Hôm nay,  

Sắc Lệnh Thi Hành Luật Di Trú

01/03/201700:00:00(Xem: 9032)

Vào ngày 20 tháng 2, Bộ Trưởng Bộ Nội An mới nhậm chức, Ông John Kelly, đã gởi ra hai công văn đến các cơ quan hữu trách có trách nhiệm thi hành luật di trú nhằm đưa ra các chỉ dẫn thi hành hai sắc lệnh của Tổng Thống Donald Trump được Tòa Bạch Ốc ban hành ngày 25 tháng 1 liên hệ đến chính sách mới trong việc thi hành luật di trú hiện hành tại Hoa Kỳ.

Công văn thứ nhất mang tựa đề “Thi Hành Luật Di Trú Để Phục Vụ Quyền Lợi Quốc Gia” (Enforcement of the Immigration Laws to Serve National Interest), gồm 6 trang, và một công văn khác mang tựa đề “Thi Hành Chính Sách Của Tổng Thống Nhằm Gia Tăng các Chương Trình Thi Hành Luật Di Trú” (Implementing the Presidents Border Security and Immigration Enforcement Improvements Policies), gồm 13 trang. Cả hai công văn có nhiều điều khoản thể hiện sự thay đổi trong chính sách thi hành luật trong khuôn khổ luật di trú hiện hành.

Cho tới giờ này, Quốc Hội vẫn chưa thông qua thay đổi nào trong luật di trú. Tuy nhiên, chính quyền Tổng Thống Donald Trump đang tiến hành nhiều thay đổi tạm thời trong khuynh hướng và chính sách nhằm thi hành luật di trú trong khuôn khổ thẩm quyền của ngành hành pháp.

Các điều khoản chính trong Công Văn Thi Hành Luật Di Trú

1. Giữ nguyên hai sắc lệnh nhằm bảo vệ trẻ em nhập cảnh vào Hoa Kỳ lúc còn nhỏ. Đoạn văn đầu tiên trong công văn đã nhấn mạnh việc giữ nguyên các sắc lệnh nhằm tạm thời miễn trục xuất đối với những người nhập cư bất hợp pháp vào Mỹ lúc còn là trẻ em ban hành tháng 6 năm 2012 và đặc miễn đối với các người nhập cư bất hợp pháp lúc còn là trẻ em hay bố mẹ có con nhỏ là thường trú nhân hay Quốc Tịch Mỹ ban hành vào tháng 11 năm 2014.

Đây là hai sắc lệnh này được ban hành dưới thời Tổng Thống Barrack Obama, theo đó, các người trẻ này vẫn có thể tiếp tục đi học, đi làm và không bị trục xuất. Tuy nhiên những người trẻ này vẫn không có thẻ xanh, được nhận trợ cấp học bổng liên bang, hay tương lai cũng không có gì chắc chắn là được hợp thức hoá tình trạng di trú.

2. Tiến hành thuê mướn 10,000 nhân viên biên phòng để thi hành chính sách kiểm soát biên giới và trục xuất các di dân bất hợp pháp. Tuy nhiên, kế hoạch thuê mướn này vẫn cần phải được phê chuẩn tài khóa bởi Quốc Hội, huấn luyện và chuẩn bị các cơ sở hành chánh để điều hành thêm thành phần nhân lực này.

3. Đặt ưu tiên trục xuất những người di dân bất hợp pháp thuộc các diện như (a) có án phạm pháp; (b) đã bị buộc tội phạm pháp cho dầu chưa bị kết án; (c) đã có những hành vi mà có thể bị kết án hình sự; (d) có hành vi gian dối đối với các cơ quan chính phủ; (e) lạm dụng các chương trình trợ cấp chính phủ; (f) đã có lệnh trục xuất; hay (g) có thể là mối nguy hại cho an ninh công cộng hay an ninh quốc gia.

Ngôn ngữ liệt kê các ưu tiên này rất là mơ hồ và không rõ ràng, ví dụ như không nêu rõ tội danh hay mức độ nghiêm trọng, những hành vi phạm pháp mà chưa bị kết án vẫn được coi là có án phạm pháp, hay làm sao định nghĩa được thế nào là nguy hại cho anh ninh quốc gia mà không phải là phạm pháp? Nếu theo các ngôn từ mơ hồ này thì hầu như người di dân không có giấy tờ nào cũng có thể cũng có thể được coi là phạm pháp vì chính hành động ở lại Hoa Kỳ quá hạn, vượt biên giới hay nhập cảnh bất hợp pháp là một hành động phạm pháp.

4. Chấm dứt chương trình ưu tiên trục xuất những di dân có hồ sơ phạm pháp nghiêm trọng được ban hành dưới thời Tổng Thống Obama, đồng thời phục hồi hay gia tăng các chương trình khởi sự thủ tục trục xuất thẳng từ các trại giam và cấp thẩm quyền cho các nhân viên cơ quan công lực địa phương để trở thành nhân viên công lực thi hành luật di trú.

Điều khoản này mở đường cho các nhân viên di trú có thể tiến hành trục xuất hầu như bất cứ người di dân bất hợp pháp nào, chứ không hẳn là các thành phần phạm pháp nghiêm trọng nhất. Dưới thời Tổng Thống Obama, cộng đồng di dân đã phiền trách là chính quyền đã tiến hành trục xuất nhiều người di dân nhất so với các đời tổng thống trước đó. Tuy nhiên các thành phần được ưu tiên trục xuất phần lớn nhắm vào các thành phần tội phạm nghiêm trọng.

Một điều khoản khác trong công văn này là mở lại chính sách kêu gọi các cơ quan cảnh sát địa phương phải thông báo đến cơ quan di trú các trường hợp người di dân bị giam giữ trong các nhà tù địa phương vì phạm pháp. Chương trình này đã bị nhiều cơ quan cảnh sát địa phương tại nhiều tiểu bang tìm cách từ chối không thi hành vì họ không muốn tiếp tay với cơ quan di trú liên ban trong lãnh vực này. Tuy nhiên, nhiều cơ quan cảnh sát địa phương khác vẫn muốn tích cực tham gia chương trình này.


Một điều khoản khác còn kêu gọi sự hợp tác của các cơ quan cảnh sát địa phuong để thi hành luật di trú theo điều khoản 287(g) của Đạo Luật Di Trú. Đây là chương trình đã gây tranh cãi tại nhiều địa phương trong nhiều năm qua vì nhiều cơ quan cảnh sát địa phuong không muốn trở thành công cụ cho chính quyền liên bang để thi hành luật di trú. Trong khi đó, nhiều cơ quan chính quyền địa phuong sẵn sàng hợp tác với chính quyền liên bang để thi hành luật di trú.

5. Cho phép thẩm quyền các nhân viên di trú tiến hành bắt giữ những di dân đã vi phạm luật di trú. Điều khoản này chỉ nói một cách mơ hồ là cho phép các nhân viên sở di trú có thẩm quyền bắt giữ bất cứ ai bị tình nghi là đã vi phạm luật di trú, có nghĩa là bị tình nghi là di dân bất hợp pháp. Nếu điều khoản hợp tác với các cơ quan cảnh sát địa phương theo điều khoản 287(g) của Đạo Luật Di Trú, thì các nhân viên công lực địa phương cũng có thẩm quyền bắt giữ bất cứ ai bị tình nghi là vi phạm luật di trú.

6. Thâu thập các dữ kiện về người di dân bất hợp pháp

Một điều khoản ít được nhắc đến trong công văn này là thành lập thêm một cơ quan nhằm thâu thập các dữ kiện nhằm giúp đỡ các nạn nhân bị thiệt hại bởi người di dân, thâu thập tiền phạt vạ đối với người di dân, cập nhất các chính sách liên hệ đến quyền riêng tư của người di dân và báo cáo thường xuyên về thống kê người di dân bị bắt giữ.

Công Văn về Thi Hành Chính Sách Của Tổng Thống

Trong cùng ngày, Bộ Nội An đã công bố một công văn khác nhằm công bố các khuynh hướng mới trong chính sách về di trú dưới thời Tổng Thống Donald Trump. Công văn này có nhiều điều khoản bao quát hơn nhằm phổ biến các chính sách mới về vấn đề di trú.

1. Đầu tiên trong công văn này là chính sách ưu tiên chính sách giam giữ người di dân bất hợp pháp và chỉ thả tự do những trường hợp bắt buộc như (a) theo qui định bắt buộc bởi luật pháp; (b) được lệnh thả tự do hay có quyền lưu lại Hoa Kỳ; (c) cứu xét khắc khe các trường hợp cho nhập cảnh tạm thời (parole); hay (d) khắt khe hơn trong tiến trình cứu xét đơn xin tỵ nạn.

Chính sách giam giữ này nói thì dễ, nhưng muốn thực hiện được cần phải có thêm trại giam, nhân viện quản trị trại giam, toà án, chánh án, luật sư hay nhân viên di trú để cứu xét tiến trình xét xử các hồ sơ trục xuất. Xong thủ tục xét xử rồi mới đến tiến trình trục xuất để giảm bớt tình trạng quá tãi tại các trại giam.

2. Tiến hành thuê thêm 5,000 nhân viên kiểm soát biên giới. Số nhân viên này là thêm vào số 10,000 nhân viên di trú được đề cập đến trong công văn kia. Số lượng nhân lực mới này cần phải được Quốc Hội phê chuẩn tài khoản mới có thể thực hiện được.

3. Gia tăng chương trình hợp tác với các cơ quan công lực địa phương để thi hành luật di trú. Chương trình này sẽ gặp sự chống đối từ nhiều địa phương hay tiểu bang đã tỏ ra chống đối các biện pháp mạnh đối với người di dân và muốn bảo vệ người di dân cho dầu là chống lại chính phủ liên bang.

4. Nghiên cứu tình hình an ninh trong các vùng biên giới với Mễ Tây Cơ;

5. Nghiên cứu kế hoạch xây dựng bức tường dọc theo biên giới với Mễ Tây Cơ. Thẩm quyền xây bức tường này hiện đã có trong đạo luật Cải Tổ Luật Di Trú năm 1996 dưới thời Tổng Thống Bush. Tuy nhiên, tài khoản xây dựng bức tường này phải được phê chuẩn bởi Quốc Hội.

6. Nới rộng chương trình trục xuất nhanh chóng những di dân bị bắt trong vùng biên giới lên tới 2 năm sau khi nhập cảnh. Chương trình trục xuất nhanh chóng dưới thời Tổng Thống Obama giới hạn thẩm quyền này đối với những di dân đã nhập cảnh trong vòng 14 ngày hay bị bắt trong vòng 100 miles cách biên giới, ngoại trừ các trường hợp (a) trẻ em không đi cùng bố mẹ, hay (b) nộp đơn xin tỵ nạn chính trị.

7. Trục xuất nhanh chóng hay ngay lập tức đối với những di dân trong vùng biên giới với Mễ Tây Cơ, ngay cả trong thời gian chờ đợi ra tòa án di trú.

8. Khắt khe hơn đối với thủ tục (a) xét đơn xin tỵ nạn, (b) xét hồ sơ cho phép nhập cảnh tạm thời (parole), hay (c) xét hồ sơ các trẻ em không có thân nhân.

9. Báo cáo thường xuyên về tình trạng di dân có hồ sơ phạm pháp.

Khó có thể biết được hiệu quả hay tác động của việc thi hành các công văn hay sắc lệnh này. Tuy nhiên có một điều chắc chắn là các bản văn này đã tạo nên nhiều sự hoan mang và lo sợ trong các cộng đồng di dân. Đây chỉ là bước đầu tiên trong chiều hướng thay đổi luật di trú sắp tới. Các thay đổi được đề ra trong các công văn hay sắc lệnh tổng thống mới được đưa ra cần phải có một thời gian mới thực hiện được, tuy nhiên khó biết được là thời gian đó sẽ là bao lâu.

Có những tuần trôi qua lặng lẽ. Có những tuần giống như một chuyến tàu lượn siêu tốc, nó bắt hành khách phải ôm cùng lúc nhiều cảm xúc lẫn lộn, vừa có nỗi đau, có phẫn nộ, có sợ hãi và cả sự hoài nghi. Không cho một khoảnh khắc nào để thở. Đến cả những dây thần kinh thô ráp nhất của linh hồn cũng phải trỗi dậy, để hỏi thế nào là lòng trắc ẩn? Thế nào là lương tâm của loài người?
Trong hơn 2 năm tạm cư tại Hoa Kỳ, nhờ công việc, nên tôi được đi lại khá nhiều. Từ các tiểu bang bờ Đông xuống Florida. Tại bờ Tây, tôi được đi từ tiểu bang Washington xuống dọc đến San Diego, thành phố cực nam của tiểu bang California. Tại phía Nam nước Mỹ, tôi được đi băng ngang qua nhiều tiểu bang dọc theo biên giới Mexico, kể cả một số tiểu bang miền Trung nước Mỹ, trong đó có Arkansas – nơi tôi lái xe đến thăm gia đình Luật sư Võ An Đôn.
Theo kết quả khảo sát của Pew, mức độ tin tưởng vào ông Trump đã sụt giảm tại 16 trong số 24 quốc gia so với năm ngoái, và không có quốc gia nào được khảo sát ghi nhận sự gia tăng thái độ tích cực đối với vị tổng thống này. Chỉ 23% số người được hỏi cho biết họ tin tưởng ông Trump sẽ đưa ra những quyết định đúng đắn trong các vấn đề toàn cầu. Ông Wike cho biết những người được hỏi dành nhiều sự tin tưởng hơn cho Tổng Thống Pháp Emmanuel Macron (43%), Tổng Thống Ukraine Volodymyr Zelensky (35%), Chủ Tịch Trung Quốc Tập Cận Bình (34%) và Tổng Thống Nga Vladimir Putin (31%). Chỉ có Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu là nhận được mức độ tin tưởng thấp hơn ông Trump, ở mức 18%.
Các bậc quốc phụ Hoa Kỳ muốn thành lập một nền Cộng hòa chớ không phải một nền Dân chủ. Tuy nhiên, ngày nay, Hoa Kỳ là một quốc gia dân chủ hơn nhiều so với những mà gì các nhà cách mạng Mỹ muốn tưởng tượng trong những giấc mơ điên rồ nhất của họ – hoặc những cơn ác mộng. Đồng thời, có một vài nỗi sợ hãi tệ hại nhất liên hệ đến thuật ngữ "dân chủ" trong thời cách mạng Mỹ dường như đang xảy ra trong hiện tại. Ngay trong bài diễn văn từ biệt năm 1796 của George Washington, tổng thống đầu tiên của Hoa Kỳ, ông đã cảnh báo cho đồng bào về "những tác động tai hại của tinh thần đảng phái", mà nó có thể thúc đẩy cho người dân trong việc "tìm kiếm sự an toàn và yên tĩnh trong quyền lực tuyệt đối của cá nhân"...
Đối với đời người thì 250 năm đã dài gấp hai lần rưỡi tuổi thọ mà một con người có thể đạt đến nhiều nhất, nếu một người có thể sống tới 100 tuổi. Nhưng đối với một quốc gia thì 250 năm không phải là thời gian dài, bởi vì có những nước như Việt Nam có niên đại tồn tại lâu tới bốn, năm ngàn năm. Tuy nhiên, điều tôi muốn nói ở đây không phải là tuổi thọ dài hay ngắn của một quốc gia hay của nước Mỹ mà là trong suốt hai thế kỷ rưỡi đó đất nước này đã làm được gì có giá trị để đời và đã đánh mất thứ gì quý giá trong những điều cốt lõi làm nên một nước Mỹ thịnh trị hùng cứ một phương.
Con chó Taichito đã theo sát Aung San Suu Kyi suốt bao năm. Nhưng nó không được phép đi theo bà vào nhà giam khi quân đội lật đổ chính quyền của bà cách đây năm năm. Tháng trước, con chó tai cụp ấy chết tại nhà bà ở Yangon, thủ đô cũ, thọ 15 tuổi, vẫn như còn chờ bà trở về. Nó là món quà người con trai, Kim Aris, tặng mẹ khi bà ra khỏi nhà giam lần trước, năm 2010. “Tôi nghĩ đó là điều tốt nhất tôi từng tặng bà. Nó rất trung thành với bà,” ông Aris nói trong một cuộc phỏng vấn tại Luân Đôn.
Tôi cũng đã đến Mỹ như là một di dân tị nạn sau khi chính quyền Sài Gòn sụp đổ vào cuối tháng 4/1975, sống trong trại tị nạn Camp Pendleton cùng với hàng vạn người Việt khác sau khi rời bỏ quê hương trong hoảng loạn và lo sợ. Năm đó chẳng có lễ hội, chẳng có pháo hoa mừng Lễ Độc lập 4/7 trong trại vì mọi người ai cũng đang lo nghĩ khi nào sẽ được đi định cư, băn khoăn về tương lai trên đất mới sẽ làm gì để sống, có được tiếp tục đi học, người Việt có bị kỳ thị không. Lúc đó có tin loan truyền là bang California không muốn cho người Việt định cư nên không biết tương lai sẽ về đâu, gian truân ra sao. Người quen của tôi gặp nhau trong trại, có anh đi Seattle, bang Washington, có anh về Napa, ở miền bắc California hay có chị về Downey ở nam California. Bạn ở chung lều trại người đi bang Colorado, người về San Francisco, mấy anh lính hải quân ra tận hải đảo Hawaii. Nhìn quanh thấy người Việt được định cư khắp nơi trên nước Mỹ.
Có một sự khác biệt rất lớn giữa thế hệ Gen Z và một thế hệ người Mỹ đã quá chán nản với những con đường mòn rập khuôn, nỗi sợ hãi không dám “lệch đảng.” Ở Gen Z, họ có một nguồn năng lượng mà những chiếc ghế lâu năm ở Quốc Hội không thể có. Kết quả của bầu cử sơ bộ 2026 ở tiểu bang Colorado đã cho thấy khá rõ nét điều này. Một thế hệ Gen Z cho rằng "hệ thống đã đổ vỡ và chúng tôi nhận ra sẽ không có ai đến cứu chúng tôi ngoài chính chúng tôi.”Họ, là những người sinh trưởng trong gia đình di dân.
Mấy tuần đầu World Cup trên đất Mỹ là một chuyện lạ: giải đấu diễn ra đã vài tuần mà tên Donald Trump ít được nhắc đến. Người ta coi bóng, bàn luật, uống bia và cãi nhau, khán giả quốc tế thấy nước Mỹ tổ chức một kỳ bóng đá vui vẻ, tử tế. Ông tổng thống thì bận mừng 250 năm nước Mỹ, chưa để mắt vào sân bóng. Nhưng đâu dễ “too good to be true” như thế. Thẻ đỏ của Folarin Balogun xảy ra vài ngày trước, trong trận gặp Bosnia: anh tranh bóng với hậu vệ Tarik Muharemović. Xem nhanh, pha bóng chẳng có gì đặc biệt. Vào phòng VAR, quay chậm cho thấy mũi giày cà xuống sau ống chân, cổ chân xoắn lại. Trọng tài rút thẻ đỏ. Theo luật, thẻ đỏ ở World Cup thì trận sau nghỉ. Không kháng cáo, không ngoại lệ. Lẽ ra chuyện kết thúc ở đó.
Tổng thống Donald Trump đến Ankara với đe dọa hơn là củng cố quan hệ với NATO. Ông văng ra những điều khó nghe, sẽ rút quân Mỹ khỏi châu Âu nếu không chiếm được Greenland, vô cùng bất mãn vì các nước Âu châu không tham gia chiến tranh Iran, và tuyên bố cắt hết mậu dịch với Tây Ban Nha. Nhưng trước khi ra về, ông lại nói đến “tình bằng hữu to lớn” giữa các đồng minh.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.