Hôm nay,  

Biển Trí Tuệ

22/11/200800:00:00(Xem: 8192)
BIỂN TRÍ TUỆ
Nguyên tác: Đức Đạt Lai Lạt Ma       
Chuyển ngữ: HT.Thích Trí Chơn
Trích từ cuốn sách: "Ocean of Wisdom"
Thông điệp của tôi là khuyên các bạn làm việc lành, thực hiện tình thương và lòng từ bi. Những việc phước đức này rất hữu ích cho cuộc sống hằng ngày của chúng ta và cũng cho toàn thể xã hội con người. Sự thực hành các thiện tính ấy rất quan trọng.
Đi tới đâu, tôi luôn luôn khuyên mọi người nên yêu thương và có lòng từ bi đối với những kẻ khác. Từ quan điểm này, tôi tập trung mọi khả năng tu hành và thiền định v.v.. cho sự phát triển tâm từ bi. Đây là điều căn bản của giáo lý đức Phật.
Lòng đại bi là nguồn gốc của mọi tín ngưỡng. Dù bạn có đức tin tôn giáo và luân hồi hay không, thì không một người nào mà không đề cao và tán dương tình thương và lòng từ bi.
Ngay lúc vừa mới ra chào đời, các bạn đã nhận sự chăm sóc và thương yêu của cha mẹ chúng ta. Và sau này trong cuộc sống, khi quý vị ốm đau hay già nua, chúng ta vẫn cần đến sự chăm sóc và giúp đỡ của những kẻ khác. Ngay từ đầu cho đến cuối đời chúng ta luôn luôn nương nhờ vào tình thương của mọi người, tại sao trong cuộc sống các bạn lại chẳng quan tâm thương xót đến những người xung quanh.
Nếu người nào có thái độ khiêm nhường, đức hạnh của kẻ đó sẽ được tăng trưởng lên. Trong khi người có tính tự cao, họ sanh tâm ganh ghét, sân hận và khinh miệt những kẻ khác. Do đó mà mọi người sống trong xã hội đều thiếu hạnh phúc.
Một trong những đức tính căn bản của con người là tình thương và lòng từ bi. Chúng là nền tảng của tình anh em, chị em ruột thịt và cội nguồn của tâm an lạc.
Với tâm giận dữ và hận thù, lòng người không bao giờ có sự bình an. Tất cả các tôn giáo khác biệt đều có chung điều căn bản này. Các tín ngưỡng lớn trên thế giới đều xây dựng trên tình huynh đệ.
Những ai có lòng tốt và thương yêu quý vị đều là cha mẹ của chúng ta. Các bạn có thể phát triển tình thương này bằng cách tự nhận mình như là thành viên của một gia đình con người trong thế giới phụ thuộc, nương nhờ vào những kẻ khác vì lợi ích và hạnh phúc của tất cả chúng sanh. Nếu các bạn có tấm lòng từ bi, quý vị sẽ chinh phục được nhiều bạn bè, và trong lòng cảm thấy tràn đầy hạnh phúc hơn. Nếu chúng ta ích kỷ với sự hướng dẫn của trí tuệ, các bạn sẽ nhận thấy rõ sự cần thiết của tình thương yêu những kẻ khác, gần lẫn xa và ngay cả đến kẻ thù của quý vị. Đây là con đường mở rộng tình thương. Chính kẻ thù là người đã dạy chúng ta thực hành đạo đức của lòng bao dung và từ bi.
Chiến tranh phát sinh từ sự thất bại, thiếu hiểu biết giữa con người với nhau. Thay vì tổ chức hội họp chính trị thượng đỉnh, tại sao các gia đình không tổ chức một cuộc đi chơi ăn uống ngoài trời trong lúc trẻ con chơi đùa để chia xẻ, tìm hiểu và thông cảm lẫn nhau"
Thời xưa, chiến tranh xảy ra, con người đối mặt chém giết nhau. Người chiến thắng nơi trận địa trực tiếp thấy máu đổ và sự đau khổ của kẻ thù bị đánh bại. Ngày nay, thực là khủng khiếp, con người ngồi trong văn phòng chỉ cần bấm nút và có thể sát hại hàng triệu người trong nháy mắt, nhưng không bao giờ thấy được thảm họa chết chóc do họ gây ra. Sự cơ giới hóa chiến tranh và cuộc khủng hoảng tranh chấp giữa con người đã tạo ra cũng như làm tăng thêm sự đe dọa thường xuyên đến nền hòa bình thế giới.
Chúng ta biết rằng khi xảy ra một cuộc chiến tranh nguyên tử thì không có kẻ nào chiến thắng, vì không một ai còn sống sót. Làm sao chúng ta không sợ hãi khi nghĩ tưởng đến sự tận diệt bất nhân và tàn ác như thế" Hành động hủy bỏ nguyên nhân gây ra sự tận diệt cho chính chúng ta khi quý vị biết rõ căn nguyên đó cũng như các bạn vừa có thì giờ lẫn phương tiện để thực hiện điều ấy, phải chăng đó không là việc thực tế đáng làm hay sao" Chúng ta thường không thể khắc phục được các vấn đề khó khăn của chúng ta, bởi vì quý vị không rõ nguyên nhân hoặc giả các bạn biết rõ nguồn gốc nhưng chúng ta không có phương tiện để giải quyết sự khó khăn đó. Nhưng đây không phải là trường hợp đối với sự đe dọa tận diệt của một cuộc chiến tranh nguyên tử.
Thực vậy, sự nguy hiểm lớn lao nhất mà nhân loại và mọi người trên hành tinh này đang phải đối phó là mối đe dọa về sự hủy diệt của một cuộc chiến tranh nguyên tử. Tôi không cần nói rõ về sự nguy hiểm này nhưng tôi muốn gửi lời kêu gọi đến các nhà lãnh đạo của mọi thế lực nguyên tử, những người đang nắm trong tay họ vận mạng tương lai của thế giới ; đến các nhà khoa học và kỹ thuật đang tiếp tục tạo ra những khí giới hủy diệt tàn khốc này, và kêu gọi tất cả các dân tộc, những người đang ở vị thế có thể tạo ảnh hưởng đối với các nhà lãnh đạo của họ: Tôi mong họ thực hành và bắt đầu hành động nhằm hướng đến sự loại bỏ cùng hủy diệt các vũ khí nguyên tử.
Tôi luôn luôn tin rằng sự quyết tâm của con người và chân lý cuối cùng sẽ chiến thắng sự đàn áp và bạo động. Ngày nay nhiều biến đổi trọng đại đang xảy ra khắp nơi trên thế giới gây ảnh hưởng sâu xa đến tương lai của chúng ta, toàn thể nhân loại và quả đất mà các bạn đang sinh sống. Sự cải đổi can đảm của các nhà lãnh đạo trên thế giới đã giúp giải quyết dễ dàng một cách tốt đẹp các cuộc khủng hoảng của nhân loại. Có hy vọng cho nền hòa bình cùng các vấn đề thế giới liên quan đến môi sinh và con người nhiều hơn trước đây.

Các tín đồ Thiên Chúa và Phật Giáo trên căn bản đều chia xẻ chung một giáo lý và mục đích. Hiện nay thế giới trở nên ngày càng nhỏ hơn nhờ vào các phương tiện truyền thông tiến bộ và khoa học kỹ thuật. Với sự phát triển đó, các nền văn hóa và tôn giáo khác biệt ngày càng gần gũi với nhau hơn. Điều này, tôi nghĩ rất tốt. Nếu chúng ta hiểu biết nhau về các phương cách sống, lối suy nghĩ, triết lý và tôn giáo sai biệt, sẽ góp phần giúp các bạn thông cảm và thương yêu nhau. Do hiểu biết nhau, chúng ta sẽ kính trọng lẫn nhau. Nhờ vậy quý vị sẽ phát triển sự hòa hợp chân thật và khả năng đoàn kết hợp tác làm việc. Và tôi luôn luôn tin rằng sự phát triển tâm linh đặc biệt này là điều rất quan trọng đối với nhân loại.
Không ai biết trước rằng việc gì sẽ xảy ra trong vài mươi năm hay thế kỷ sắp tới, hậu quả tai hại như thế nào ; chẳng hạn, sự phá rừng có thể gây ảnh hưởng không tốt đến thời tiết, đất đai và bão lụt v.v..
Chúng ta đang đối phó với nhiều vấn đề bởi lẽ con người chỉ nghĩ đến quyền lợi ích kỷ, lo kiếm tiền, chứ không quan tâm đến lợi ích chung của cộng đồng. Quý vị cũng chẳng nghĩ tới ảnh hưởng lâu dài của quả đất đối với con người. Nếu thế hệ hôm nay các bạn không biết rõ sự việc ấy, thế hệ tương lai chúng ta sẽ không thể đối phó được với những vấn đề đó.
Dưới ánh sáng mặt trời, mọi người chúng ta đã quy tụ kết hợp lại cùng nhau chung sống với nhiều tiếng nói, kiểu ăn mặc và ngay cả tín ngưỡng khác biệt. Tuy nhiên, tất cả quý vị đều là con người, và mọi người chúng ta ai cũng nghĩ đến bản ngã "cái ta" của mình, cũng như đều giống nhau muốn có hạnh phúc và không thích khổ đau.
Nhưng căn bản có hai loại hạnh phúc và đau khổ: hạnh phúc về thể xác và tinh thần cũng như đau khổ về tinh thần và thể xác. Sự tiến bộ vật chất nhằm mục đích có được hạnh phúc mà nó cần nương tựa vào thân thể này và muốn khống chế sự đau khổ nó cũng phải tùy thuộc vào xác thân của chúng ta. Tuy nhiên phải chăng thực là điều khó khăn để chúng ta có thể dứt trừ những khổ đau bằng các phương tiện ngoại giới " Và như vậy có sự khác biệt lớn lao giữa hành động đi tìm hạnh phúc nương vào thế giới vật chất bên ngoài và hạnh phúc bắt nguồn từ ý nghĩ nội tâm của chính mình. Mặc dù căn bản của nỗi khổ đều giống nhau, nhưng vẫn có sự sai khác trong phương cách thể nghiệm sự khổ đau ấy, tùy thuộc vào thái độ của chúng ta.
Một cái tâm từ bi, một tấm lòng vị tha và những tình cảm yêu thương - các thiện tánh này là quan trọng nhất. Nếu thiếu lòng từ bi, quý vị khó thành công trong cuộc đời. Không riêng các bạn mà ngay cả họ hàng thân quyến, con cái và những người láng giềng của chúng ta cũng thiếu hạnh phúc. Thêm nữa, từ quốc gia, đại lục này đến quốc gia lục địa khác, tâm của mọi người đều trở nên bị xáo trộn, buồn phiền, không có an lạc. Nhưng trái lại, nếu quí vị có một thái độ thiện cảm, lòng từ bi và tâm hồn vị tha thì các bạn cảm thấy hạnh phúc. Cho nên trong xã hội con người, tình thương, lòng từ bi và nhân ái là các đức tính quan trọng nhất. Chúng thực sự là những điều hữu ích và rất cần thiết trong đời sống của mọi người. Do vậy mà chúng ta cần nỗ lực tích cực phát triển các thiện tính quý báu này.
Với sự hiểu biết căn bản rằng toàn thể nhân loại đều là anh chị em ruột thịt, chúng ta có thể tán dương sự hữu ích của các tôn giáo, chủ nghĩa và ý thức hệ khác biệt nhằm đáp ứng nhu cầu của những cá nhân hay nhóm người không có chung cùng một chí hướng và ước nguyện. Chẳng hạn, có người thích hợp với chủ thuyết này, kẻ nọ lại hâm mộ nền văn hóa hay tín ngưỡng kia. Mỗi người có quyền chọn lựa một lý tưởng và nếp sống tâm linh mà mình ưa thích nhất. Đây là việc làm của cá nhân được đặt nền tảng trên sự hiểu biết sâu xa mọi người khác đều là anh chị em bà con với nhau.
Chúng ta nên chia xẻ tình người và thương yêu lẫn nhau. Cùng lúc các bạn cần chấp nhận rộng rãi tất cả mọi chủ thuyết và tư tưởng hệ nhằm mục đích giải quyết các vấn đề khó khăn của nhân loại. Một tổ quốc, một quốc gia, một chủ nghĩa và một tôn giáo hoàn toàn chưa đủ. Thực là điều hữu ích khi chúng ta có nhiều đường hướng, ý tưởng và chủ trương sai khác trên nhận thức về sự đồng nhất và giống nhau căn bản của con người. Rồi quý vị có thể nỗ lực hợp tác để giải quyết các cuộc khủng hoảng trên toàn thế giới của nhân loại. Xã hội con người đang phải đối phó với các vấn đề khó khăn như sự phát triển kinh tế, khủng hoảng năng lượng, ngăn cách giữa các nước giàu và nghèo cũng như những vấn đề thuộc khoa địa chính trị (geopolitical problems) có thể giải quyết nếu chúng ta biết thông cảm, kính trọng lẫn nhau và chia xẻ những khó khăn cùng sự đau khổ để hợp tác giúp đỡ cho nhau.
Là con người, các bạn phải đối đầu với sự chết, già nua và bệnh tật cũng như các thiên tai bão lụt mà chúng ta không kiểm soát được. Quý vị nên trực diện đối phó, chứ không thể lẫn tránh. Nhưng các nỗi khổ đau này chưa đủ hay sao mà chúng ta còn tạo thêm nhiều khó khăn phiền não khác cho cộng đồng nhân loại như sự tranh chấp về chủ nghĩa, tôn giáo, hay ý thức hệ v.v...Thực là vô ích và đáng buồn ! Hàng trăm nghìn người đã khổ đau vì các điều bất hạnh đó. Chúng ta có thể tránh được tình trạng thiếu an lạc trên nếu các bạn biết thông cảm, chấp nhận mọi tư tưởng khác biệt và chia xẻ sự đồng nhất giống nhau của con người.
 (còn tiếp)

Bản tin có tựa đề "Trump Eyes 250 Pardons to Celebrate America's 250th Birthday" trên tờ Wall Street Journal hôm nay, thứ Tư, 13/5, là một dòng chữ không thể bỏ qua. Nó không phải là một niềm vui để san sẻ với người được ân xá. Nó là câu chuyện về công lý hay công bằng. Nó là một câu chuyện về quyền lực, về tiền bạc, và về ai được gì trong thế giới của chúng ta. Nó là một câu chuyện mà chúng ta, những người đã đang bị chính quyền lừa dối, những người đã mất tiền của mình vào các tượng đài, phòng khiêu vũ, các chuyến đi đánh golf hàng tuần, cần phải chú ý đến.
Vào ngày 28/4/2026, một sự kiện hiếm hoi đã diễn ra bên trong Quốc Hội Hoa Kỳ. Vua Charles III của Vương quốc Anh đã có bài diễn văn trước phiên họp lưỡng viện Quốc Hội, trở thành vị quân vương Anh thứ hai trong lịch sử làm điều này. Vua Charles III mở đầu bài diễn văn bằng sự hài hước và khiêm tốn, sự kết hợp mà những người quyền lực hiếm khi làm được. Ông thừa nhận mối căng thẳng lịch sử giữa Anh và Mỹ, rồi cười nhẹ khi nhắc rằng ông là hậu duệ đời thứ sáu của Vua George III, vị quân vương mà các nhà sáng lập Hoa Kỳ đã nổi dậy chống lại.
Chủ Nhật đối với tôi là một thứ giao kèo âm thầm với chính mình. Đó là ngày ráng thu mình trong bốn bức tường nhà, không hội hè, không sự vụ, không để thiên hạ lôi đi đâu. Buổi sáng cà-phê với chính mình, rồi ra vườn lom khom nhổ cỏ, tưới rau, ngó xem có thêm cái chồi non lá mới nào. Rồi trở vào bàn mở computer gõ bài cho mục “Trước Thời Cuộc” mỗi tuần. Sáng nay cũng vậy, chỉ khác ở chỗ khi màn hình sáng lên, tôi thấy cái đầu mình… đuối. Không phải vì hết chuyện để nói. Thời buổi này đề tài dư thừa. Chỉ là cái đầu dường như do dự, ngần ngại. Nó muốn quay trở ra vườn hơn là bước vào cái thế giới bất an đang chờ trên màn hình.
Ngày 29–4–2026, Tối Cao Pháp Viện Hoa Kỳ ban hành một phán quyết được coi là bước ngoặt, cho phép thu hẹp quyền lực lá phiếu của các nhóm thiểu số tại Hoa Kỳ, khi tuyên bố một đơn vị bầu cử đa số da đen ở Louisiana là “gerrymander vi hiến” và đồng thời thay đổi cách hiểu Đạo Luật Quyền Bầu Cử (Voting Rights Act – VRA). Với tỷ số 6–3, đa số bảo thủ trong tòa cho rằng bang Louisiana đã vi phạm luật khi vẽ thêm đơn vị quốc hội thứ nhì có đa số cử tri da đen. Thẩm phán Samuel Alito, viết thay cho đa số, khẳng định tòa vẫn duy trì một trụ cột của Đạo Luật Quyền Bầu Cử là điều khoản 2, vốn cấm mọi “thực hành hay thủ tục bầu cử mang tính kỳ thị dựa vào chủng tộc, màu da hoặc các nhóm thiểu số ngôn ngữ” được liệt kê trong đạo luật.
Trong thời gian gần đây, khi có dịp đi tham quan ở vùng quê của Maryland, Virginia, và Pennsylvania, tôi nhận ra một điều mà một số sách báo đã mô tả. Đó là cảnh nông dân Mỹ bỏ hoang ruộng đồng mà không trồng trọt hoa mầu trong năm 2026.
Từ năm 1946 trở đi, tình hình chính trị Việt Nam bước vào một giai đoạn vô cùng khó khăn và phức tạp. Chính quyền Cách mạng vừa mới thành lập phải đối mặt với nhiệm vụ bảo vệ nền độc lập dân tộc và đồng thời xây dựng đất nước. Miền Bắc đang chịu nạn đói hoành hành, ngân khố quốc gia kiệt quệ, trình độ dân trí thấp với hơn 90% dân số mù chữ. Tất cả những vấn đề này đòi hỏi phải được giải quyết khẩn cấp...
Nàng nhắm mắt. Thở thật sâu, thật chậm. Hai bàn tay nắm chặt. Nàng cảm giác hai thái dương đang giựt run bần bật. Những sợi gân xanh đang đổ dồn hết ra ngoài da thịt. Nàng cố tự trấn an. Ôi, lạy Chúa tôi. Người đã dạy những lúc như thế nào phải làm sao? Nàng không nhớ. Lâu lắm rồi, nàng có cầm đến cuốn Kinh Thánh đâu mà nhớ. Nàng tự nhủ, “lâu đến nỗi chắc Chúa cũng bỏ mình đi rồi.” Nàng không thể giữ bình tĩnh được nữa. Những năm tháng im lặng, nhẫn nhịn, chịu đựng. Tất cả phải chấm dứt. Chấm dứt ngay hôm nay. Nàng đã làm theo tất cả những gì họ muốn. Họ muốn nàng nói, nàng không im lặng. Họ muốn nàng im lặng, nàng không bao giờ nói. Họ muốn nàng nói gì, nàng đọc đúng kịch bản. Bây giờ, họ muốn nàng giận? Được, thì nàng sẽ giận. Cơn giận của nàng lúc này sẽ thêm phần rùng rợn
Trong một thế giới nhiều bất trắc, những điều quen thuộc thường đem lại cảm giác yên ổn. Tại một quán cháo bình dân ở Hồng Kông, thực khách có thể trả tiền bằng đô-la Hồng Kông, bằng đồng nhân dân tệ, hoặc bằng đồng e-CNY, tức đồng nhân dân tệ kỹ thuật số do Ngân hàng Trung ương Trung Quốc phát hành. Dù người quản lý quán cho biết chưa từng thấy ai thật sự dùng đồng e-CNY để trả tiền, hiện đã có hơn 5,000 cơ sở tại Hồng Kông chấp nhận loại tiền mới này.
Trong lời phát biểu về Phật Giáo và Dân Chủ tại Thủ Đô Hoa Thịnh Đốn vào tháng 4 năm 1993, đức Đạt Lai Lạt Ma nói rằng, “Bạo lực, dù được sử dụng mạnh bạo cách nào cũng không bao giờ khuất phục được khát vọng căn bản của con người đối với tự do.”Quả thật vậy, nếu không có tự do thì con người trở thành nô lệ. Chính vì thế, từ ngàn xưa, con người đã không ngừng đi tìm và tranh đấu cho tự do: tự do để thoát khỏi sự nô lệ bản năng của thú tính; tự do để giải thoát mọi khổ đau từ thân xác đến tinh thần; tự do để giải phóng mọi áp bức từ các thế lực hà chính. Nửa thế kỷ trước, người Việt Nam cũng đã liều chết để vượt biên hay vượt biển đi tìm tự do. May mắn thay cho những người còn sống sót đã đến được các nước tự do trên thế giới, trong đó có Hoa Kỳ, một đất nước mà những người tị nạn và những kẻ di dân xem là biểu tượng sáng chói của tự do. Người viết bài này cũng nằm trong số những người có được may mắn ấy, may mắn thoát khỏi nhà tù lớn để đến một đất nước tự do.
Thông minh! Sáng tạo! Máu lửa! Nghệ thuật! Vui nhộn! Thẩm mỹ... Rất nhiều tính từ để có thể mô tả về các phim Lego Movie do trí tuệ nhân tạo (AI) làm ra đang phủ đầy các mạng xã hội TikTok, X, Instagram, Bluesky hơn tháng qua. Chủ nhân của những video này là nhóm Explosive Media, chưa đến 10 thanh niên ở độ tuổi đôi mươi, từ Iran. Mỗi video của Explosive Media đón nhận hàng triệu lượt xem cùng vô số bình luận. Các danh khoản mạng xã hội của chính phủ Iran chia sẻ lại. Nhóm biểu tình "No Kings" ở Hoa Kỳ sử dụng để phản đối chiến tranh. Thông điệp chính trị truyền tải trong các video này mang tính trực diện và đậm chất hoạt hình – đúng tính chất là những nhân vật Lego vuông vức nhưng sống động và đầy cá tính.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.