉ là sản phẩm của lập pháp (Quốc hội). Vì tính tối cao của quốc hội chế và không có tam quyền phân lập nên nhân dân chỉ bầu quốc hội là đủ.

Không có tam quyền phân lập thì tại sao dân chủ quốc hội chế như tại Anh Quốc, Canada và Úc lại là những nền dân chủ chân chính?

Lý do nằm ở 2 sự kiện chính:
  1. Có đối lập chính thức trong quốc hội và
  2. Sự độc lập của nghành tư pháp qua Hiến pháp thành văn (như tại Úc) hay bất thành văn (như tại Anh Quốc)
Có nghĩa là tuy không có tam quyền phân lập như tại Hoa Kỳ, nhưng quốc hội chế có đối lập chính thức trong quốc hội và có nhị quyền phân lập giữa lập pháp (quốc hội) và tư pháp.

Tại sao các chế độ độc tài cộng sản từ Liên Xô, các chế độ CS Đông Âu, đến Trung Quốc, Việt Nam, Bắc Hàn, Cuba, Lào đều theo quốc hội chế trên hình thức (dĩ nhiên không phải trong thực chất)?

Lý do thật đơn giản.
Đó là quốc hội chế dễ bị họ ngụy tạo và tiếm danh hơn.
Trước hết trong Hiến pháp 2013, điều 69 quy định rất long trọng:

“Quốc hội là cơ quan đại biểu cao nhất của Nhân dân, cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.”

Đây chỉ là chiêu trò tiếm danh quốc hội chế và CSVN, cũng như những chế độ CS khác sử dụng các kỹ thuật sau đây để ngụy tạo:
  1. Trước hết họ tránh xa mô hình tổng thống chế vì mô hình này đòi hỏi quá lộ liễu 2 điều kiện nền tảng: một là tam quyền phân lập rõ rệt. Hai là phải bầu cử 2 lần. Một cho hành pháp (tổng thống) và một cho lập pháp (quốc hội). Trong khi đó, nếu chọn mô hình quốc hội chế thì chỉ cần bầu cử lập pháp (quốc hội) là đủ. Khỏi bầu cử tới 2 cơ quan quyền lực, gây tranh cãi, rủi ro và tốn kém theo nhãn quan của họ.
  2. Sắp xếp (qua Mặt Trận Tổ Quốc hoặc một công cụ khác) để các ứng cử viên quốc hội toàn là đảng viên hoặc 90% đảng viên để vô hiệu hóa sự hiện diện của đối lập trong quốc hội.
  3. Một khi nắm trọn quốc hội trong tay thì họ dương cao ngọn cờ “tính tối cao của QH” qua điều 69, mà danh chánh  ngôn thuận lãnh đạo tuyệt đối. Từ tính tối cao này của QH, đảng CSVN nghiễm nhiên bố trí đảng viên vào hành pháp (CT nước, thủ tướng và nội các), tư pháp (tòa án nhân dân). Nhìn bề ngoài thì có tam quyền nhưng hoàn toàn không có phân lập.
  4. Với đa số áp đảo, đôi khi lên đến 99 hoặc 100%, họ sắp xếp cho quốc hội thông qua một bản HP vô hiệu hóa tính độc lập của tư pháp. Như vậy không còn nhị quyền phân lập (giữa QH và tòa án) như trong chế độ dân chủ quốc hội chế chân chính nữa.
  5. Để chắc ăn hơn và giảm tối thiểu tối đa tủi ro từ nhân dân, họ còn hiến định hóa luôn độc quyền lãnh đạo của đảng qua điều 4 hiến pháp, nguyên tắc tập trung dân chủ… như đảng CSVN đã làm.
Với một bản hiến pháp 2013, bóp méo mô hình quốc hội chế như trên, đảng CSVN chỉ cần mỗi 5 năm bầu cử quốc hội một lần và toàn dân như ba ba bị rơi vào rọ.

Đó chính là lý do tại sao các đảng CS rất yêu thích mô hình quốc hội chế.
 

Quyền lực có thể đẩy sử gia ra khỏi cửa, tháo gỡ triển lãm, xé sách, bắt tô vẽ quá khứ theo ý mình. Nhưng rồi cũng có ngày chính bàn tay thò vào sửa lịch sử ấy được lịch sử đóng khung và ghi lại, nguyên vẹn một bàn tay... thúi.
“Tầm quan trọng của Phật giáo cho thời đại của chúng ta” là bản Việt dịch từ nguyên tác Đức ngữ Die Bedeutung des Buddhismus für unsere Zeit do Nhà xuất bản Osla Schloss Verlag München – Neubiberg ấn hành lần thứ 2 năm 1924. Qua bài viềt, tác gỉả đề cao Phật giáo là liều thuốc duy nhất vô cùng hiệu quả để chống lại tình trạng mất phương hướng tinh thần và nhu cầu xã hội của thời hiện đại. Ông chỉ ra rằng nền văn hóa xã hội phương Tây gặp phải những mâu thuẫn nghiêm trọng và không có một giải pháp thoả đáng vì tin tưởng mù quáng vào Thiên Chúa giáo cũng như chủ nghĩa duy vật...
Người đàn ông đang lái xe chở nhóm công nhân đến công trường, bỗng bị một chiếc xe không biển số bám sát phía sau. Vài phút sau, ông bị bắn chết ngay trên tay lái. Sáu ngày sau, một thanh niên 25 tuổi bị chặn xe trên đường đi làm. Năm phát đạn liên tiếp bắn xuyên vào xe; một viên trúng ngay giữa đầu. Anh chết tại chỗ. Không phiên tòa. Không bồi thẩm đoàn. Không cơ hội biện hộ. Chỉ một quyết định sống chết, được những kẻ bịt mặt đưa ra trong tích tắc. Nếu độc giả cho rằng đây là chuyện xảy ra tại Việt Nam hay ở một xứ sở nơi băng đảng lộng hành, xin nghĩ lại. Đây là nước Mỹ. Năm 2026.
Từ khi ông Donald Trump trở lại giữ chức Tổng Thống Hoa Kỳ, chánh sách mậu dịch của Hoa Thịnh Đốn đổi khác nhiều. Chính phủ Mỹ lấy thuế khóa làm một phương tiện để vừa bảo hộ kỹ nghệ trong nước, vừa gây sức ép với những nước cùng mình giao thương. Thuế khi tăng, khi giảm; việc thương thuyết hôm trước còn thuận, hôm sau đã có thể trở mặt. Thoạt trông, ấy chỉ là chuyện mua bán giữa Hoa Kỳ với từng nước. Nhưng xét cho kỹ, mỗi phen Hoa Thịnh Đốn dựng thêm một hàng rào thuế khóa, Bắc Kinh lại có thêm một dịp để mở đường giao thương với những nước muốn tìm nơi khác mà nương tựa.
Đó là một trong những sự thật dịu dàng nhất của kiếp người, rằng chúng ta, một phần nào đó, là kết quả từ của những người đã dạy dỗ mình, ‘nhất tự vi sư, bán tự vi sư’. Donald Trump cũng có một người thầy theo nghĩa như thế. Từ năm 2016, truyền thông Mỹ đã lần tìm ra người thầy này của Trump: Roy Cohn, và gọi ông ta là “một trong những kẻ thù tồi tệ nhất của Liên Minh Châu Âu, người từng cố vấn cho Donald Trump.”
Tính đến thời điểm hiện tại của tài khóa 2026 (tháng 10, 2025 – tháng 9, 2026), thiếu hụt ngân sách liên bang Hoa Kỳ đã lên tới khoảng 1.8 nghìn tỷ USD, trong đó mức thiếu hụt của riêng tháng 7 là 432 tỷ USD, cao nhất kể từ tháng 3, 2021. Medicare tăng mạnh đã góp phần đẩy tổng con số lên cao, trong khi chính quyền vay nợ vẫn là một yếu tố đóng góp đáng kể. Tình trạng này đã đẩy tổng nợ quốc gia lần đầu tiên vượt mốc 40 nghìn tỷ USD, chủ yếu do chi phí lãi vay ròng gia tăng, các khoản chi cho chương trình phúc lợi bắt buộc và tác động từ các đạo luật chi tiêu mới được ban hành. Văn Phòng Ngân Sách Quốc Hội (Congressional Budget Office - CBO) dự đoán thâm hụt ngân sách cả tài khóa 2026 sẽ ở mức gần 1.9 nghìn tỷ USD.
Tổng Thống Donald Trump vừa đưa cuộc chiến thuế quan với Canada sang một vòng mới, áp thuế 50% lên khoảng $20 tỷ hàng nhập cảng từ nước láng giềng phía bắc, chỉ hơn hai tháng trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ. Trên lý thuyết, đây là một đòn đánh vào Canada. Trong thực tế, nó cũng là một sắc thuế đánh vào kỹ nghệ Hoa Kỳ. Lý do khá rõ: sau nhiều thập niên tự do mậu dịch, hai nền kinh tế Hoa Kỳ và Canada đã đan vào nhau từ dầu thô, điện lực, thép, nhôm cho tới xe hơi và linh kiện. Đánh thuế một mắt xích ở Canada, nhiều khi chính hãng xưởng Mỹ lại là nơi gánh thêm phí tổn.
Mysticism: Christian and Buddhist là một trong những công trình tiêu biểu của Suzuki trong lĩnh vực nghiên cứu và đối thoại liên tôn. Tác phẩm được Nhà xuất bản George Allen & Unwin (London) ấn hành năm 1957 và được dịch giả Như Hạnh chuyển ngữ sang tiếng Việt với nhan đề Huyền học đạo Phật và Thiên Chúa giáo, do Nhà xuất bản Kinh Thi xuất bản năm 1974.
Một người mời bạn đi ăn tối. Bạn mệt, không muốn ra khỏi nhà, nhưng thay vì nói thật rằng tối nay chỉ muốn nằm yên, bạn đáp “Tiếc quá, tôi có hẹn mất rồi”. Một người quen hỏi cái áo mới có đẹp không. Bạn thấy chẳng đẹp chút nào, song vẫn mỉm cười: “đẹp lắm!” Một đứa trẻ chìa ra bức tranh nguệch ngoạc, không ai nỡ nói: “Con mèo này trông giống củ khoai.” Không nền dân chủ nào suy vong vì những câu nói dối vô hại ấy. Madeleine Aggeler của The Guardian, người từng thử sống hai tuần không nói dối vặt như thế cho rằng phần lớn chúng ta không nói dối vì có ý hại người. Ta nói dối vì sự thật bất tiện. Vì không muốn làm ai mất lòng. Hoặc chỉ vì một câu không thật ngắn hơn một lời giải thích thật.
Trong chương trình phát hình kéo dài hơn 6 phút trên đài truyền hình quốc gia VTV vào tối ngày 16/08/2026, lần đầu tiên, sau gần một năm rưỡi, công chúng mới được nghe công bố công khai cái gọi là kết quả điều tra về vụ tai nạn giao thông tại đường Nguyễn Huy Tự, Hà Nội. Bản tin xác nhận người cầm lái xe ô tô lấn trái, vi phạm Luật Giao thông Đường bộ làm chết một nữ sinh và khiến người cha mang thương tích nặng chính là cựu Đại biểu Quốc hội Nguyễn Sỹ Cương.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.