Niềm vui mùa xuân nhà Thiền:
đọc thơ Một Đóa Trà My
Nguyên Giác Phan Tấn Hải
Niềm vui trong mùa xuân theo truyền thống của dân tộc Việt là những thời khắc nghỉ ngơi sau các vụ mùa, hành hương các kiểng chùa, để rồi ngồi thư giãn với tách trà, nhìn ngắm hoa mai, cành đào... Và dĩ nhiên, còn nhiều niềm vui khác khi gió xuân thổi tới. Bên câu đối đỏ chúc cho năm mới an vui, cũng là những dòng thơ mang nhiều đạo vị, những dòng thơ khi đọc lên là thấy hỷ lạc, an bình. Như thế, tập thơ Một Đóa Trà My của nhà thơ Thiện Trí đã hiển lộ một khung trời niềm vui mùa xuân được gói lại trong các dòng chữ.
Nơi đó, nhà thơ chỉ ra niềm vui không ở đâu xa, nơi đây là những gì nhìn thấy được: đó là là sự bình an trong tâm khi nhìn thấy chim bay trên cành. Nơi trang 82, thi tập Một Đóa Trà My, hình ảnh này ghi lại, niềm vui từ một cảm thọ trừu tượng của người đang nhìn cũng chính là cái gì cất cụ thề ngoài cõi thiên nhiên, từ sự an yên trong tâm nhà thơ cũng là hình ảnh chim chuyền cành:
Niềm vui là an yên
Niềm vui là chim chuyền
Bỏ quên bao bận bịu
Trần duyên nhiều chướng duyên...
Thi tập Một Đóa Trà My của nhà thơ thiền sư Thiện Trí dày 152 trang, in trên giấy láng và dày để giữ màu sắc nguyên vẹn, khổ hình vuông có hộp đựng, không chỉ thích hợp để làm quà tặng mùa xuân cho người yêu thơ, mà cũng có thể dùng làm quà tặng cho thầy cô, cha mẹ và bạn hữu. Trong thi tập, những bài thơ có chủ đề mang ơn rất nhiều, mang ơn đạo, mang ơn đời, mang ơn thầy cô và cha mẹ, mang ơn bạn, và cả mang ơn những người có cơ duyên tới học pháp từ Thiền sư Thiện Trí, người đang dạy Thiền Tứ Niệm Xứ theo hình thức mà nhà thơ tăng sĩ này gọi là Thiền Thực Nghiệm, nghĩa là cảm nhận được rõ ràng, chứ không phải chữ nghĩa xa vời khó hiểu.
Trong bài Lời Đầu Của Tác Giả (trang 16-21) nhà thơ Thiện Trí giải thích về duyên khởi về tập thơ Vạt Nắng Phù Hư đã in trước đây và bây giờ là in tập thơ Một Đóa Trà My, về phản ứng của mẹ và các cơ duyên mới của thơ:
(Trích) "...ước nguyện của mình để dâng lên Mẹ. Chắc hẳn Mẹ tôi đã đọc hầu như mỗi ngày nên cho đến khi Mẹ tôi mất đi, tôi nhận ra rằng tập thơ không còn nguyên vẹn. Nó bị sút chỉ và Mẹ tôi đã dùng keo để dán lại. Viết đến đây, tôi lại rưng rưng nhớ Người. Đó là sự ra đời của tập thơ Vạt Nắng Phù Hư!
Riêng tập thơ này, Một Đóa Trà My, tôi lại cho ra đời trong hoàn cảnh khác. Trong một năm tôi ở trên núi San Diego vừa nghiên cứu chương trình tiến sĩ Tôn Giáo Học, vừa đi hướng dẫn thiền tập. Thi thoảng tôi được ngắm mây trôi, được nếm trải hương vị thiền trong khung cảnh đầy chất thơ và viết lại những thi vị của lòng mình. Thật lòng nói rằng, chưa bao giờ tôi được sống những ngày bình yên với không gian thật đẹp như vậy.
Có những buổi sáng sớm trước khi mặt trời tỏa nắng, tôi trèo lên dốc đá rồi hít một hơi thở thật sâu và lúc ấy, chất thơ len lén vào hồn làm ý thơ dâng trào:
Nắng về sau bận sương mù
Nắng về mang giọt vàng ru sang ngày
Sáng trong sáng nụ hồng say
Nở màu trắng dáng trang đài kêu sa
(Cõi Thiền)
Có những đêm đông lạnh, tôi và vài huynh đệ nhóm lửa, pha trà. Phía ngoài hiên, những đóa hoa Trà My nở...
Im ắng ngoài hiên mưa phùn rơi
Bên trong nhìn ánh lửa hồng phơi
Sưởi hồn Tăng sĩ non xa lánh
Đuốc tuệ đêm Đông bừng sáng ngời
(Một Đóa Trà My)
Tôi cảm ơn những ngày "ẩn cư" rất đẹp và cũng xin tri ân một Thầy bạn trên núi cao đã cho phép tôi được tá túc trong những ngày này. Tôi muốn cảm ơn chung trà nóng vào sáng và tối mùa Đông, những chú chó thông minh cùng chúng tôi đi dạo...Tất cả là những kỷ niệm đẹp mà tôi muốn ghép lại thành MỘT ĐÓA TRÀ MỸ để làm món quà tặng cho đời và xin gởi đến những người thân thương của tôi.
Tôi cũng muốn gởi lời cám ơn đến những anh chị độc giả đã viết lời bình cho những bài thơ tôi gởi tặng...(ngưng trích)
Bạn cũng có thể thỉnh tập thơ về để tới ngày lễ Vu Lan trao tặng mẹ cha. Trong thi tập, độc giả sẽ gặp những dòng thơ tri ân mẹ cha, như các bài Sắc Màu Vu Lan (trang 34), Chiều Nhớ Má (trang 38), Mồ Côi (trang 70), Hoa Vạn Thọ (trang 92), Nhớ Ba (trang 101), Người Dân Quê (trang 105)... Và dĩ nhiên, tất cả các bài thơ khác đều viết về Thiền, về quán sát, về soi tâm, về quét bụi lòng, về yên tâm mới yên bình.
Một điều cũng đặc biệt trong thi tập Một Đóa Trà My là bài Hoa Lá Mùa Xuân (thơ Thiện Trí, nhạc Trần Chí Phúc). Bài này viết theo thể thơ lục bát, một hình thức phổ biến trong ca dao Việt Nam. Bài này nơi trang 117 hiển nhiên sẽ là quan tâm đối với những người biết đàn và hát.
Những lời giới thiệu trong sách Một Đóa Trà My là từ BS Nguyễn Hiếu Nhân, nhà thơ Nguyên Giác...
Nhà thơ Thiện Trí là ai? Bạn hãy mở trang 148-150 của thi tập Một Đóa Trà My và đọc về tiểu sử nhà thơ.
. TT Thích Thiện Trí (tên thật là: Nguyễn Công Minh) sinh năm 1974 tại Tỉnh Đồng Tháp.
. 1997 - 2001: Tốt nghiệp chương trình Cử Nhân (Bachelor) khóa IV tại Học viện Phật giáo TPHCM
. 2002: Định cư tại Hoa Kỳ.
. 2004: Mở nhóm thiền tập cho người Việt và người bản xứ bang Mississippi và sau đó, tiếp tục ở các bang khác.
. 2015 đến 2020: Mở trung tâm Thiền "Zen and Mind Family" tại bang Louisiana, trong các trung tâm người bản xứ tại TP New Orleans xuyên suốt cho đến khi dịch Covid-19.
. 2017 - 2019: Đặc biệt, hai trườngĐại Học Xavier và Loyola mời làm giảng viên môn "Kỹ Năng Thiền Phật Giáo" theo hệ đào tạo chính quy & từ xa cho sinh viên tại trường.
. 2019: Nhận được học bổng danh giá toàn phần tại trường Đại Học Loyola cho chương trình Cao học chuyên ngành Tôn giáo Giáo Dục. Sau đó, chuyển về trường University of the West tại Los Angeles để học ngành Tôn giáo học và tốt nghiệp Thạc sĩ (Master).
Hiện nay:
. Nghiên cứu sinh tiến sĩ Tôn giáo học và là Giảng viên dạy các lớp Thiền Thực Nghiệm tại trường University of the West.
. Giáo thọ tại Tu Viện Phổ Quang Thành Phố Fort Worth-Dallas, Texas.
. Giáo thọ Tu Viện Trúc Lâm tại TP Houston, Texas.
Tác phẩm đã xuất bản:
1. Foundation of Mindfulness (thuộc sách giáo khoa hướng dẫn chuyên về các lớp thiền tập)
2. Tập Thơ: Vạt Nắng Phù Hư.
3. Tập Thơ: Một Đóa Trà My
Độc giả muốn có tập thơ Một Đóa Trà My của nhà thơ Thiện Trí, xin liên lạc:
Tu Viện Phổ Quang
824 Sandy Lane
Fort Worth_Texas 76120
Tel: 626-866-1653
Email: [email protected]
PHOTO: Bìa thi tập Một Đóa Trà My.
