Hôm nay,  

Tháng Tư Đọc Thơ Tù

18/03/202200:00:00(Xem: 4076)
 
Chiến tranh và ngục tù là bi kịch đau thương nhất trong lịch sử loài người, nó là kinh nghiệm không được rút tỉa để học hỏi và ngăn chặn, cứ thế lặp đi lặp lại khắp nơi trên thế giới, đánh động mãi ký ức con người nên có thể nói rằng không có cuộc chiến và nhà tù nào trở thành quá khứ, nó luôn là hiện tại với dấu lệ và máu không ngừng chảy. Kinh nghiệm chiến tranh, nhà tù, cùng hệ lụy tang thương của nó như vết cắt hằn sâu trong tâm tư tình cảm con dân Việt nam, mà nhà văn Ngô Thế Vinh đã gọi - vết thương không bao giờ lành-, nó sừng sững ở đó, trên đất đá, trên thân thể, trong tâm hồn, trong sử lịch, mà trái tim và lương tâm con người mãi thúc thủ một câu trả lời.

Bây giờ là tháng tư, tháng của vết thương chưa kéo da non ấy, giở lại những trang thơ của những người lính Việt Nam Cộng Hòa viết trong trại tù-cải-tạo- như thể chúng ta đang mở băng dán vết thương, hẳn là sẽ rỉ máu, nhưng đồng thời cũng khơi chút hoài mong, rằng, thơ ấy sẽ có tác dụng như một thứ thuốc sát trùng làm vết thương nguôi ngoai. Bạn đọc sẽ thấy thể hiện nơi thơ của họ nỗi bi thương khiên nhẫn, những cõi mơ nương tựa, và họ đã xoay sở, đối diện, với những oan khốc của tù ngục bằng thứ khí giới mơ mộng hồn nhiên, nhân ái của trái tim thi sĩ. Và hiểu được vì sao họ sống sót.
 
Xin giới thiệu mảng thơ tù của: Nguyễn Xuân Thiệp – Thanh Tâm Tuyền – Trần Dạ Từ - Tô Thùy Yên, và một bài hành bi tráng của Cao Vị Khanh.
 
NGUYỄN XUÂN THIỆP
 
Điệu hoài hương xanh
 
đêm những vùng xanh châu thổ
dịu như một làn hơi men
bỗng bay rực trời đóm lửa
khi điệu kèn hồng rúc lên
 
đêm đưa ta lên miền bắc
với những chấm đèn trong mưa
một đi bóng nhà xa khuất
còn nghe đôi ngọn gió thu
 
khi ta đi lên miền bắc
nụ cười quên dưới trời xưa
trái tim đeo ngoài túi áo
như chuông trước cổ ngựa thồ
 
lưu thân đi trong trời đất
áo quần như gã hề điên
tóc râu dựng bờm cổ thụ
cõi người chợt lạ chợt quen
 
chân ta đi trên miền bắc
qua dăm thôn xóm buồn teo
đâu đám trẻ thơ bụng ỏng
trố đôi mắt buồn dõi theo
buổi chiều trắng bông chẩu rụng
rắc lên quán chợ quê nghèo
 
đi ta đi lên miền bắc
bóng ngày treo ngọn cây cao
buổi trưa tiếng gà hiu hắt
nhớ đầy dăm vạt áo nâu
có đêm sụp trờ mưa lớn
nghe trăm cỗ ngựa qua cầu
tưởng như những loài nấm đỏ
mọc trên thớ gỗ mục sầu
 
đi trên mùa thu đất bắc
nắng lên tưởng chín trái hồng
lá sen trong hồ đã chết
lòng ơi có nhớ cốm vòng
đâu những hội vui ngày trước
ai về dưới mái đình cong
giữa khuya nằm nghe tiếng ếch
trôi về từ một bãi sông
gió thu thổi bùng liếp cửa
bên tai ngỡ giục trống đồng
 
khi ta đi lên miền bắc
uổng công ngậm ngải tìm trầm
thấy con chim rừng sắc tía
nhả những hạt buồn trăm năm
 
ôi những ngày trên đất bắc
nhớ mùi trái chín phương nam
nhớ ơi đồng bông súng nở
ngọn rau con cá trong vàm
nhớ những cuộc tình sông nước
nửa đêm đứt một dây đàn
 
bao giờ giữa mùa thu biếc
cho ta về lại phương nam
nghe tiếng chim chuyền bụi ớt
tưởng chừng động bóng thời gian
hái những đọt mưa xanh ngắt
khi mùa thu rơi trên đầm
 
khi ta đi lên miền bắc
hồn đầy những sắc tạp âm
thổi chùm cỏ khô bay mất
ôi bóng mùa vui biệt tăm
 
1979 (Trại tù Cẩm Nhân-Yên Bái)
NXT
 
 
THANH TÂM TUYỀN

Thanh-Tam-Tuyen_Minh-họa-Chóe
Thanh Tâm Tuyền - Minh họa Chóe
 
Bài nhớ thi sĩ
 
Tặng già Ung
Gửi M.T.
 
Sáng nay thức giấc trong nhà giam
Anh nhớ những câu thơ viết thời trẻ
 
Bừng cháy trong lòng anh bấy lâu u ám quạnh quẽ
Ánh lửa mênh mang buồi tình đầu
 
Mưa bụi rì rào
Gió náo nức mù tối
 
Trễ muộn mùa xuân trên miền cao
Đang lay thức rừng núi biên giới
 
Đã qua đã qua chuỗi ngày lạnh lẽo, anh tự nhủ
Cũng qua cơn khô cạn khác thường
 
Tắt theo ngọn nắng chon von mê hoặc đầu óc quái gở
Từng thiêu đốt anh trên đồi, theo vào đêm dập vùi anh đớn đau
 
Từ lúc nào anh đứng trân trối cô đơn
Hôn ám trời sơ khai nhìn qua song cửa ngục
 
Hoang vu thơ hát lời lá cỏ heo hút
Dẫn anh về tận nẻo nguồn hừng đông lẩn lút
(Hừng đông Hừng đông ôi Hừng đông anh kêu khẽ cảm động muốn khóc
Mai, Mai xa, Mai như hoa, Mai hoa. Mai về tình thơ hôm nay)
 
Em có hay kẻ tội đồ biệt xứ một buổi về ngang cố quận
Xao xuyến ngây ngô hắn dò hỏi lớp bóng mờ tàng ẩn
 
Đêm vây hãm lụn dần
Thủ thỉ mưa ru ngày khốn đốn
 
Em, soi bóng em hồn nhiên ngược lối thời gian
Lặng lẽ anh gầy lửa tinh mơ đầm ấm.
 
(Lào Cai 5/77, Vĩnh Phú 1/78)
TTT
 
TRẦN DẠ TỪ
 
cám ơn dế mèn
 
Ai? Ai đó? Ai. Ai đó vừa kêu tôi
Ahaá, anh dế mèn
Đúng là anh dế mèn năm xưa
 
Ngày nào, đêm mưa
Một mùa giông tố
Có anh dế mèn phất phơ
Lạc vào cát sô
Đùa vui với người tù
Và người và dế và mưa gió
Cùng hát, hát vang hát vang xa
Khúc tình ca gió mưa
Ôi bài hát năm xưa.
Cám ơn, cám ơn em, dế mèn
Tiếng kêu vừa lạ lại vừa quen
Thịt xương đáy ngục xưa thức dậy
Lạnh một bên mà nóng một bên
 
Cám ơn. Cám ơn em, dế mèn
Bao nhiêu năm,
bài hát ấy ta không quên
Cám ơn. Cám ơn em, dế mèn.
TDT
 
TÔ THÙY YÊN

 
To-Thuy-Yen_Minh-họa-Chóe
Tô Thùy Yên - Minh họa Chóe

Tàu đêm (trích đoạn)
 
Tàu đi. Lúc đó, đêm vừa mỏi
Lúc đó, sao trời đã ngủ mê
Tàu rú. Sao ơi, hãy thức dậy
Long lanh muôn mắt tiễn tàu đi
 
Thức dậy, những ai còn sống đó
Nhìn ra nhớ lấy phút giây này
Tàu đi như một cơn giông lửa
Cuồn cuộn sao từ ống khói bay
…
Toa nêm lúc nhúc hồn oan khốc
Đèn bão mờ soi chẳng rõ ai
Ta gọi rụng rời ta thất lạc
Ta còn chẳng đủ nửa ta đây
…
Tàu đi như một cơn điên đảo
Sắt thép kinh hoàng va đập nhau
Ta tưởng chừng nghe thời đại động
Xô đi ầm ĩ một cơn đau
 
Ngồi đây giữa những phân cùng bụi
Trong chuyển dời xung xát bạo tàn
Ta trở thành than, thành súc vật
Tiếng người e cũng đã quên ngang
 
Ta nghe rêm nhói thân tàn rạc
Các thỏi xương lìa đụng chỏi nhau
Nghe cả hồn ta bị cán nghiến
Trên đường lịch sử sắt tuôn mau
 
Dường như ta chợt khóc đau đớn
Lệ nóng cường toan cháy ruột gan
Lệ chảy không ra ngoài khóe mắt
Nghẹn ngào đến cả tiếng than van
…
Đem thân làm gã tù lưu xứ
Xí xóa đời ta với đất trời
Ngàn dặm lìa tan tình cố cựu
Bàng hoàng thân thế cụm mây trôi
 
Đã mấy năm nay quằn quại đói
Thèm ăn như đứa trẻ con nghèo
Mẹ ơi, con nhớ thời thơ dại
Nhớ miếng ăn mà mẹ chắt chiu
 
Liệu còn một bữa cơm đầm ấm
Bên ánh đèn đoàn tụ vợ con
Chia xẻ chút tình cay mặn cũ
Miếng không ngon cũng lấy làm ngon
 
Tàu đi khoan xoáy sâu đêm thép
Tiếng nghiến ghê người, thác lửa sa
Lịch sử dường như rất vội vã
Tàu không đỗ lại các ga qua
…
Có lúc tàu qua những chiếc cầu
Sầm sầm những nhịp động đều nhau
Dưới kia con nước còn thao thức
Bát ngát dềnh lên bãi sậy sầu
…
Người bạn đường kia chắc vẫn thức
Mong tàu đi đến chỗ đêm tan
Có nghe lịch sử mài thê thiết
Cho sáng lên đời đã rỉ han
 
Tàu ơi, hãy kéo còi liên tục
Cho tiếng rền vang dậy địa cầu
Lay động những tầng mê sảng tối...
Loài người, hãy thức, thức cùng nhau
1980
TTY
 
CAO VỊ KHANH
 
BÀI HÀNH THÁNG TƯ
 
Vậy đó, tưởng quên mà vẫn nhớ
Từ đêm vỡ tuyến lạc ven đô
Người thua trận chót đền trăm tuổi
Ta gánh thù sâu chốn hải hồ
Những tưởng mười năm đời sáng lại
Ta về bươi kiế́m miểng xương khô
Vét hết oan khiên người lỡ vận
Vùi sâu xóa dấu một hoang mồ
Ta đi rong khắp Nam cùng Bắc
Gom hế́t muôn ngàn vải tám thô
May đủ hai hàng cờ lá phướng
Treo lên trắng toát một cơ đô
 
Vậy đó, tưởng quên mà vẫn nhớ
Mười năm đủ lạnh một hương nguyền
Người thơm áo mới mùi hoa vải
Ta cứ u hoài một nỗi riêng
Đã quá xa xôi ngày thất tán
Biển xưa chừng lắng những con thuyền
Ôi trinh tiết gái ngoài hoang đảo
Chắc cũng nhạt nhòa chuyện đảo điên
 
 
Vậy đó, tưởng quên mà vẫn nhớ
Mười năm đánh đổi chuyện keo sơn
Người thân biệt xứ lên rừng núi
Kẻ ngóng đầu non đến mỏi mòn
Thư nhắn trên đầu trang giấy rách
“quên đi mà cứu trẻ măng non
mười năm thân đã mềm như lá
như xác ve sầu đã héo hon
bồng bế con ra ngoài cõi ngoại
giữ lấy giùm nhau chút mộng tròn”
 
Vậy đó, tưởng quên mà vẫn nhớ
Mười năm giậu đổ nát bìm xanh
Mười năm thôn xóm thành hang ổ
Người sống như loài thú mọc nanh
Con lớn hoang đàng theo cỏ dại
Mẹ buồn như cái vạc sang canh
Mẹ gởi con đi ngoài biển lạnh
Bằng như cọng cỏ ném sau gành
Thuyền con mỏng mảnh trời đen kịt
Mẹ thức từng đêm mắt lạnh tanh
Con đi một sống trăm lần chết
Mẹ đứt từng khoanh ruột đoạn đành
 
Vậy đó, tưởng quên mà vẫn nhớ
Mười năm ngờ ngợ giữa chiêm bao
Ngày đi tóc rối còn đen mượt
Mắt sáng còn nguyên đốm lửa sao
Lòng đã dặn lòng chờ Câu Tiễn
Gom mộng bình sinh nối chí cao
Ai kẻ mài gươm về đấ́t cũ
Ai mang đoản kiếm nhập Tần sâu
Hẹn nhau xẻ núi dầu sạn đạo
Miễ̃̃̃n thấy cờ bay ải địa đầu
 
Vậy đó tưởng quên mà vẫn nhớ
Mười năm nếm đủ vị chua cay
Mười năm mòn lẳn đôi giày cỏ
Ngó lại xem còn mất những ai
Đất khách đãi nhau toàn mật đắng
Tâm giao chưa quá một đêm say
Người ơi ... đất nước mà rao bán
Thiên hạ muôn người sợ lấm tay
 
Vậy đó tưởng quên mà vẫn nhớ
Mười năm ... một giấc mộng không thành
Người chờ cho hết đời cô quạnh
Ta đứng bên trời, lệ chảy nhanh
 
C A O V Ị K H A N H
tháng tư 1985
 

J81. Surapana Jātaka -- Câu chuyện về Trưởng lão Sagata và sự nguy hiểm của chất kích thích Tóm tắt: Một vị sư, mặc dù sở hữu thần thông vĩ đại, đã bị hạ gục bởi rượu mạnh. Đức Phật kể lại rằng cả một nhóm tu sĩ khổ hạnh đáng kính trong quá khứ cũng đã mất đi thần thông vì rượu.
- Động Đất Miền Đông Afghanistan: Hơn 800 Người Tử Vong, Hơn 2.800 Người Bị Thương. - Tập, Putin Và Modi Phô Trương Đoàn Kết Tại Hội Nghị Thiên Tân. - Tòa Liên Bang Ngăn Chặn Tạm Thời Việc Trục Xuất Trẻ Em Guatemala. - 1,2 Triệu Di Dân Biến Mất Khỏi Lực Lượng Lao Động Mỹ Dưới Thời Trump. - Trump Tuyên Bố Sẽ Ký Sắc Lệnh Hành Pháp Buộc Có 'Voter ID' Trong Mọi Cuộc Bầu Cử. - Nga Bị Nghi Phá Sóng GPS Khiến Máy Bay Chở Bà Ursula Von Der Leyen Phải Hạ Cánh Bằng Bản Đồ Giấy. - Cựu Đại Sứ Mỹ Tại Nga Chỉ Trích Kế Hoạch Của Trump Về Ukraine. - Chiến Dịch Chống Tội Phạm Của Trump Gặp Khó Khăn Tại Washington. - Hiệp hội học giả quốc tế: Israel phạm tội diệt chủng ở Gaza. - Tỉ Lệ Ủng Hộ Trump Thay Đổi Trong Nhóm Người Mỹ Ít Học. - ‘Northern Lights’ Có Thể Xuất Hiện Trên Bầu Trời 18 Tiểu Bang Tối Nay. - Giáo Hoàng Leo Gặp Nhà Hoạt Động Công Giáo LGBTQ+, Cam Kết Tiếp Nối Di Sản Đón Nhận Của Giáo Hoàng Phanxicô.
Little Saigon, CA – 31/8/2025 - Mạng Lưới Nhân Quyền Việt Nam đã tổ chức Đại Hội lần thứ 17 tại Little Sàigòn, California, Hoa Kỳ, vào ngày 31 tháng 8 năm 2025. Đại Hội quy tụ các thành viên đến từ nhiều địa phương. Số thành viên không tham dự được tại chỗ cũng đã được nối kết qua nền tảng hội họp trực tuyến Zoom.
Hiện tại, tuyên bố táo bạo của Trump vẫn chưa được chuyển thành một thỏa thuận song phương cụ thể. Hiện tại, khoảng cách giữa sân khấu chính trị ở Washington và sự thận trọng có chừng mực ở Hà Nội cho thấy "thỏa thuận" được cho là vẫn còn phải đi xa đến đâu.
Dân biểu Wu chỉ ra Đảng Cộng Hòa cần phải gian lận vì họ biết các chính sách của chính phủ Trump đang khiến giá cả tăng vọt trên diện rộng. Người dân đang mất việc làm. Du lịch giảm 50% ở nhiều khu vực. Nhiều doanh nghiệp không thể tiếp tục hoạt động. Hoa Kỳ đang tiến đến một cuộc suy thoái có lẽ là tồi tệ nhất.
"Những người Canada gọi đến để hủy chuyến tham quan của họ đã nói rõ với tôi rằng đó là do các chính sách và hành vi của tổng thống hiện tại của chúng tôi," anh nói. Do lượng khách giảm 30% trong năm nay, Koenen đã phải trả lương cho nhân viên nhưng không trả lương cho bản thân. Đây cũng là năm đầu tiên kể từ khi tiếp quản công ty du lịch vào năm 2021, anh phải bỏ tiền tiết kiệm của mình vào kinh doanh để duy trì hoạt động.
Lộc đã chết! Tích ngỡ ngàng khi nghe tin đó. Chàng không tin vào tai mình. Làm sao Lộc có thể chết được? Mình mới gặp anh ấy có tuần trước thôi mà! Trông anh còn khỏe mạnh, tự tin, tràn đầy sức sống. Vậy mà bây giờ anh đã không còn nữa. Cái chết của anh có cái gì đó không thật. Và có lẽ đó là lần đầu tiên Tích đứng trước nhận thức trực tiếp và thâm sâu về tính chất phi lý của một sự kiện quá bình thường trên đất nước chiến tranh này.
Ngày Lễ Lao Động 1 tháng 9 năm 2025 sẽ trở thành một ngày biểu tình quy mô lớn khắp nước Mỹ, với khẩu hiệu Workers Over Billionaires – nghĩa là đặt lợi ích của người lao động lên trên giới tỷ phú. Theo dữ liệu của Public Citizen, tính đến cuối tháng 8 đã có gần 1.000 sự kiện được đăng ký — từ New York đến Houston, từ Chicago đến Midland, Michigan. Phong trào do AFL-CIO, liên đoàn công đoàn lớn nhất nước, khởi xướng cùng nhiều tổ chức lao động và chính trị tiến bộ như American Federation of Teachers, National Education Association, MoveOn, Indivisible, Public Citizen, Working Families Party và liên minh May Day Strong. Mục tiêu, theo ban tổ chức, không chỉ là phản đối chính sách cụ thể mà còn nhằm xây dựng sức mạnh thật sự cho giới lao động: “Đây không chỉ là chuyện chính sách — mà là cuộc vận động từ gốc rễ, dựng nên phong trào do người thật, việc thật dẫn dắt.”
Bản tin The Hill và AP chiều Thứ Bảy, ngày 30 tháng 8 năm 2025 cho biết Kari Lake, cố vấn cấp cao của Tổng thống Trump tại Cơ quan Truyền thông Toàn cầu Hoa Kỳ (USAGM), đã thông báo vào tối thứ Sáu rằng 532 vị trí đã bị cắt giảm tại USAGM và Đài Tiếng nói Hoa Kỳ VOA.
- Đội Tuần Tra Xa Lộ California Bảo Vệ Harris - Giám Đốc Dữ Liệu SSA Từ Chức - Melania Trump ‘Không Có Thời Gian Chụp Hình Bìa Cho Vanity’ - Thống Đốc Missouri ‘Nối Gót’ Texas Dưới Áp Lực Của Trump - Hãng Hàng Không Spirit Airlines Khai Phá Sản - Phí Thị Thực Mới $250 Làm Ngành Du Lịch Mỹ Tệ Hơn - Mỹ Từ Chối Cấp Thị Thực Cho Lãnh Đạo Palestine Hợp LHQ - Nga Tiếp Tục Không Kích Ukraine, Một Người Chết, Hàng Chục Người Bị Thương - FDA Thu Hồi Thêm 2 Nhãn Hiệu Tôm Đông Lạnh Khi Nhiễm Phóng Xạ - Hàng Trăm Lá Thư Của Cuộc Tình Thời Đệ Nhị Thế Chiến - Chánh Án Chặn Việc Trục Xuất Nhanh Của Chính Quyền Trump
Theo tin AP hôm Thứ Sáu 29/8/2025. Tổng thống Donald Trump đã từng táo bạo tuyên bố có quyền lực gần như vô hạn để bỏ qua Quốc hội và áp đặt các loại thuế sâu rộng đối với hàng hóa nước ngoài. Bây giờ, một tòa kháng án liên bang đã chận lại, đặt một chướng ngại vật trên con đường của ông. Tòa kháng án Hoa Kỳ Khu vực Liên bang đã phán quyết hôm thứ Sáu rằng Trump đã đi quá xa
Tổng thống Bồ Đào Nha Marcelo Rebelo de Sousa đã công khai gọi Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump là một “tài sản của Nga,” chỉ trích ông đã tỏ ra mềm mỏng với Moscow trong khi Ukraine vẫn đang gắng sức chống trả cuộc xâm lược của Nga. Theo CNN Portugal, De Sousa phát biểu tại một sinh hoạt thanh niên của đảng trung hữu PSD: “Người lãnh đạo tối cao của siêu cường số một thế giới, khách quan mà nói, là một tài sản/tay sai của Liên Xô, hay của Nga. Ông ta hoạt động như một công cụ.” Ông nhấn mạnh rằng chính quyền Trump “chỉ muốn thương lượng” với Moscow, thay vì duy trì thế đứng đồng minh như trước. Nhận định này xuất hiện sau hội nghị tại Alaska đầu tháng, nơi Trump trải thảm đỏ đón Tổng thống Nga Vladimir Putin để bàn về hòa bình. Putin – người đang bị Tòa Hình Sự Quốc Tế truy nã về tội ác chiến tranh – đã bị cấm nhập cảnh nhiều quốc gia Âu Châu, nhưng vẫn được Washington tiếp đón.
J71. Varana Jātaka -- Truyện về Trưởng lão Tissa, con trai của một vị điền chủ Tóm tắt: Một vị sư, đáng lẽ phải đang nỗ lực, đã ngủ quên và bị gãy xương đùi sau khi ngã. Đức Phật kể một câu chuyện từ kiếp trước, trong đó chính vị sư này đã ngủ quên trong giờ làm việc, và khi thức dậy, mắt bị thương và mang về một khúc gỗ xanh, khiến các bạn đồng hành không được ăn.
- Trump Thu Hồi Quyền Mật Vụ Bảo Vệ Của Kamala Harris - Labor Day: Hơn 1,000 Cuộc Biểu Tình ‘Người Lao Động Giá Trị Hơn Tài Phiệt’ - Trump Đối Diện Cuộc Chiến Pháp Lý Trong Mưu Đồ Kiểm Soát Fed - Newsom Phản Công Trump Về Tội Phạm: “Hãy Nhìn Vào Louisiana Trước Đã” - Giám Đốc Tình Báo Lộ Tên Chuyên Gia CIA Đang Hoạt Động Trên X - Kilmar Abrego Garcia Xin Tòa Lệnh Bịt Miệng Chống Lại Bondi, Noem - Thủ Tướng Thái Bị Phế Truất - Điện Kremlin: Vẫn Có Khả Năng Diễn Ra Đàm Phán Hòa Bình - Trump Đề Nghị Căn Cứ Quân Sự Chicago Hỗ Trợ Bố Ráp Di Dân - Hai Nhân Viên Cứu Hỏa Bị Bắt Vì Cáo Buộc Nhập Cư Bất Hợp Pháp - CDC Thay Quyền Lãnh Đạo Giữa Cơn Chao Đảo - Chấm Dứt Miễn Thuế “De Minimis”: Hàng Triệu Kiện Hàng Nhỏ Nay Chịu Thuế - Chuyển toàn bộ chuyến bay quốc tế về Long Thành: Giới chuyên gia lo ngại hạ tầng chưa sẵn sàng
Trong chính trường Hoa Kỳ, có một luận điệu đang được khuếch trương mạnh mẽ: các chính sách thúc đẩy Đa dạng, Công bằng và Hòa nhập (DEI) đang bị gọi là một kiểu bất công mới, “phân biệt đối xử ngược” (reverse discrimination) nhắm vào người da trắng. Luận điệu này cũng chính là mũi nhọn trong các cuộc công kích của Tổng thống Donald Trump và MAGA, được xây dựng trên hai giả định nghe có vẻ vững chắc: thứ nhất, sự kỳ thị người da màu đã lùi vào dĩ vãng; thứ hai, chính người da trắng, đặc biệt là nam giới, giờ đây mới là nạn nhân của sự bất công.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.