Người tự nhận là “cảm thấy thể chất và tinh thần trẻ trung như cách đây 50 năm,” nghĩa là năm Trump 29 tuổi, có lẽ sẽ không xem bất kỳ trận thi đấu nào ở Milan, dù là của đội tuyển quốc gia. Tuy nhiên, Trump sẽ không bỏ lỡ bất kỳ một phát biểu nào của các vận động viên nước nhà, đặc biệt nếu không hài lòng với các chính sách “làm cho nước Mỹ vĩ đại trở lại.” (Minh họa: Việt Báo)
Tổng thống lớn tuổi nhất lịch sử Mỹ, 79 tuổi, Donald Trump có vẻ không mặn mà lắm với Thế Vận Hội Mùa Đông Olympic 2026. Người tự nhận là “cảm thấy thể chất và tinh thần trẻ trung như cách đây 50 năm,” nghĩa là năm Trump 29 tuổi, có lẽ sẽ không xem bất kỳ trận thi đấu nào ở Milan, dù là của đội tuyển quốc gia. Tuy nhiên, Trump sẽ không bỏ lỡ bất kỳ một phát biểu nào của các vận động viên nước nhà, đặc biệt nếu không hài lòng với các chính sách “làm cho nước Mỹ vĩ đại trở lại.”
Những tiếng nói ở trường đấu quốc tế
Trước lễ khai mạc hôm Thứ Sáu, Hunter Hess, 27 tuổi – vận động viên trượt tuyết tự do lần đầu tiên tham dự Olympic – thẳng thắng cho biết anh cảm thấy mình đang đại diện cho một số tư tưởng của nước Mỹ "nếu điều đó phù hợp với các giá trị đạo đức của tôi.” Nhưng Hess cũng nói rõ là anh "không phải là người ủng hộ tất cả mọi thứ đang diễn ra ở Mỹ.”
"Rõ ràng là có rất nhiều điều đang diễn ra mà tôi không hoàn toàn ủng hộ, và tôi nghĩ nhiều người khác cũng vậy. Tôi đang mặc trang phục có cờ Mỹ nhưng không có nghĩa là tôi đại diện cho tất cả mọi thứ đang diễn ra ở Mỹ,” Hess nói.
Lời bày tỏ chân thật của Hess nhanh chóng lan truyền mạnh mẽ, vượt qua đường biên giới, băng qua những ngọn núi phủ trắng tuyết ở Milan, về đến Washington D.C, đến tai của tổng thống trong Tòa Bạch Ốc. Trump phản công ngay.
Trong một bài đăng trên Truth Social vào Chủ Nhật, Trump đã chỉ trích Hess, nói anh bị chứng “rối loạn cảm xúc” khi đại diện cho Hoa Kỳ thi đấu Olympic ở Ý do tình hình chính trị hiện tại. “Vận động viên trượt tuyết Olympic của Mỹ, Hunter Hess, một kẻ thật sự thất bại, anh ta không đại diện cho đất nước mình tại Thế Vận Hội mùa Đông này. Anh ta lẽ ra không nên tham gia vòng tuyển chọn vào đội tuyển, và thật tệ khi anh ta lại có mặt trong đội. Rất khó để ủng hộ một người như thế này. HÃY LÀM CHO NƯỚC MỸ VĨ ĐẠI TRỞ LẠI!”
Nếu các nghệ sĩ mang quyền tự do lên tiếng đến giải Grammy, Oscar, thì các vận động viên bày tỏ sự phản đối của họ ở trường đấu quốc tế. Hunter Hess không phải là vận động viên đầu tiên nhưng không phải duy nhất. Những tuyển thủ đại diện cho nước Mỹ nỗ lực tranh giành huy chương vàng cho quốc gia, đang tận dụng nền tảng toàn cầu của họ để lên tiếng.
Trong cuộc họp báo riêng, vận động viên trượt băng nghệ thuật Amber Glenn cho biết đây là "thời điểm khó khăn" đối với cộng đồng LGBTQ+ dưới thời chính quyền Donald Trump. Chính quyền này đã thực hiện một số bước đi gây ra sự phẫn nộ từ các nhóm vận động quyền LGBTQ+, chẳng hạn như đóng đường dây nóng hỗ trợ khủng hoảng dành riêng cho cộng đồng này và cố gắng hạn chế việc ghi giới tính trên tấm hộ chiếu.
Amber Glenn, người con của Texas, lên tiếng phản đối quan điểm cho rằng các vận động viên không nên bình luận về các sự kiện thời sự.
“Tôi hy vọng mình có thể sử dụng nền tảng và tiếng nói của mình trong suốt kỳ Thế Vận Hội này để khuyến khích mọi người giữ vững tinh thần trong những thời điểm khó khăn,” Glenn trả lời truyền thông. “Tôi biết nhiều người nói rằng bạn chỉ là một vận động viên, hãy tập trung vào công việc của mình, đừng nói về chính trị, nhưng chính trị ảnh hưởng đến tất cả chúng ta. Đó là điều mà tôi sẽ không im lặng vì nó ảnh hưởng đến cuộc sống hàng ngày của chúng ta.”
Một ngày sau khi Donald Trump gọi vận động viên Olympic Hunter Hess là "kẻ thất bại,” hai trong số những ngôi sao lớn nhất tại Olympic Milan năn nay, đã lên tiếng.
Vận động viên trượt tuyết hạng mục tự do Eileen Gu và vận động viên trượt ván tuyết Chloe Kim trả lời báo giới hôm Thứ Hai về bài đăng của Trump trên Truth Social:
“Tôi rất tiếc rằng chủ đề đang làm lu mờ Thế Vận Hội lại là một điều gì đó…,” Gu, 22 tuổi, người từng hai lần giành huy chương vàng, nói trước khi dừng lại, có vẻ như cô đang cố gắng để chọn từ ngữ một cách cẩn thận, “không liên quan đến tinh thần của những cuộc thi đấu. Điều đó thực sự trái ngược với tất cả những gì Thế Vận Hội nên có.”
Gu đã phát biểu sau khi giành huy chương bạc ở nội dung trượt tuyết tự do “slopestyle,” huy chương Olympic thứ tư trong sự nghiệp của cô.
“Mục đích chính của thể thao là để gắn kết mọi người lại với nhau,” Gu nói. “Đó là một trong số ít ngôn ngữ chung, ngôn ngữ của cơ thể con người, của tinh thần con người, tinh thần cạnh tranh, khả năng phá vỡ không chỉ kỷ lục, mà đặc biệt trong môn thể thao của chúng ta, là phá vỡ giới hạn của con người. Điều đó thật tuyệt vời biết bao!”
Trong khi đó thì Kim, cho biết cô tự hào khi đại diện cho Hoa Kỳ, nhưng các vận động viên có quyền bày tỏ ý kiến của mình.
“Chúng ta cần lãnh đạo bằng tình yêu thương và lòng thương cảm, và tôi rất muốn thấy nhiều hơn nữa điều đó,” Kim, 25 tuổi, người đang hướng đến huy chương vàng thứ ba liên tiếp ở nội dung “halfpipe,” điều mà chưa có vận động viên trượt tuyết nào đạt được, đã nói như thế.
Đồng đội của Chloe Kim, Maddie Mastro, 25 tuổi, một người gốc California, cùng chia sẻ cảm xúc này. Cô nói: “Tôi tự hào được đại diện cho đội tuyển Mỹ và đất nước của mình. Tôi cũng rất buồn về những gì đang xảy ra ở quê nhà. Thật sự rất khó khăn, và tôi cảm thấy chúng ta không thể làm ngơ trước điều đó. Đồng thời, tôi đại diện cho một đất nước có những giá trị giống như tôi, lòng tốt và lòng trắc ẩn, và chúng ta cùng nhau đoàn kết trong những thời điểm bất công.”
Bea Kim, cô gái 17 tuổi lần đầu tiên tham dự Thế Vận Hội, con của một gia đình nhập cư vào Hoa Kỳ, nói rằng, cá nhân cô rất tự hào được đại diện cho Hoa Kỳ, và “chính sự đa dạng là điều làm cho đất nước chúng ta trở nên mạnh mẽ và đặc biệt.”
“Tôi nghĩ không có nơi nào khác trên thế giới mà bạn có thể có cơ hội làm bất cứ điều gì mình muốn. Tôi nghĩ chúng tôi ngồi đây hôm nay là một ví dụ điển hình. Tất cả chúng tôi đều đã được theo đuổi ước mơ của mình.”
Nhưng chính sự đa dạng đó nay đang bị dày xé trên chính đất nước của họ. Những cuộc càn quét di dân, bắt giữ người bạo lực trên đường phố, giết người vô tội khi họ thực hiện quyền biểu tình trong Hiến Pháp. Các vận động viên đã mang những hình ảnh thực tế đó trong trái tim của họ đến Thế Vận Hội.
Vận động viên trượt tuyết tự do, người đoạt huy chương vàng, Chris Lillis, cho biết anh "đau lòng" trước những hành động gần đây của các đặc vụ Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan (ICE.)
“Nhiều khi, các vận động viên thường ngần ngại nói về quan điểm chính trị và cảm xúc của mình. Tôi cảm thấy đau lòng về những gì đang xảy ra ở Hoa Kỳ,” Chris nói với một phóng viên sau khi được hỏi về việc đại diện cho Hoa Kỳ trên đấu trường quốc tế.
“Tôi khá chắc rằng bạn đang đề cập đến ICE và một số cuộc biểu tình và những điều tương tự. Tôi nghĩ rằng với tư cách là một quốc gia, chúng ta cần tập trung vào việc tôn trọng quyền của mọi người và bảo đảm rằng chúng ta đối xử với công dân của mình cũng như bất kỳ ai khác, bằng tình yêu thương và sự tôn trọng.”
Tình yêu đất nước
"Tôi yêu đất nước của mình,” Hunter Hess đã hồi đáp tổng thống bằng lời nhắn trên Instagram của anh. "Có rất nhiều điều tuyệt vời về nước Mỹ, nhưng luôn có những điều có thể tốt hơn. Một trong những điều tuyệt vời nhất làm nên đất nước này là chúng ta có quyền và tự do để chỉ ra những điều đó. Phần tuyệt vời nhất của Thế Vận Hội là nó gắn kết mọi người lại với nhau, và khi rất nhiều người trong chúng ta đang bị chia rẽ, chúng ta cần điều đó hơn bao giờ hết. Tôi rất mong chờ được đại diện cho đội tuyển Mỹ vào tuần tới khi tham gia thi đấu.”
Phát ngôn viên của Ủy ban Olympic và Paralympic Hoa Kỳ (USOPC) cho biết trong một tuyên bố rằng: “Chúng tôi bảo vệ Hunter và bảo đảm rằng cậu ấy nhận được sự hỗ trợ và các nguồn lực cần thiết để thi đấu trên đấu trường lớn nhất thế giới.”
USOPC cũng đưa ra tuyên bố vào cuối tuần trước sau khi vận động viên trượt băng nghệ thuật Amber Glenn thông báo cô đã nhận được những tin nhắn thù địch.
“Thật đáng buồn khi trong vài kỳ Olympic gần đây, chúng ta đã chứng kiến ngày càng nhiều các tin nhắn xúc phạm và gây tổn hại nhắm vào các vận động viên trong thời gian thi đấu,” người phát ngôn của USOPC cho biết. “USOPC kiên quyết ủng hộ các vận động viên của đội tuyển Hoa Kỳ và cam kết bảo vệ sức khỏe và sự an toàn của họ, cả trong và ngoài sân thi đấu.”
Khi một vận động viên bước ra những đấu trường thế giới như Olympic, Sea Games, World Cup, họ khoác lên mình lá cờ của quốc gia và nỗ lực mang về thứ hạng cao nhất có thể. Chiếc huy chương, hay bục danh dự họ bước lên, đó không chỉ là thành tích cá nhân, mà là niềm kiêu hãnh chung của một đất nước. “Tôi yêu đất nước của mình” – câu nói của Hunter Hess không phải diễn ngôn. “Mục đích chính của thể thao là để gắn kết mọi người lại với nhau” – câu nói của Eileen Gu nói cũng không phải là khẩu hiệu. Mà đó là đút kết từ kinh nghiệm, từ máu và nước mắt của những năm khổ luyện, từ đam mê, từ lòng tự hào họ dành cho đất nước của mình. Tình yêu đó là bệ phóng cho những môn thể thao đòi hỏi hợp sức đồng đội, vị tha, và niềm tin chung. Nơi đó không dành cho lòng ái kỷ, sự thù hận.
Donald Trump không thể hiểu được điều này.
Kalynh Ngô
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình