Hôm nay,  

Ước Mơ và Sự Nghiệp

18/11/201100:00:00(Xem: 11287)
Ước Mơ và Sự Nghiệp

Nguyễn Duy-An
Tôi viết bài này theo đề nghị của một số phụ huynh đã tham dự và lắng nghe tôi chia sẻ bằng tiếng Anh với các bạn Thanh Sinh Công (Thanh Niên / Sinh Viên – Học Sinh Công Giáo) tại vùng thủ đô Hoa Thịnh Đốn với chủ đề “Finding Your Passion – Pursuing Your Career” vào cuối tháng 10, 2011. Tôi sẽ viết theo dàn bài (agenda) của bài chia sẻ với hai phần riêng biệt: My Life Story (changed, changed, and changed again) – Your Life – Your Career (be prepared and ready).
Đời tôi: Một chuỗi đổi thay (My Life Sotry: Changed, changed, and changed again)
Tôi được sinh ra và lớn lên tại một làng quê nhỏ bé và nghèo nàn trong thời chiến tranh Việt Nam. Thời thơ ấu của tôi, cũng giống như các bạn cùng trang lứa ở miền quê, buổi sáng cắp sách đến trường, buổi chiều ra đồng chăn bò và phụ giúp cha mẹ những công việc vặt vãnh bên nương khoai, ruộng lúa... Chúng tôi luôn luôn sống trong phập phồng lo sợ dưới làn tên mũi đạn nên ngày nào cũng đến nhà thờ đọc kinh, dâng lễ để cầu xin ơn trên che chở. Chính những sinh hoạt đạo đức trong một làng di cư Công Giáo đã ươm mầm trong tôi một ước mơ đầu đời: Tôi muốn đi tu làm linh mục.
Ngay sau khi vừa học xong tiểu học, để theo đuổi ước mơ của mình, tôi đã xin phép cha mẹ nộp đơn thi vào tiểu chủng viện thánh Phaolô thuộc giáo phận Xuân Lộc. Tôi trúng tuyển và từ giã gia đình ra đi lúc vừa tròn 12 tuổi để bắt đầu một cuộc đời mới... Nhưng rồi chiến tranh càng ngày càng khốc liệt và biến cố 30-04-1975 đã “thay trắng đổi đen” tất cả. Sau 4 năm vừa “làm ruộng” vừa tiếp tục “tu chui” với một tương lai quá mịt mù đen tối, tôi đã quyết định xin ra khỏi chủng viện vào cuối năm 1979 để tìm đường vượt biên.
Sau hơn 3 năm trời long đong lận đận, sống lang thang không có “hộ khẩu”, cuối cùng tôi cũng đến được bến bờ tự do. Tôi may mắn được phái đoàn Mỹ nhận cho định cư theo diện nhân đạo (ở trại tỵ nạn chúng tôi gọi là diện “hốt rác”) vì tôi đã quá tuổi để hưởng diện “cựu quân nhân công chức” của cha mẹ, và cũng chưa đủ lớn để đi lính hay làm việc cho chính phủ trước năm 1975, và cũng không có thân nhân bà con ở Mỹ để làm giấy tờ bảo lãnh. Tôi được một gia đình người Mỹ bảo lãnh tới một nông trại cách thành phố Pittsburgh, tiểu bang Pennsylvania gần 2 giờ lái xe! Cái nghiệp “nhà nông” quả thực đã gắn liền với vận mệnh cuộc đời tôi. Tôi đã từ giã “ruộng vườn” của cha mẹ để đi tu, nhưng sau năm 1975 lại phải “làm rẫy làm ruộng” kiếm sống qua ngày để tiếp tục “tu chui”, và bây giờ lại trở về với “đồng không mông quạnh” vì gia đình người bảo trợ “tưởng lầm” tôi là người làm nghề nông rất giỏi, có thể giúp họ tiếp tục “duy trì và phát triển nông trại” vì tất cả 9 người con trong gia đình đều kẻ trước người sau khăn gói ra đi...
Sau mấy tháng “làm ruộng” ở nông trại của người bảo trợ, một lần nữa, tôi lại ra đi. Tôi quyết định dọn về vùng thủ đô Hoa Thịnh Đốn để tiếp tục học vì trong đầu vẫn nghĩ ở Mỹ cũng giống như ở Việt Nam trước năm 1975 là phải về Sàigòn, Thủ Đức mới dễ dàng theo học đại học. Sau khi đã ổn định nơi ăn chốn ở tại Virginia, tôi đã liên lạc với văn phòng “Ơn Gọi” của giáo phận để tìm cách “bắt đầu lại” ước mơ “làm linh mục”, nhưng lúc bấy giờ họ đòi phải có quốc tịch và tốt nghiệp đại học ở Mỹ, nên tôi đành bỏ cuộc và đổi đời. Tôi tự nhủ với lòng mình thôi thì không làm bác sĩ “tâm hồn” được thì học làm bác sĩ chữa bệnh phần xác cho người ta cũng tốt, nhưng rồi tôi lại phải dẹp bỏ ước mơ học làm bác sĩ vì học phí quá cao, thời gian học rất lâu và cũng khó tìm được chỗ thực tập khi tuổi đời khá cao vì tôi phải vừa làm vừa học. Tôi quyết định theo học ngành Vi Tính (Data Processing, sau này đổi thành Information Technology) để mau chóng kiếm được việc làm, trước là tự nuôi thân, sau là giúp đỡ gia đình cha mẹ và các em, các cháu đang vất vả kiếm sống qua ngày ở Việt Nam.
Tôi ra trường và đi làm chuyên viên kỹ thuật từ Programming tới System Administration, rồi Database Administration tới Networking và ERP... Công việc tương đối ổn định, cấp trên và đồng nghiệp quý mến, nhưng rồi một lần nữa tôi phải “thay đổi” khi được chọn để đi vào ngành “quản trị” (management). Tôi có thể từ chối hoặc đi tìm một việc làm khác, nhưng một ông xếp người Mỹ đã phân tích và hướng dẫn cho tôi hiểu những giới hạn trong tương lai lâu dài nếu tiếp tục làm chuyên viên kỹ thuật nên tôi đã nghe theo. Lý do quan trọng nhất khiến tôi thay đổi là càng lớn tuổi, đầu óc mình sẽ càng chậm lại nên không thể cạnh tranh với các bạn trẻ về những chuyên môn trong ngành kỹ thuật; thêm vào đó, lương bổng và quyền lợi của một chuyên viên bình thường cũng ít hơn một thành viên trong ban quản trị. Thế là sau 10 năm làm chuyên viên kỹ thuật, tôi đã “chuyển ngành” qua làm “quản trị” (management) cho tới hôm nay, tính ra cũng đã 15 năm.
Cuộc đời của tôi, từ ngày thơ ấu cho đến hôm nay, từ một cậu bé một buổi đi học, một buổi đi chăn bò ở một làng quê hẻo lánh mang tên Bình Giả cho tới hôm nay làm Senior Vice President cho National Geographic ở thủ đô Hoa Thịnh Đốn, tất cả gom lại chỉ là một “ước mơ chưa tròn” vì tôi đã phải thay đổi thường xuyên để thích nghi với hoàn cảnh và tiếp tục bước đi... Và chắc chắn tôi sẽ còn phải đổi thay nhiều lần nữa cho tới khi nhắm mắt xuôi tay vì như tôi đã nói từ đầu: Đời tôi chỉ là một chuỗi đổi thay (My Life Story: Changed, changed, and changed again)!
Phần Bạn: Hãy Chuẩn Bị và Sẵn Sàng (Your Life – Your Career: Be prepared and ready)

Cuộc sống của bạn sẽ rất buồn chán và tẻ nhạt nếu không có những “ước mơ đẹp” để làm động lực thúc đẩy mình vươn lên. Ước mơ càng lớn càng gặp nhiều khó khăn trở ngại; do đó, để đạt tới đích, bạn phải tìm cách “chia nhỏ” ước mơ lớn thành những bước nhỏ để thực hiện và tự thưởng cho chính mình khi đạt được một thành công nho nhỏ; thêm vào đó, bạn cũng phải thường xuyên tự vấn lòng mình để xem ước mơ của mình có còn thích hợp hay không và thay đổi tuỳ theo hoàn cảnh, và có khi bạn phải tìm cho mình một ước mơ khác thích hợp hơn với khả năng thật của chính mình. Nói tóm lại, để làm hành trang chuẩn bị vào đời, ngay từ bây giờ, bạn hãy “dream BIG” nhưng phải “act small” và thường xuyên “review and reward” để khích lệ chính mình; và cuối cùng, bạn phải luôn luôn nhớ rằng không có ước mơ nào là hoàn hảo và hoàn cảnh cũng như con người của bạn sẽ thay đổi theo thời gian nên bạn phải “revisit, revise and reassess” để tìm cho mình một hướng đi thích hợp giữa dòng đời.
Dream BIG: Để có một ước mơ thật LỚN, bạn phải lắng nghe tiếng nói của con tim. Trước hết, bạn phải dẹp lý trí sang một bên, vì nếu bạn dùng lý trí để tìm “ước mơ” cho tương lai bạn sẽ không bao giờ đạt được kết quả. Chính lý trí sẽ bắt bạn phải phân tích tỷ mỉ những khó khăn trở ngại, những sợ hãi vu vơ và không dám hướng lên cao vì ngại khó. Hãy để con tim điều khiển lý trí trong lúc này để tìm cho mình một ước mơ thật đẹp. Dệt mộng đâu có tốn tiền; do đó, bạn hãy thả lỏng trí óc để mơ mộng đi theo cảm xúc của con tim...
Act small: Sau khi đã có một “ước mơ lớn”, bạn phải “đập nó ra thành từng mảnh nhỏ” (break it up) bằng cách ghi lại những chi tiết cần thiết, những bước nho nhỏ phải làm để từng bước đưa bạn tiến gần tới đích. Đây là lúc bạn phải “bỏ quên con tim” để dùng lý trí phân tích kỹ lưỡng “sở trường, sở đoản” của chính mình và những việc cần làm để đạt được ước mơ. Chắc chắn bạn sẽ gặp phải rất nhiều khó khăn, có lúc tưởng chừng không thể vượt qua được; do đó, bạn phải kiên trì học hỏi, nghiên cứu và tìm người giúp đỡ, hướng dẫn mình những cách thức “vượt khó”, và điều quan trọng hơn nữa là làm quen và kết bạn với những người có cùng “ước mơ” để có bạn đồng hành vì đi một mình rất buồn chán và khó thành công hơn là đi chung với bạn bè cùng chí hướng.
Review & Reward: Sau khi đã soạn thảo được một chương trình hành động với những bước nho nhỏ, bạn hãy bắt đầu ngay chứ đừng chần chờ sắp xếp một ngày thuận tiện mới bắt đầu. Bạn cứ theo danh sách để bắt đầu những việc cần làm hôm nay, tuần này, tháng này... rồi “check off” (gạch bỏ) trong danh sách để ghi nhận mình đã vượt qua được từng bước nhỏ và tự thưởng cho mình những món quà nho nhỏ khi mình đã hoàn tất được một bước. Chính những món quà tự thưởng cho mình sẽ là động lực thúc đẩy bạn cố gắng vươn lên từng ngày (maintain your momentum). Bạn phải thành thật với chính mình, nếu sai thì sửa. Ai trong chúng ta cũng có lúc lầm lỗi hay đi lạc đường, điều quan trọng là biết sửa đổi để vươn lên. Để đạt được ước mơ của mình, bạn phải kiên trì từng bước đi lên chứ không thể đi tắt (no shortcut) vì “đường đi khó, không khó vì ngăn sông cách núi mà chỉ khó vì lòng người ngại núi e sông.” (Nguyễn Bá Học)
Revisit, Revise & Reassess: Con người chúng ta, ai cũng thay đổi theo dòng thời gian, hoàn cảnh xã hội, tuổi tác và kinh nghiệm sống... Do đó, thỉnh thoảng, ít là mỗi năm một lần, bạn phải suy nghĩ, tìm hiểu và thay đổi những điều cần thiết để giúp bạn đạt được ước mơ ban đầu. Rồi cũng có khi bạn phải tìm kiếm một ước mơ mới vì càng ngày bạn càng nhận ra ước mơ cũ không còn thích hợp với con người hiện tại của bạn trong hoàn cảnh mới. Đừng thất vọng hay nản chí. Bạn cứ việc thả lỏng đầu óc và lắng nghe tiếng nói mới của con tim để tìm một ước mơ mới và bắt đầu lại. Những thành quả bạn đạt được trên bước đường đi tìm ước mơ cũ vẫn có giá trị rất lớn trong việc soạn thảo chương trình mới để tạo dựng sự nghiệp cho tương lai của bạn.
Sau khi đã tìm được một ước mơ mới, điều quan trọng nhất là bạn phải quên đi ước mơ cũ (let go of old dream) và bắt đầu lại ngay khi có thể. Hãy xem đó là một giấc mộng đẹp, một kỷ niệm cũ rất đáng trân quý nhưng không quá luyến tiếc để rồi không thể bắt đầu lại với một ước mơ mới. Giấc mơ nào cũng đẹp nhưng để tạo được sự nghiệp, chúng ta phải tìm cho được một ước mơ thích hợp với hoàn cảnh sống của chính mình. Ai trong chúng ta cũng phải làm việc để kiếm sống, nhưng nếu được làm một công việc thích hợp với khả năng và sở thích của mình thì cuộc sống sẽ hạnh phúc hơn.
Khi mới chia sẻ với các bạn về việc chuẩn bị cho tương lai của mỗi người, tôi đã nói tới một ước mơ thật LỚN (Dream BIG). Tôi đã viết hoa chữ BIG vì tôi muốn nhấn mạnh thêm một điều là chữ BIG đó cũng là chữ viết tắt của “Believing In God”. Ai trong chúng ta cũng nhận thức được rằng sức người có hạn và chúng ta tin tưởng vào sự trợ giúp của đấng thiêng liêng là Thiên Chúa, là Thượng Đế, là Đức Phật, là Ông Bà Tổ Tiên... Chính niềm tin đó cũng là một yếu tố rất quan trọng giúp chúng ta vượt qua những lúc khó khăn trong cuộc sống.
Tôi cầu chúc tất cả mọi người đều tìm được ước mơ đích thực của chính mình và vạch ra một con đường thiết thực để từng bước tạo dựng tương lai sự nghiệp đúng với sở thích của mỗi người vì “có công mài sắt có ngày nên kim” (If you polish a piece of iron long enough you can make a needle).
Nguyễn Duy-An

Dĩ nhiên, mỗi người Mỹ hôm nay sẽ có cách riêng để hiểu và thể hiện lòng yêu nước của mình. Lễ Độc Lập năm nay còn đánh dấu cột mốc 250 năm ngày một bản Tuyên ngôn đặt nền cho nước Mỹ ra đời – vì vậy, hai chữ “lòng yêu nước” lại trở thành khẩu hiệu đầu môi. Nhưng giữa pháo bông và diễu hành, giữa những lá cờ bay trên sân vận động và những đứa trẻ từ chối hát quốc ca, người Mỹ nói chung, và người Mỹ gốc Việt nói riêng thật sự nghĩ gì về lòng ái quốc?
Ngày 4 Tháng Bảy năm nay, Hiệp Chúng Quốc Hoa Kỳ tròn 250 tuổi. Đó là một con số thiêng liêng. Một phần tư thiên niên kỷ. Người Mỹ nào cũng hiểu rằng ngày 4 Tháng Bảy mang ý nghĩa lớn lao hơn nhiều so với cá nhân của mỗi người, ở một góc độ nào đó. Đó là dịp để tôn vinh nền dân chủ và vai trò công dân – ai cũng bình đẳng trong nền dân chủ ấy. George Washington thấu hiểu sâu sắc điều này. Trong bản di chúc của mình, ông tự mô tả bản thân là “một công dân Hoa Kỳ, và từng là tổng thống của quốc gia này.” Ông trân trọng danh phận công dân Mỹ, một danh xưng mà chính ông cùng các nhà cách mạng Mỹ khác đã góp phần tạo dựng, và coi trọng vị thế đó hơn cả vinh dự nhất thời của chức vụ tổng thống. Trong Tuyên Ngôn Độc Lập, Abraham Lincoln từng nói rằng mọi quan điểm chính trị của ông đều "bắt nguồn từ những tư tưởng được thể hiện trong Tuyên Ngôn Độc Lập.” Ông tin tưởng tuyệt đối sứ mệnh của nước Mỹ là trút bỏ "gánh nặng khỏi đôi vai mọi người.”
Trong chính trị đương đại, có hai mô hình dân chủ chân chính. Đó là tổng thống chế như tại Hoa Kỳ và những nền dân chủ chịu ảnh hưởng Hoa Kỳ như Brasil, Argentina, hay quốc hội chế (hoặc đại nghị chế) tại Anh Quốc và những nền dân chủ chịu ảnh hưởng Anh Quốc như Canada, Úc.
Cách đây mười năm, ngày 23 tháng 6 năm 2016, với khẩu hiệu chủ đạo “Người dân phải giành lại quyền kiểm soát”, phe vận động Brexit đã muốn giành lại quyền tự chủ mà theo họ đã bị Liên minh châu Âu (EU) tước đoạt, đồng thời kiểm soát chặt chẽ hơn biên giới của nước Anh...
Sự khác biệt giữa chủ nghĩa xã hội dân chủ và chủ nghĩa cộng sản là một hệ thống giữ gìn dân chủ và một hệ thống hủy diệt dân chủ. Chủ nghĩa cộng sản, như đã thực sự được dựng lên trong suốt thế kỷ 20, nghĩa là sự cai trị độc đảng, việc xóa bỏ sở hữu tư nhân, một nền kinh tế chỉ huy, và sự trấn áp bất đồng chính kiến cùng tôn giáo. Chủ nghĩa xã hội dân chủ nghĩa là thắng cử, mở rộng nhà nước phúc lợi, và chấp nhận – theo đúng định nghĩa – rằng bạn có thể bị phế truất bằng lá phiếu. Cái thứ nhất chấm dứt dân chủ, cái thứ hai phụ thuộc vào dân chủ. Toàn bộ ý nghĩa của chữ dân chủ, được thêm vào một cách có chủ ý từ một thế kỷ trước, chính là để đánh dấu bức tường ngăn cách đó.
Trong một cuộc hỏi đáp về thỏa thuận Iran, Tổng thống Donald Trump được hỏi một câu rất căn bản: ông có đưa văn kiện này ra Quốc hội hay không? Câu trả lời: “Chưa từng nghĩ tới. Nhưng sẽ làm.” Chính vế đầu mới đáng nói.Trong một nền dân chủ hiến định, Quốc hội không phải là điều “nghĩ tới sau”. Nhất là với những quyết định liên quan đến chiến tranh, hòa bình và đối ngoại — những lĩnh vực mà Hiến pháp không trao trọn cho một cá nhân.
Phó Tổng thống Hoa Kỳ JD Vance hôm nay Chủ nhật đến Thụy Sĩ để mở màn vòng thương thuyết với các giới chức cao cấp của Iran, với kỳ vọng nối dài một thỏa ước đình chiến hãy còn mong manh, nhằm chặn lại cuộc chiến đang làm đảo lộn trật tự Trung Đông. Cuộc họp bốn bên giữa Hoa Kỳ, Iran, Pakistan và Qatar tại Geneva được xem như cơ hội hiếm hoi để cứu vãn hòa bình trên giấy, trong khi ngoài chiến trường, tiếng súng và những toan tính quyền lực vẫn chưa chịu lắng. Trong khi giới thương thuyết ngồi lại ở Geneva, những con số dưới đây cho thấy cái giá thực sự của cuộc chiến đối với các bên tham chiến, với cả vùng, và với phần còn lại của thế giới.
Năm 1948, trên đảo Jura, Scotland, George Orwell viết lời sau đây trong kiệt tác 1984: “Cho dù anh có viết ‘ĐẢ ĐẢO ANH CẢ’ hay không viết, cũng chẳng thay đổi được gì. Cho dù anh có tiếp tục ghi chép, hay bỏ dở cuốn nhật ký, cũng chẳng thay đổi được gì. Cảnh sát Tư Tưởng sớm muộn gì cũng sẽ tóm anh…”
Từ lâu, giới lãnh đạo Nga vẫn tự hào rằng nước này tiếp tục giữ vai trò quan trọng trong đời sống chính trị quốc tế. Niềm tin đó dựa trên những lý do như vị thế thành viên thường trực tại Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc, tư cách cường quốc hạt nhân và ảnh hưởng đáng kể đối với các nước thuộc Xô Viết cũ. Tuy nhiên, trong những năm gần đây, thực tế chuyển biến đã làm lung lay các kỳ vọng đó...
Nếu đến hôm nay người ta vẫn phải thí điểm những “phường xã hội chủ nghĩa”, thì điều đó chính là bằng chứng rõ ràng nhất rằng công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội tại Việt Nam chưa từng đạt được mục tiêu đã đề ra. Lịch sử có thể khoan dung với những sai lầm. Nhưng lịch sử sẽ không tha thứ cho việc kéo dài một sai lầm suốt nhiều thế hệ mà vẫn từ chối thừa nhận nó.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.