Hôm nay,  

Tân Tổng Thống Obama

11/8/200800:00:00(View: 8041)
Tân Tổng Thống Obama
Trọng Đạt
Cuộc bầu cử Tổng Thống Hoa Kỳ lần này 4 tháng 11 năm 2008 không hào hứng như người ta dự đoán. Tối 4-11 người ta bắt đầu đếm phiếu, kết quả cho thấy nó gần giống như đã thăm dò, lúc 9 giờ 30 tối ấy trên TV cho thấy tỷ lệ phiếu cử tri đoàn giữa Obama và Mc Cain là 207 và 144 nhưng chỉ nửa giờ sau chúng tôi thấy tại Time Square Nữu ước và tại Chicago người dân đang tụ tậïp đông đảo, hoan hô ầm ĩ ông Obama đã đắc cử Tổng thống vì đã đoạt được 284 phiếu cử tri mà chỉ cần 270 là đắc cử, khi ấy ông Mc Cain được 161 phiếu.
Năm 1992 ông Tổng thống Bush cha đã để lại cả một đống khó khăn thử thách cho ông Bill Clinton như thất nghiệp, tỷ lệ từ 7% tới 8% thâm thủng, lạm phát…. y như ông  Bush con để lại cho ông Obama bây giờ, thật là một sự tình cờ, lịch sử lại tái diễn y chang như 16 năm về trước. Cách đây hai năm ông Bush cha có nói với truyền thông:
"Gia đình tôi làm phiền hà nước Mỹ cũng nhiều rồi"…
Ấy thế mà khoảng 6 năm trước có người tiên đoán  em ruột ông Bush (Thống đốc Florida)  có thể sẽ được đề cử ra tranh cử Tổng thống sau ông Bush con vì  nghĩ rằng nhà họ Bush có mả làm vua trị vì trăm họ!!!
Ông Bill Clinton khi còn tranh cử Tổng thống năm 1992 chỉ trích ông Bush cha không tạo thêm công ăn việc làm cho người dân (create job), ông hứa hẹn sau khi lên làm Tổng thống sẽ cứu vãn được tình thế suy thoái và từ 1992. Sau khi đắc cử  ông Clinton thay đổi chính sách kinh tế đưa tới sự phồn thịnh cao điểm là năm 1998 nhưng ông lại vấp phải vụ xì căng đan sexual harassment làm nhục cho cả nước Mỹ khiến cho công trạng của ông bị lu mờ.
 Nay ông Obama cũng đứng trước những thử thách: ngân quĩ thâm thủng 1000 tỉ, thị trường địa ốc phá sản, khủng hoảng tài chánh, chứng khoán vẫn còn tiếp tục, kỹ nghệ xe hơi suy thoái, thất nghiệp ( Cali tỷ lệ 7.7%)…và chưa biết ông sẽ phải giải quyết như thế nào. Cách đây mấy tháng trên một tờ báo Việt ngữ online hải ngoại có người nói đùa "Làm Tổng thống Mỹ không có sướng đâu, vị Tổng thống đắc cử 2008 trước hết sẽ phải lo mà hốt cái đống rác vĩ đại do chính phủ Bush để lại". Nay ông Obama đang đứng trước những cái khó khăn chồng chất về kinh tế tài chính do chính phủ Bush con để lại y như ông Bill Clinton lãnh cái gia tài đổ nát do ông Bush bố để lại 16 năm về trước. Ông Obama có giải quyết được hay không thì chỉ có thời gian sẽ là câu trả lời đúng nhất, bây giờ hãy còn quá sớm để chúng ta tiên đoán. Lợi dụng lúc Hoa Kỳ đang suy yếu về kinh tế, những nước thù nghịch Iran, Bắc Hàn, Nga.. thừa cơ nước  đục thả câu hăm he phá thối, đây lại là một gánh nặng thêm cho ông tân tổng thống Obama.
Cuộc bầu cử Tổng thống nhiệm kỳ 2008-2012 đã kết thúc, trắng đen đã rõ ràng , Obama thắng Mc Cain với tỷ lệ quá cao chưa từng thấy nhất là về số phiếu Cử tri đoàn 355 trên 183, kẻ thắng người thua đã hoàn toàn do lá phiếu của người dân Hoa Kỳ quyết định. Kết quả kiểm phiếu được phổ biến trên TV đã khiến cho nhiều người xúc động, những người ủng hộ gà nhà Obama thì reo hò sung sướng, những người ủng hộ ông già Mc Cain thì buồn rầu tê tái. Cá nhân tôi đi bầu cho ông già Mc Cain từ tuần trước, tôi đoán trước là ông ấy sẽ thua nhưng vẫn bầu cho ông ấy vì theo tôi ông là người có nhiều kinh nghiệm chính trường và vì quá trình của ông có nhiều liên hệ với Việt Nam và tôi là người Việt. Mặc dù đoán trước là Mc Cain thua tôi cũng không dấu nổi niềm xúc động dạt dào khi thấy kết quả công bố trên TV, một sự thất bại hoàn toàn thê thảm.
Cộng Hoà 4 năm trước đây hân hoan ăn mừng chiến thắng vĩ đại, kiểm soát một lèo Hành pháp cũng như toà nhà Quốc Hội nay sụp đổ tan tành thê thảm. Sau 8 năm cầm quyền, 4 năm kiểm soát cả toà Bạch ốc và điện Capitol, nay Cộng  Hoà tan  như xác pháo trước sự phẫn nộ của người dân, có người nói đảng Cộng Hoà cần xét lại đường lối của mình, nó có còn hợp thời hay không, có đi  trật đường rầy hay không. Cách đây mấy năm người Mỹ cho rằng chính phủ của Tổng thống Bush đã đi trật đường rầy (track), chiến tranh Iraq là một sự sai lầm trầm trọng, nó ảnh hưởng tai hại cho nền kinh tế Mỹ. Sự thực thì đối với bất cứ quốc gia nào, không có cuộc chiến tranh nào là không phá hoại xoi mòn nền kinh tế quốc gia đưa tới lụn bại như lịch sử đã từng chứng kiến .
Con người ta dù tài giỏi tới đâu cũng cần phải gặp thời, gặp lúc  như Lénine, Hitler, Mao, Hồ.. thành công một phần nhờ khôn ngoan giảo quyệt và phần lớn nhờ thời cơ đưa đẩy, Obama dù là người có tài nhưng cũng là người gặp thời cơ thuận tiện, thiên thời, địa lợi, nhân hoà. Phải nói rằng Mc Cain là người không gặp thời, không có số làm tổng thống,  ông có ưu thế là người da trắng, quá trình chính trị và kinh nghiệm chính trường dồi dào, là người yêu nước…nhưng một biến cố bất lợi bất ngờ ở đâu ập tới. Chúng ta thấy trước ngay bầu cử khoảng 6 tuần, sau khi chọn bà Palin đứng phó thì ông đã chuyển bại thành thắng, từ thăm dò thua Obama 6 điểm ông lại vượt hơn Obama chừng 4 điểm, người ta tưởng Obama không thể nào lật ngược thế cờ vì ngày bầu cử đã gần kề. Nhưng đùng một cái khủng hoảng tài chính diễn ra dữ dội, thị trường chứng khoán lao xuống đáy vực, có ngày chỉ số Dow Jones mất gần 800 điểm, có ngày mất tiêu một ngàn tỉ, ngày nào cũng tụt xuống từ 700 tới 500 điểm…khủng hoảng kéo dài mấy tuần liên tiếp đã làm tiêu tan trên 8 tỉ Mỹ kim, nhiều ngân hàng phá sản, hãng xưởng lay off công nhân viên.. Biện pháp Bail out lấy công quĩ 700 tỉ của chính phủ để cứu nguy thị trường chứng khoán y như muối bỏ biển, không thấm vào đâu.

Tất cả những biến cố phũ phàng dữ dội ấy là cơ hội ngàn vàng cho Obama thêm phiếu, thăm dò cho thấy ông ta lên điểm từng ngày, tài chính khủng hoảng, kinh tế suy trầm.. vẫn tiếp tục và có khả năng ảnh hưởng tệ hại cho tới năm 2009, 2010. Đảng Dân chủ được giới trẻ nhiệt tình ủng hộ, họ có tinh thần cấp tiến, người dân lo sợ trước  tình hình kinh tế đen tối, mất việc, quĩ tiết kiệm 401 K của giới nghèo, trung lưu ngày càng thâm thủng…Lai nữa ông Colin Powells, nguyên bộ trưởng ngoại giao ủng hộ đường lối của Obama, cho rằng nếu Mc Cain đắc cử, đường lối của Cộng Hoà có thể sẽ đưa tới khủng hoảng kinh tế. Lời tuyên bố của Colin làm cho người dân lo sợ và đã ảnh hưởng tai hại tới số phiếu bầu cho Mc Cain, trong một vài ngày sau theo thăm dò Poll tỷ lệ chênh lệch giữa Obama và Mc Cain ngày càng xa cách, có thăm dò cho biết Obama hơn Mc Cain tới 13 điểm.
Theo thống kê mới dân số Mỹ nay khoảng 300 triệu người, trong đó da đen  chiếm khoảng từ 13 tới 14%, Mễ cũng  từ  13 hay 14%, người Á Đông chiếm 6%, khoảng 7% là Trung Đông, Chà zà ma rốc…người da trắng có lẽ từ  65% cho tới gần 70%. Trong cuộc bầu cử này số phiếu quyết định vẫn là số phiếu của người da trắng nhất là giới trẻ. Người Mỹï rất thực tế, họ  nghĩ tới "nồi cơm" của mình trước nhất hơn là những chuyện chính trị quân sự xa xôi, theo thăm dò kỳ bầu cử này số người quan tâm về kinh tế chiếm  69%, về chiến tranh Iraq 9%, về khủng bố 9%, nay vấn đề khủng bố không còn ăn khách, việc người  Mỹ chấp nhận bỏ phiếu cho một ông Tổng thống da đen chứng tỏ đường lối của Cộng Hoà đã gây cho họ nhiều chán chường thất vọng, theo thống kê mới nhất số người dân ủng hộ chính phủ Bush chỉ còn 26%, chưa bao giờ nước Mỹ có một ông Tổng thống bị mất lòng dân đến thế. Có người  nói:
"Ông Obama đắc cử vẻ vang là nhờ hai cha con ông Bush."
Thật vậy Mc Cain đã lãnh đủ tất cả những sự sai lầm của Bush đưa tới thất bại ê chề của Cộng Hoà như kết quả công bố trong mấy ngày vừa qua.
Công bằng mà nói, truyền thông, báo chí cũng có thiên tư thiên vị phần nào, có thể họ được một thế lực đen yểm trợ, hoặc có thể họ nhìn thấy sự sai lầm nghiêm trọng của đảng Cộng Hoà, nhưng đó cũng không phải là yếu tố quyết định mà chính là người dân nhất là giới trẻ. Đây là một nước dân chủ tự do, người dân một nước văn minh đã tự quyết định vận mạng đất nước của mình bằng lá phiếu của họ. Bốn  năm trước đây 2004, lá bài kinh tế do Dân chủ đưa ra không ăn khách vì người dân đang lo sợ bọn khủng bố cuống cuồng, đó là tâm lý anh nhà giầu sợ chết  và Dân chủ đã hoàn toàn thất bại, Cộng Hoà ăn mừng chiến thắng vẻ vang, vừa nắm  hành pháp lại kiểm soát luôn toà nhà Quốc hội. Nhưng nay thời thế đã đổi thay, gió đã soay chiều, vấn đề khủng bố nay không còn ăn khách, theo thăm dò hôm 5 tháng 11 vừa qua số người quan tâm tới chuyện khủng bố chỉ có 9%, và ngược lại có tới 69% người dân Mỹ quan tâm tới vấn đề kinh tế, họ chuyển hướng quan tâm sang "nồi cơm" của họ và đã thể hiện ý muốn trong cuộc bỏ phiếu lịch sử vừa rồi.
Nay theo thăm dò mới nhất chính phủ của Tổng thống Bush chỉ còn được 26% dân chúng ủng hộ, cách đây gần một năm người ta thăm dò ý kiến 109 sử gia Mỹ tại New York được biết họ tặng cho ông Bush danh hiệu Tổng thống tồi tệ nhất của nước Mỹ. Trong cuộc tranh cử vừa qua Đảng Cộng Hoà cấm không cho ông Bush tuyên bố một câu nào về vấn đề tranh cử vì họ cho rằng ông đã mất hết uy tín rồi và làm tổn thương tới uy tín của Đảng quá nhiều.
Trước mắt người dân, truyền thông báo chí…chính phủ của Tổng thống Bush  được coi là tồi tệ nhất từ xưa tới nay nhưng chính người dân đã bầu cho ông hai lần trong những năm 2000 và 2004, vậy chính người dân đã sai lầm và họ phải chịu trách nhiệm về hậu quả sự lựa chọn sai lầm của họ, người dân phải tự trách mình trước đã. Nếu ông Bush được coi là Tổng thống tồi tệ nhất trong lịch sử Hoa Kỳ ta có thể nói một dân tộc văn minh vẫn có thể sai lầm trầm trọng. Sự thực lịch sử cũng đã chứng minh một dân tộc văn minh vẫn có thể sai lầm nghiêm trọng, người Đức vốn tự hào họ là một dân tộc thượng đẳng (race supérieur) và coi tất cả các dân tộc khác là hạ đẳng ( race inférieur) nhưng năm 1932 họ cũng đã phạm sai lầm khủng khiếp, họ đã bỏ phiếu cho Đảng Quốc Xã để đưa Hitler lên nắm chính quyền năm 1933, Hitler đã châm ngòi gây lên cuộc Thế chiến Thứ Hai1939-1945 mà hậu quả của nó là làm cho khoảng 70 triệu người trên thế giới bị thiệt mạng,  nhiều nhất là Nga 20 triệu, Đức 11 trịệu, Ba Lan 7 triệu…còn lại là các nước khác từ Âu sang Á.
Nay người dân Mỹ, nhất là giới trẻ đã bầu Obama lên làm Tổng thống, họ muốn thay đổi dòng lịch sử, lá phiếu của họ đúng hay sai thì phải chờ một thời gian dài mới có câu trả lời đích thực. Hai ngày liên tiếp mồng 5 và mồng 6 sau khi Obama thắng cử,  thị trường chứng khoán lại vẫn bi đát thê thảm như không thấy ánh sáng ở cuối đường hầm, chỉ số Dow Jones tiếp tục mất 500, 400 điểm mỗi ngày .
Giới trẻ thuộc thành phần cấp tiến muốn thay đổi lịch sử Hoa Kỳ, họ thể hiện bằng lá phiếu của mình, nhưng sự thay đổi ấy có thực hiện được hay không là điều chưa ai tiên đoán được. Bàn về kết quả và hậu quả cuộc bầu cử này không thể nào mà nói cho cùng vì tất cả chỉ là suy luậïn, mà thực tế lại không giống như người ta nghĩ. Một người bạn nhiều tuổi nói với chúng tôi
 "Mình đã đi bỏ phiếu, đã làm xong nhiệm vụ công dân rồi, giới trẻ đã lựa chọn tương lai cho nước Mỹ, họ sẽ phải chịu trách nhiệm về quyết định của họ".
Trọng Đạt

Có những tuần trôi qua lặng lẽ. Có những tuần giống như một chuyến tàu lượn siêu tốc, nó bắt hành khách phải ôm cùng lúc nhiều cảm xúc lẫn lộn, vừa có nỗi đau, có phẫn nộ, có sợ hãi và cả sự hoài nghi. Không cho một khoảnh khắc nào để thở. Đến cả những dây thần kinh thô ráp nhất của linh hồn cũng phải trỗi dậy, để hỏi thế nào là lòng trắc ẩn? Thế nào là lương tâm của loài người?
Trong hơn 2 năm tạm cư tại Hoa Kỳ, nhờ công việc, nên tôi được đi lại khá nhiều. Từ các tiểu bang bờ Đông xuống Florida. Tại bờ Tây, tôi được đi từ tiểu bang Washington xuống dọc đến San Diego, thành phố cực nam của tiểu bang California. Tại phía Nam nước Mỹ, tôi được đi băng ngang qua nhiều tiểu bang dọc theo biên giới Mexico, kể cả một số tiểu bang miền Trung nước Mỹ, trong đó có Arkansas – nơi tôi lái xe đến thăm gia đình Luật sư Võ An Đôn.
Theo kết quả khảo sát của Pew, mức độ tin tưởng vào ông Trump đã sụt giảm tại 16 trong số 24 quốc gia so với năm ngoái, và không có quốc gia nào được khảo sát ghi nhận sự gia tăng thái độ tích cực đối với vị tổng thống này. Chỉ 23% số người được hỏi cho biết họ tin tưởng ông Trump sẽ đưa ra những quyết định đúng đắn trong các vấn đề toàn cầu. Ông Wike cho biết những người được hỏi dành nhiều sự tin tưởng hơn cho Tổng Thống Pháp Emmanuel Macron (43%), Tổng Thống Ukraine Volodymyr Zelensky (35%), Chủ Tịch Trung Quốc Tập Cận Bình (34%) và Tổng Thống Nga Vladimir Putin (31%). Chỉ có Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu là nhận được mức độ tin tưởng thấp hơn ông Trump, ở mức 18%.
Các bậc quốc phụ Hoa Kỳ muốn thành lập một nền Cộng hòa chớ không phải một nền Dân chủ. Tuy nhiên, ngày nay, Hoa Kỳ là một quốc gia dân chủ hơn nhiều so với những mà gì các nhà cách mạng Mỹ muốn tưởng tượng trong những giấc mơ điên rồ nhất của họ – hoặc những cơn ác mộng. Đồng thời, có một vài nỗi sợ hãi tệ hại nhất liên hệ đến thuật ngữ "dân chủ" trong thời cách mạng Mỹ dường như đang xảy ra trong hiện tại. Ngay trong bài diễn văn từ biệt năm 1796 của George Washington, tổng thống đầu tiên của Hoa Kỳ, ông đã cảnh báo cho đồng bào về "những tác động tai hại của tinh thần đảng phái", mà nó có thể thúc đẩy cho người dân trong việc "tìm kiếm sự an toàn và yên tĩnh trong quyền lực tuyệt đối của cá nhân"...
Đối với đời người thì 250 năm đã dài gấp hai lần rưỡi tuổi thọ mà một con người có thể đạt đến nhiều nhất, nếu một người có thể sống tới 100 tuổi. Nhưng đối với một quốc gia thì 250 năm không phải là thời gian dài, bởi vì có những nước như Việt Nam có niên đại tồn tại lâu tới bốn, năm ngàn năm. Tuy nhiên, điều tôi muốn nói ở đây không phải là tuổi thọ dài hay ngắn của một quốc gia hay của nước Mỹ mà là trong suốt hai thế kỷ rưỡi đó đất nước này đã làm được gì có giá trị để đời và đã đánh mất thứ gì quý giá trong những điều cốt lõi làm nên một nước Mỹ thịnh trị hùng cứ một phương.
Con chó Taichito đã theo sát Aung San Suu Kyi suốt bao năm. Nhưng nó không được phép đi theo bà vào nhà giam khi quân đội lật đổ chính quyền của bà cách đây năm năm. Tháng trước, con chó tai cụp ấy chết tại nhà bà ở Yangon, thủ đô cũ, thọ 15 tuổi, vẫn như còn chờ bà trở về. Nó là món quà người con trai, Kim Aris, tặng mẹ khi bà ra khỏi nhà giam lần trước, năm 2010. “Tôi nghĩ đó là điều tốt nhất tôi từng tặng bà. Nó rất trung thành với bà,” ông Aris nói trong một cuộc phỏng vấn tại Luân Đôn.
Tôi cũng đã đến Mỹ như là một di dân tị nạn sau khi chính quyền Sài Gòn sụp đổ vào cuối tháng 4/1975, sống trong trại tị nạn Camp Pendleton cùng với hàng vạn người Việt khác sau khi rời bỏ quê hương trong hoảng loạn và lo sợ. Năm đó chẳng có lễ hội, chẳng có pháo hoa mừng Lễ Độc lập 4/7 trong trại vì mọi người ai cũng đang lo nghĩ khi nào sẽ được đi định cư, băn khoăn về tương lai trên đất mới sẽ làm gì để sống, có được tiếp tục đi học, người Việt có bị kỳ thị không. Lúc đó có tin loan truyền là bang California không muốn cho người Việt định cư nên không biết tương lai sẽ về đâu, gian truân ra sao. Người quen của tôi gặp nhau trong trại, có anh đi Seattle, bang Washington, có anh về Napa, ở miền bắc California hay có chị về Downey ở nam California. Bạn ở chung lều trại người đi bang Colorado, người về San Francisco, mấy anh lính hải quân ra tận hải đảo Hawaii. Nhìn quanh thấy người Việt được định cư khắp nơi trên nước Mỹ.
Có một sự khác biệt rất lớn giữa thế hệ Gen Z và một thế hệ người Mỹ đã quá chán nản với những con đường mòn rập khuôn, nỗi sợ hãi không dám “lệch đảng.” Ở Gen Z, họ có một nguồn năng lượng mà những chiếc ghế lâu năm ở Quốc Hội không thể có. Kết quả của bầu cử sơ bộ 2026 ở tiểu bang Colorado đã cho thấy khá rõ nét điều này. Một thế hệ Gen Z cho rằng "hệ thống đã đổ vỡ và chúng tôi nhận ra sẽ không có ai đến cứu chúng tôi ngoài chính chúng tôi.”Họ, là những người sinh trưởng trong gia đình di dân.
Mấy tuần đầu World Cup trên đất Mỹ là một chuyện lạ: giải đấu diễn ra đã vài tuần mà tên Donald Trump ít được nhắc đến. Người ta coi bóng, bàn luật, uống bia và cãi nhau, khán giả quốc tế thấy nước Mỹ tổ chức một kỳ bóng đá vui vẻ, tử tế. Ông tổng thống thì bận mừng 250 năm nước Mỹ, chưa để mắt vào sân bóng. Nhưng đâu dễ “too good to be true” như thế. Thẻ đỏ của Folarin Balogun xảy ra vài ngày trước, trong trận gặp Bosnia: anh tranh bóng với hậu vệ Tarik Muharemović. Xem nhanh, pha bóng chẳng có gì đặc biệt. Vào phòng VAR, quay chậm cho thấy mũi giày cà xuống sau ống chân, cổ chân xoắn lại. Trọng tài rút thẻ đỏ. Theo luật, thẻ đỏ ở World Cup thì trận sau nghỉ. Không kháng cáo, không ngoại lệ. Lẽ ra chuyện kết thúc ở đó.
Tổng thống Donald Trump đến Ankara với đe dọa hơn là củng cố quan hệ với NATO. Ông văng ra những điều khó nghe, sẽ rút quân Mỹ khỏi châu Âu nếu không chiếm được Greenland, vô cùng bất mãn vì các nước Âu châu không tham gia chiến tranh Iran, và tuyên bố cắt hết mậu dịch với Tây Ban Nha. Nhưng trước khi ra về, ông lại nói đến “tình bằng hữu to lớn” giữa các đồng minh.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.