Hôm nay,  

Tháng Tư Đọc Thơ Tù

18/03/202200:00:00(Xem: 4045)
 
Chiến tranh và ngục tù là bi kịch đau thương nhất trong lịch sử loài người, nó là kinh nghiệm không được rút tỉa để học hỏi và ngăn chặn, cứ thế lặp đi lặp lại khắp nơi trên thế giới, đánh động mãi ký ức con người nên có thể nói rằng không có cuộc chiến và nhà tù nào trở thành quá khứ, nó luôn là hiện tại với dấu lệ và máu không ngừng chảy. Kinh nghiệm chiến tranh, nhà tù, cùng hệ lụy tang thương của nó như vết cắt hằn sâu trong tâm tư tình cảm con dân Việt nam, mà nhà văn Ngô Thế Vinh đã gọi - vết thương không bao giờ lành-, nó sừng sững ở đó, trên đất đá, trên thân thể, trong tâm hồn, trong sử lịch, mà trái tim và lương tâm con người mãi thúc thủ một câu trả lời.

Bây giờ là tháng tư, tháng của vết thương chưa kéo da non ấy, giở lại những trang thơ của những người lính Việt Nam Cộng Hòa viết trong trại tù-cải-tạo- như thể chúng ta đang mở băng dán vết thương, hẳn là sẽ rỉ máu, nhưng đồng thời cũng khơi chút hoài mong, rằng, thơ ấy sẽ có tác dụng như một thứ thuốc sát trùng làm vết thương nguôi ngoai. Bạn đọc sẽ thấy thể hiện nơi thơ của họ nỗi bi thương khiên nhẫn, những cõi mơ nương tựa, và họ đã xoay sở, đối diện, với những oan khốc của tù ngục bằng thứ khí giới mơ mộng hồn nhiên, nhân ái của trái tim thi sĩ. Và hiểu được vì sao họ sống sót.
 
Xin giới thiệu mảng thơ tù của: Nguyễn Xuân Thiệp – Thanh Tâm Tuyền – Trần Dạ Từ - Tô Thùy Yên, và một bài hành bi tráng của Cao Vị Khanh.
 
NGUYỄN XUÂN THIỆP
 
Điệu hoài hương xanh
 
đêm những vùng xanh châu thổ
dịu như một làn hơi men
bỗng bay rực trời đóm lửa
khi điệu kèn hồng rúc lên
 
đêm đưa ta lên miền bắc
với những chấm đèn trong mưa
một đi bóng nhà xa khuất
còn nghe đôi ngọn gió thu
 
khi ta đi lên miền bắc
nụ cười quên dưới trời xưa
trái tim đeo ngoài túi áo
như chuông trước cổ ngựa thồ
 
lưu thân đi trong trời đất
áo quần như gã hề điên
tóc râu dựng bờm cổ thụ
cõi người chợt lạ chợt quen
 
chân ta đi trên miền bắc
qua dăm thôn xóm buồn teo
đâu đám trẻ thơ bụng ỏng
trố đôi mắt buồn dõi theo
buổi chiều trắng bông chẩu rụng
rắc lên quán chợ quê nghèo
 
đi ta đi lên miền bắc
bóng ngày treo ngọn cây cao
buổi trưa tiếng gà hiu hắt
nhớ đầy dăm vạt áo nâu
có đêm sụp trờ mưa lớn
nghe trăm cỗ ngựa qua cầu
tưởng như những loài nấm đỏ
mọc trên thớ gỗ mục sầu
 
đi trên mùa thu đất bắc
nắng lên tưởng chín trái hồng
lá sen trong hồ đã chết
lòng ơi có nhớ cốm vòng
đâu những hội vui ngày trước
ai về dưới mái đình cong
giữa khuya nằm nghe tiếng ếch
trôi về từ một bãi sông
gió thu thổi bùng liếp cửa
bên tai ngỡ giục trống đồng
 
khi ta đi lên miền bắc
uổng công ngậm ngải tìm trầm
thấy con chim rừng sắc tía
nhả những hạt buồn trăm năm
 
ôi những ngày trên đất bắc
nhớ mùi trái chín phương nam
nhớ ơi đồng bông súng nở
ngọn rau con cá trong vàm
nhớ những cuộc tình sông nước
nửa đêm đứt một dây đàn
 
bao giờ giữa mùa thu biếc
cho ta về lại phương nam
nghe tiếng chim chuyền bụi ớt
tưởng chừng động bóng thời gian
hái những đọt mưa xanh ngắt
khi mùa thu rơi trên đầm
 
khi ta đi lên miền bắc
hồn đầy những sắc tạp âm
thổi chùm cỏ khô bay mất
ôi bóng mùa vui biệt tăm
 
1979 (Trại tù Cẩm Nhân-Yên Bái)
NXT
 
 
THANH TÂM TUYỀN

Thanh-Tam-Tuyen_Minh-họa-Chóe
Thanh Tâm Tuyền - Minh họa Chóe
 
Bài nhớ thi sĩ
 
Tặng già Ung
Gửi M.T.
 
Sáng nay thức giấc trong nhà giam
Anh nhớ những câu thơ viết thời trẻ
 
Bừng cháy trong lòng anh bấy lâu u ám quạnh quẽ
Ánh lửa mênh mang buồi tình đầu
 
Mưa bụi rì rào
Gió náo nức mù tối
 
Trễ muộn mùa xuân trên miền cao
Đang lay thức rừng núi biên giới
 
Đã qua đã qua chuỗi ngày lạnh lẽo, anh tự nhủ
Cũng qua cơn khô cạn khác thường
 
Tắt theo ngọn nắng chon von mê hoặc đầu óc quái gở
Từng thiêu đốt anh trên đồi, theo vào đêm dập vùi anh đớn đau
 
Từ lúc nào anh đứng trân trối cô đơn
Hôn ám trời sơ khai nhìn qua song cửa ngục
 
Hoang vu thơ hát lời lá cỏ heo hút
Dẫn anh về tận nẻo nguồn hừng đông lẩn lút
(Hừng đông Hừng đông ôi Hừng đông anh kêu khẽ cảm động muốn khóc
Mai, Mai xa, Mai như hoa, Mai hoa. Mai về tình thơ hôm nay)
 
Em có hay kẻ tội đồ biệt xứ một buổi về ngang cố quận
Xao xuyến ngây ngô hắn dò hỏi lớp bóng mờ tàng ẩn
 
Đêm vây hãm lụn dần
Thủ thỉ mưa ru ngày khốn đốn
 
Em, soi bóng em hồn nhiên ngược lối thời gian
Lặng lẽ anh gầy lửa tinh mơ đầm ấm.
 
(Lào Cai 5/77, Vĩnh Phú 1/78)
TTT
 
TRẦN DẠ TỪ
 
cám ơn dế mèn
 
Ai? Ai đó? Ai. Ai đó vừa kêu tôi
Ahaá, anh dế mèn
Đúng là anh dế mèn năm xưa
 
Ngày nào, đêm mưa
Một mùa giông tố
Có anh dế mèn phất phơ
Lạc vào cát sô
Đùa vui với người tù
Và người và dế và mưa gió
Cùng hát, hát vang hát vang xa
Khúc tình ca gió mưa
Ôi bài hát năm xưa.
Cám ơn, cám ơn em, dế mèn
Tiếng kêu vừa lạ lại vừa quen
Thịt xương đáy ngục xưa thức dậy
Lạnh một bên mà nóng một bên
 
Cám ơn. Cám ơn em, dế mèn
Bao nhiêu năm,
bài hát ấy ta không quên
Cám ơn. Cám ơn em, dế mèn.
TDT
 
TÔ THÙY YÊN

 
To-Thuy-Yen_Minh-họa-Chóe
Tô Thùy Yên - Minh họa Chóe

Tàu đêm (trích đoạn)
 
Tàu đi. Lúc đó, đêm vừa mỏi
Lúc đó, sao trời đã ngủ mê
Tàu rú. Sao ơi, hãy thức dậy
Long lanh muôn mắt tiễn tàu đi
 
Thức dậy, những ai còn sống đó
Nhìn ra nhớ lấy phút giây này
Tàu đi như một cơn giông lửa
Cuồn cuộn sao từ ống khói bay
…
Toa nêm lúc nhúc hồn oan khốc
Đèn bão mờ soi chẳng rõ ai
Ta gọi rụng rời ta thất lạc
Ta còn chẳng đủ nửa ta đây
…
Tàu đi như một cơn điên đảo
Sắt thép kinh hoàng va đập nhau
Ta tưởng chừng nghe thời đại động
Xô đi ầm ĩ một cơn đau
 
Ngồi đây giữa những phân cùng bụi
Trong chuyển dời xung xát bạo tàn
Ta trở thành than, thành súc vật
Tiếng người e cũng đã quên ngang
 
Ta nghe rêm nhói thân tàn rạc
Các thỏi xương lìa đụng chỏi nhau
Nghe cả hồn ta bị cán nghiến
Trên đường lịch sử sắt tuôn mau
 
Dường như ta chợt khóc đau đớn
Lệ nóng cường toan cháy ruột gan
Lệ chảy không ra ngoài khóe mắt
Nghẹn ngào đến cả tiếng than van
…
Đem thân làm gã tù lưu xứ
Xí xóa đời ta với đất trời
Ngàn dặm lìa tan tình cố cựu
Bàng hoàng thân thế cụm mây trôi
 
Đã mấy năm nay quằn quại đói
Thèm ăn như đứa trẻ con nghèo
Mẹ ơi, con nhớ thời thơ dại
Nhớ miếng ăn mà mẹ chắt chiu
 
Liệu còn một bữa cơm đầm ấm
Bên ánh đèn đoàn tụ vợ con
Chia xẻ chút tình cay mặn cũ
Miếng không ngon cũng lấy làm ngon
 
Tàu đi khoan xoáy sâu đêm thép
Tiếng nghiến ghê người, thác lửa sa
Lịch sử dường như rất vội vã
Tàu không đỗ lại các ga qua
…
Có lúc tàu qua những chiếc cầu
Sầm sầm những nhịp động đều nhau
Dưới kia con nước còn thao thức
Bát ngát dềnh lên bãi sậy sầu
…
Người bạn đường kia chắc vẫn thức
Mong tàu đi đến chỗ đêm tan
Có nghe lịch sử mài thê thiết
Cho sáng lên đời đã rỉ han
 
Tàu ơi, hãy kéo còi liên tục
Cho tiếng rền vang dậy địa cầu
Lay động những tầng mê sảng tối...
Loài người, hãy thức, thức cùng nhau
1980
TTY
 
CAO VỊ KHANH
 
BÀI HÀNH THÁNG TƯ
 
Vậy đó, tưởng quên mà vẫn nhớ
Từ đêm vỡ tuyến lạc ven đô
Người thua trận chót đền trăm tuổi
Ta gánh thù sâu chốn hải hồ
Những tưởng mười năm đời sáng lại
Ta về bươi kiế́m miểng xương khô
Vét hết oan khiên người lỡ vận
Vùi sâu xóa dấu một hoang mồ
Ta đi rong khắp Nam cùng Bắc
Gom hế́t muôn ngàn vải tám thô
May đủ hai hàng cờ lá phướng
Treo lên trắng toát một cơ đô
 
Vậy đó, tưởng quên mà vẫn nhớ
Mười năm đủ lạnh một hương nguyền
Người thơm áo mới mùi hoa vải
Ta cứ u hoài một nỗi riêng
Đã quá xa xôi ngày thất tán
Biển xưa chừng lắng những con thuyền
Ôi trinh tiết gái ngoài hoang đảo
Chắc cũng nhạt nhòa chuyện đảo điên
 
 
Vậy đó, tưởng quên mà vẫn nhớ
Mười năm đánh đổi chuyện keo sơn
Người thân biệt xứ lên rừng núi
Kẻ ngóng đầu non đến mỏi mòn
Thư nhắn trên đầu trang giấy rách
“quên đi mà cứu trẻ măng non
mười năm thân đã mềm như lá
như xác ve sầu đã héo hon
bồng bế con ra ngoài cõi ngoại
giữ lấy giùm nhau chút mộng tròn”
 
Vậy đó, tưởng quên mà vẫn nhớ
Mười năm giậu đổ nát bìm xanh
Mười năm thôn xóm thành hang ổ
Người sống như loài thú mọc nanh
Con lớn hoang đàng theo cỏ dại
Mẹ buồn như cái vạc sang canh
Mẹ gởi con đi ngoài biển lạnh
Bằng như cọng cỏ ném sau gành
Thuyền con mỏng mảnh trời đen kịt
Mẹ thức từng đêm mắt lạnh tanh
Con đi một sống trăm lần chết
Mẹ đứt từng khoanh ruột đoạn đành
 
Vậy đó, tưởng quên mà vẫn nhớ
Mười năm ngờ ngợ giữa chiêm bao
Ngày đi tóc rối còn đen mượt
Mắt sáng còn nguyên đốm lửa sao
Lòng đã dặn lòng chờ Câu Tiễn
Gom mộng bình sinh nối chí cao
Ai kẻ mài gươm về đấ́t cũ
Ai mang đoản kiếm nhập Tần sâu
Hẹn nhau xẻ núi dầu sạn đạo
Miễ̃̃̃n thấy cờ bay ải địa đầu
 
Vậy đó tưởng quên mà vẫn nhớ
Mười năm nếm đủ vị chua cay
Mười năm mòn lẳn đôi giày cỏ
Ngó lại xem còn mất những ai
Đất khách đãi nhau toàn mật đắng
Tâm giao chưa quá một đêm say
Người ơi ... đất nước mà rao bán
Thiên hạ muôn người sợ lấm tay
 
Vậy đó tưởng quên mà vẫn nhớ
Mười năm ... một giấc mộng không thành
Người chờ cho hết đời cô quạnh
Ta đứng bên trời, lệ chảy nhanh
 
C A O V Ị K H A N H
tháng tư 1985
 

Trong chương trình Giáo Dục Cộng Đồng (Community Education), các lớp Thiền Thực Nghiệm được trường University of the West (Đại Học Tây Lai) công nhận là lớp học “Non-Credit” theo hệ mở rộng ngoại khoá cho cộng đồng người Việt do giảng viên Thích Thiện Trí giảng dạy.
Hầu hết các đảng viên Cộng hòa và nhiều quan chức chính quyền Trump tin rằng cuộc cạnh tranh của Mỹ với Trung Quốc có ý nghĩa gần như sự tồn vong. Nhưng thấy rõ là, Donald Trump không nằm trong số đó.
Một phúc trình mới của Đại học Yale vừa đưa ra bằng chứng cho thấy mạng lưới trại cải tạo trẻ em Ukraina do Nga điều hành rộng lớn hơn nhiều so với những gì trước đây các nhà điều tra ước lượng, với cả chương trình huấn luyện quân sự tại các trường thiếu sinh quân và cơ sở dành cho trẻ em từ 8 tuổi trở lên. “Các em được huấn luyện quân sự thật sự như việc ném lựu đạn, và trong một trường hợp chúng tôi biết có trẻ em còn tham gia chế tạo máy bay không người lái,” Nathaniel Raymond, giám đốc phòng nghiên cứu, nói trong một cuộc phỏng vấn với NPR.
-- Trump Và Thủ Tướng Anh Starmer Họp Báo Sau Khi Ký Kết Các Thỏa Thuận Đầu Tư. -- Dân Chủ Công Bố Kế Hoạch Ngân Sách Riêng khi Nguy Cơ Đóng Cửa Chính Phủ Đến Gần -- Ngưng Chiếu Jimmy Kimmel: Làn Sóng Tranh Cãi Lan Rộng Từ Quốc Hội Đến Hollywood. -- Người Cao Niên Muốn Chích Ngừa Covid Nên Làm Ngay Tuần Này. -- Chính Quyền Trump Sửa Bài Thi Công Dân, Khiến Việc Nhập Tịch Khó Hơn. -- Thượng Nghị Sĩ Và Các Hãng Bảo Hiểm Đặt Nghi Vấn Ủy Ban Vaccine Liên Bang. -- Chính Quyền Trump Gia Tăng Đưa Di Dân Vào Biệt Giam. -- Thẩm Phán Ép ICE Cải Thiện Điều Kiện Giam Giữ Di Dân Ở New York. -- Chính Quyền Trump Công Bố Liên Minh Giáo Dục Công Dân Với Các Nhóm MAGA. -- Fed Khẳng Định Giữ Vững Tính Độc Lập. -- Người Biểu Tình Được Xử Trắng Án Dù Trưởng Biên Phòng Ra Làm Chứng. -- Hội Đồng Regents Phê Chuẩn Việc Bổ Sung Thiết Bị Quân Sự Cho Cảnh Sát Đại Học California. -- Trump Vẽ Lại Khu Vực Bầu Cử, Quyền Đại Diện Thiểu Số Bị Đe Dọa. -- .....
J161. Indasamanagotta Jātaka -- Vị ẩn sĩ bướng bỉnh và con voi Tóm tắt: Một vị sư mới xuất gia không thích thực hiện bổn phận và muốn đi theo con đường riêng của mình. Đức Phật kể câu chuyện về một vị khổ hạnh ngoan cố, bất chấp lời khuyên của thầy mình, đã nuôi một con voi cưng và cuối cùng bị chính con voi giết chết.
(PENNSYLVANIA, ngày 17 tháng 9, Reuters) – Một vụ đấu súng dữ dội xảy ra tại thị trấn Codorus, quận York, Pennsylvania, hôm Thứ Tư khiến ba cảnh sát thiệt mạng và hai người khác bị thương nặng. Tay súng cũng bị cảnh sát bắn chết tại chỗ.
(WASHINGTON, ngày 17 tháng 9, Reuters) – Giữa lúc dư luận còn chưa nguôi sau vụ ám sát Charlie Kirk, chính quyền Tổng thống Donald Trump đang gấp rút chuẩn bị ban hành một sắc lệnh mới nhằm đối phó với bạo lực chính trị và ngôn ngữ thù hận (hate speech).
Chủ tịch Ủy ban Truyền thông Liên bang (FCC: Federal Communications Commission) Brendan Carr gợi ý rằng giấy phép phát sóng của ABC có nguy cơ bị thu hồi do những phát ngôn của Kimmel về Tyler Robinson, kẻ bị cáo buộc giết Kirk.
-- Trump Được Hoàng Gia Anh Đón Tiếp Bên Cạnh Làn Sóng Phản Đối. -- Xp Lee – Dân Chủ Thắng Bầu Cử Đặc Biệt Ở Minnesota Sau Vụ Ám Sát Melissa Hortman.. -- Phát Hiện Sinh Viên Da Đen Ở Delta State Chết Treo Cổ. -- Nhóm Thượng Tôn Da Trắng Tuần Hành Huntington Beach Hô To Khẩu Hiệu: ‘Người Da Trắng Phản Công’, “Chiếm Lại Đất Nước”. -- Ba Người Chết Trong Vụ Nổ Súng Trước Trường Trung Học Ở Illinois. -- Cựu Viên Chức C.D.C. Điều Trần Tố Kennedy Chèn Ép Khoa Học Về Vaccine. -- Tỷ Phú Thân Trump Chuẩn Bị Thâu Tóm TikTok. -- Nhân Viên UC Kiện Trump Vì Ép Buộc Tài Chính Sau Khi Cắt Giảm UCLA. -- Hơn 100 Quỹ Từ Thiện Tự Do Chuẩn Bị Đối Phó Chiến Dịch Tấn Công Của Trump. -- Quân Đội Israel Mở Cuộc Tấn Công Bộ Binh Vào Gaza City. -- Giám Đốc FBI Kash Patel Nói Không Có Chứng Cớ Epstein Môi Giới Nạn Nhân Cho Người Khác. -- Nghi Can Ám Sát Charlie Kirk Thú Nhận Với Bạn Cùng Phòng, Ra Tòa Đối Diện Án Tử Hình. -- Mục Sư Howard-John Wesley...
Tối 17/9, tại Anh, bằng một máy chiếu, một trong các tòa tháp của Lâu đài Windsor, Anh quốc, đã được rọi sáng bằng nhiều hình ảnh và đoạn phim về Jeffrey Epstein và Donald Trump. Ngay cả hình ảnh của Hoàng tử Andrew cùng với Epstein cũng được chiếu lên. Đồng thời, nhiều người biểu tình cũng tụ tập tại khu vực, giương biểu ngữ phản đối sự hiện diện của Trump. Một tấm hình lớn với Trump và Epstein cũng được trải ra trong một công viên ở Windsor vào thứ Ba, theo tin từ đài truyền hình SVT, Thụy điển.
(Ngày 16 tháng 9, Reuters) – Cơ Quan Nguyên Tử Năng Quốc Tế (IAEA) hôm Thứ Ba cho biết, các chuyên gia giám sát đang làm việc tại nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia ở đông nam Ukraine (hiện do Nga kiểm soát) đã nghe thấy tiếng pháo kích vang lên gần đó. Đồng thời, họ cũng nhìn thấy khói đen bốc lên từ ba địa điểm lân cận.
(MINNEAPOLIS, ngày 17 tháng 9, APNews) – Minneapolis lại vừa trải qua một đêm đầy hỗn loạn khi hai vụ xả súng liên tiếp khiến hơn một chục người bị thương, trong đó có nhiều người đang nguy kịch. Một trong hai vụ xảy ra tại một khu lều trại của người vô gia cư trên khu đất tư nhân, làm tám người bị thương, trong đó có bốn người trong tình trạng nguy kịch. Trước đó không lâu, một vụ nổ súng gần ga trung chuyển cũng khiến năm người phải vào bệnh viện.
Charlie Kirk có một "em gái bí mật", người dường như có quan điểm hoàn toàn trái ngược với anh trai cô - người đã bị ám sát ở tuổi 31 vào thứ Tư, ngày 10 tháng 9, khi đang phát biểu tại Đại học Utah Valley. Em gái của nhà hoạt động chính trị cánh hữu, Mary Kirk, 29 tuổi, không công khai quan điểm của mình như Charlie, tuy nhiên, trước đây cô đã lên tiếng ủng hộ ứng cử viên Đảng Dân chủ Bernie Sanders thông qua tài khoản Facebook mà cô dùng bí danh.
Doanh nhân công nghệ nổi tiếng GERARD WILLIAMS III hân hạnh thông báo rằng EDWARD SUSOLIK và RAPHAEL CUNG của tổ hợp luật CALLAHAN & BLAINE, PC sẽ đại diện cho ông với tư cách là luật sư chính trong các tranh chấp pháp lý với Đàm Vĩnh Hưng (hay còn gọi là Hùng Huỳnh). Ông Susolik và ông Cung rất vinh dự được tham gia đội ngũ luật sư đại diện cho ông Williams, gồm MINH-TAM (TAMMY) TRAN ở Houston, Texas, là một luật sư tranh tụng tận tâm với 37 năm kinh nghiệm, và hiện là luật sư cố vấn cho gia đình ông Williams; LLOYD E. KELLEY, là một luật sư tố tụng nổi tiếng tại Texas và trên toàn quốc; và PAUL N. PHILIPS, là một luật sư tố tụng giàu kinh nghiệm tại Beverly Hills, California.
J151. Rajovada Jātaka -- Những Vị Vua Thông Thái và Con Đường Hẹp Tóm tắt: Vua Kosala ngồi trong triều một cách công chính, xét xử công bằng các vụ án trước khi đến gặp Đức Phật và tường thuật lại hành động của mình. Sau đó, Đức Phật kể một câu chuyện về hai vị vua công chính thời xưa và cách thức phân định thứ bậc khi họ gặp nhau trên một cây cầu vào một ngày nọ.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.