Hôm nay,  

Làm Ngơ Sao Đành

05/04/201400:00:00(Xem: 5100)

Lời cảm ơn

Ngày thứ bẩy 5 tháng 4-2014 biệt đoàn văn nghệ Lam Sơn khánh thành bức tường tưởng niệm 7 vị anh hùng VNCH tại Việt Museum. Đây là món quà quý giá nhất dành cho viện bảo tàng ghi dấu 39 năm từ ngày mất miền Nam. Tôi viết bài này 1 lần nữa để cám ơn anh chị em Lam Sơn.

Vấn đáp lịch sử

Vào buổi chiều cuối tháng 3-2014, như thường lệ, lớp tiểu học của các em bé Hoa Kỳ xếp hàng vào thăm Việt Museum. Vòng qua tay mặt, các em xem con tàu vượt biên TÂN PHÁT. Cô giáo đặt giây thừng xuống đất đúng theo kích thước con tàu. 28 em ngồi xuống nền ciment trong khu vực ghi dấu. Tương đương với số người vượt biên năm 1982 trên con tàu đã được vớt.

Bài thuyết trình rất ngắn được trình bầy. Sau khi chấm dứt cô giáo hỏi rằng các em đã hiểu rõ chuyện con tàu tự do chưa. Đám trẻ đáp ngay rất ồn ào: yes..Lại hỏi: Có bao nhiêu người trên con tàu này. Trả lời: 28 người. Có bao nhiêu thuyền nhân Việt Nam. Một triệu người. Có bao nhiêu người đã chết: 300 ngàn. Tại sao thuyền nhân lại ra đi. Tất cả các em nhỏ đều cất tiếng 1 lượt: Freedom.

Tôi đứng xem cảnh tượng mà xúc động can tràng. Bài học thật ngắn trong giây lát đủ tóm gọn 20 năm lịch sử thuyền nhân Việt Nam. Vì tự do 1 triệu người ra đi, 300 ngàn người chết. Quay sang phía tay phải. Cô giáo nhìn tấm bảng tưởng niệm tạm thời bằng gỗ rồi giảng bài về lịch sử chiến tranh rất ngắn. Chiến tranh Việt Nam. Hàng triệu người Việt chết. 58 ngàn lính Mỹ chết. Miền Bắc thắng miền Nam. Tháng 4-1975 có nhiều người tự tử. Trong đó là 7 vị có hình trên trên bia tưởng niệm. Bài giảng rất ngắn vừa xong cô giáo hỏi các em. Vietnam war có bao nhiêu lính Mỹ chết. Trả lời 58 ngàn. Bao nhiêu người VN chết. Trả lời 1 triệu người. Tại sao có hình 7 người trên bia này. Một em giơ tay dõng dạc trả trời: Từ chối đầu hàng. Refuge to surrender. Và câu hỏi sau cùng. Những người anh hùng này chết vì lý do gì. Nhiều em giơ tay và cả lớp đồng thanh trả lời: Chết cho quê hương. Die for their country.

Cứ như thế, mỗi tuần 1 hay 2 lần, các lớp tiểu học trong quận Santa Clara thay phiên đến thăm Việt Museum và sẽ học được 2 bài học. Thuyền nhân và Việt Nam Cộng Hòa.

Có cả lớp rất đặc biệt như chương trình dạy tiếng Ả Rập với các em nhỏ trùm kín khăn trên đầu.

Các em đều biết có 58 ngàn lính Mỹ hy sinh tại Việt Nam. Một triệu người Việt từ lính cho đến dân cả 2 bên chết trong chiến tranh. Một triệu người vượt biên, 300 ngàn người chết trên biển. Tại sao lại ra đi. Vì tự do. Có 7 vị anh hùng được khắc tên trên bia đá. Tại sao họ chết. Chết cho quê hương.

Những câu hỏi được đặt ra đã có câu trả lời từ thế hệ Hoa Kỳ tương lai. Các em đã được chỉ dẫn và các em đã ghi nhận. Còn phần quý vị có biết không. Những vấn đáp lịch sử của chúng ta đã thể hiện ngay tại San Jose. Sao ta không ngó lại một lần.

blank
Làm ngơ sao đành.

Ngày 30 tháng 4

Mỗi năm tháng 4 lại trở về. Ai cũng có 1 ngày 30 tháng 4. Ngày 30 tháng 4 của tôi là 1 cuộc trốn chạy đau thương dù là ra đi có trật tự trên giang hạm của quân vận. Chẳng kém gì hải quân Việt Nam Cộng Hòa ra khơi lần cuối. Dù là ra đi có trật tự sau lệnh đầu hàng, nhưng cũng vẫn là thua cuộc và tháo chạy.

Ngày 30 tháng 4 của bạn cùng khóa chúng tôi là ngày dẫn đến trình diện, tiếp theo là ngục tù.

Ngày 30 tháng 4 của đa số đồng hương là kinh tế mới, vượt biên và thảm họa biển Đông.

Đối với luật sư Thu Hương ở San Jose 30 tháng 4 là ngày đại tang. Cha cô là tỉnh trưởng hy sinh tại Hậu Nghĩa. Anh trai cô tự sát ngày 30 tháng 4 bằng cây súng của thân phụ.

Đối với cô Kiều Trang, 30 tháng 4-75 là ngày đi tìm xác chồng nhưng không thấy tại chiến trường An Lộc.30 tháng 4 của cô vợ anh Lộc, không quân 20 tuổi là ngày vác bầu lên phi cơ chuyến sau cùng đi Mỹ một mình. Cô sanh con gái trong trại tỵ nạn. Chồng phi công kẹt lại đi tù rồi trốn trại và bị bắn chết. Hai mươi năm sau mẹ con về tìm mộ đem tro tàn qua Mỹ.

30 tháng 4 là ngày vợ thiếu úy nhẩy dù trại Hoàng Hoa Thám thuê xe chở xác anh về quê chồng Rạch Giá. 30 tháng 4 là ngày cô nha sĩ Sài Gòn sinh ra con gái trên tàu Trường Xuân ngoài khơi Thái Bình Dương.

30 tháng 4 cũa cô Tiểu Quyên là ngày đi chôn người yêu tại nghĩa trang quân đội Biên Hòa.

30 tháng 4-75 chấm dứt chiến tranh Việt Nam ghi dấu 1 triệu người chết ở cả 2 bên.

Trong sử Việt những cái chết lẫm liệt nhất dành cho Phan thanh Giản trong Nam và Nguyễn tri Phương, Hoàng Diệu ngoài Bắc. Và trang sử Việt cận đại ngày 30 tháng 4 dành cho thân nhân các anh hùng tuẫn tiết. Ngày tang của cả gia đình. Cũng là ngày tang của cả Việt Nam Cộng Hòa.


Hàng năm, vào ngày 30 tháng 4 có ít nhất là 7 gia đình tưởng niệm người cha anh hùng của 3 miền Nam Trung Bắc. Năm nay, các gia đình của 7 liệt sĩ không tưởng nhớ cha anh trong cô đơn.

Sau gần 4 thập niên, gối đầu qua 2 thiên niên kỷ, với tấm bia vĩ đại dành cho tập thể anh hùng, cả cộng đồng tham dự tang lễ hồi tưởng. Làm ngơ sao đành.

blank
Diễn tiến buổi lễ

Chúng tôi tưởng tượng và mô tả cho các chiến hữu buổi lễ khánh thành Bức Tường Tưởng Niệm như thế này.

Chiều ngày thứ tư 2 th áng4-2014 nhân viên viện Bảo Tàng Việt Nam đã thu xếp công trường tạm xong. Hoa đã trồng kín các con đường. Con thuyền thúng bên cạnh thuyền vượt biên đã biến thành thuyền hoa tưởng niệm. Lều đã chuẩn chuẩn bị sẵn đề phòng trời mưa. Tất cả các quan khách chính quyền đã nhận lời tham dự. Thượng nghị sĩ, dân biểu liên bang, tiểu bang, các giám sát viên quận hạt, các nghị viên thành phố.

Ban tổ chức Biệt Đoàn Lam Sơn nghĩ rằng phe ta ai cũng biết rõ 30 tháng 4-75 và những anh hùng bất tử. Lần này cần giới thiệu cho quan khách Hoa Kỳ. Đài truyền hình và báo Mỹ đã dự trù sẽ đến làm tin. 8 giờ sáng thứ năm 3 tháng 4-2014 hãng làm mộ bia chở bức tường từ miền Bắc Cali đem xuống. Hãng cần cẩu từ miền Nam sẽ đến công trường lúc 8 giờ 30.

Cần cẩu dự trù bốc bức tường 8 ngàn pounds đưa qua hàng rào và đặt vào vị trí. Nhà thầu sẽ sơn quét lại bệ tượng đài lần chót. Hoa trắng sẽ trồng chung quanh. Ghế sẽ sắp chỗ cho quan khách, cho gia đình các tử sĩ anh hùng và cho ban quân nhạc Hoa Kỳ.

Sáng thứ bẩy 5/4/2014 trong lúc 39 năm trước các trận đánh đang tiếp tục ở các mặt trận thì tại San Jose 39 năm sau đoàn quân nhạc của lục quân Mỹ rước quốc kỳ Mỹ Việt vào vị trí.

Ban nhạc sẽ trình diễn quốc ca Mỹ Việt cho phần lễ nghi. Phút mặc niệm sẽ tiếp theo bằng điệu TAP, một ngôn ngữ truy điệu chung dành cho các binh đoàn của thế giới tự do.

Các gia đình tử sĩ anh hùng sẽ được giới thiệu theo thứ tự giây phút hy sinh vào tháng 4-1975.

Tang gia đi trên thảm đỏ với áo cài hoa trắng tiến vào lễ đài. Mỗi gia đình sẽ có 1 bóng bay thật lớn đem theo danh tính của người cha anh hùng lần lượt bay trên trời xanh.

Và sau cùng tất cả các quan khách Việt Mỹ và ban tổ chức cùng mở tấm màn danh dự để khánh thành Bức Tường Tưởng Niệm. Một tác phẩm đầy ý nghĩa thiêng liêng phải chờ đợi 39 năm sau các hậu duệ của chiến sĩ anh hùng mới hoàn tất. Một công trình đầu tiên mở đường cho nhiều bức tường tưởng niệm trên khắp thế giới.

Một buổi lễ đầy ý nghĩa như thế, xin mời chiến hữu đến dự. Đâu là tình huynh đệ chi binh, đâu là tình quân dân cá nước, đâu là những người con cháu bà con thân thuộc của quốc gia nghĩa tử.

blank
Làm ngơ sao đành.

Xin đừng hỏi tại sao.

Họp bàn nội bộ với anh chị em Lam Sơn. Có người nói rằng sao Lam Sơn không tìm vị trí khác mà phải xây dựng Bức Tường Tưởng Niệm ở nơi kín cổng cao tường cạnh Việt Museum. Lam Sơn vốn biết rằng dù San Jose đất trời bát ngát nhưng xây dựng bên ngoài, lấy đâu quân số mà canh gác ngày đêm. Chỉ cần homeless và du đãng qua đêm là bức tường danh dự trở thành tường khổ nhục. Chưa nói đến chuyện thù nghịch phá hoại cố ý. Bức tường cạnh Việt Museum là nơi lý tưởng. Có 16 ngàn tử sĩ của Nghĩa trang quân đội hiện diện. Có bia ghi nhớ 300 ngàn thuyền nhân chết ở biển Đông. Có cờ vàng ngày đêm bay phất phới. Có quy chế đóng mở với hàng rào bao quanh, có Ranger tuần tra 24/7.

Lý do an toàn là nhu cầu số 1.

Lại có người hỏi rằng tại sao không có anh em c ựu quân nhân đ ảm trách nghi lễ quân cách. Các cháu thưa với Bác rằng, xin phép 1 lần để các hậu duệ tổ chức. Xin các bác cựu chiến binh đóng vai thượng khách ngồi chung với quan khách dân cử. Trước sau những người anh hùng VNCH rồi cũng qua đi như Mc. Arthur đã nói. Xin để các con cháu điều động chiến binh trẻ tuổi Hoa Kỳ rước cờ vàng và cử hành quốc ca VNCH. Đó chính là cây đuốc vàng của tinh thần tổ chức trao lại thế hệ nối tiếp. Các cựu quân nhân anh hùng của VNCH, các chàng trai trẻ tuổi nhất của hàng ng ũ chiến binh miền Nam năm nay ít nhất cũng ngoài 60 tuổi. Đã đến lúc ngồi xuống ghế danh dự, xin con cháu thực sự tổ chức lễ vinh danh.

Đoàn viên Lam Sơn 39 năm trước mới lên 5 lên 10. Có em chưa sinh ra đời. Bọn nhỏ nay làm chuyện lớn. Xin quý niên trưởng vui lòng cho phép. Làm ngơ sao đành.

In Trang
Trang đầuTrang trước2345678Trang sauTrang cuối

Hệ thống luật quốc tế đang đối diện với những thách thức chưa từng có trong lịch sử cận đại. Luật quốc tế vốn đặt ra các nguyên tắc cấm sử dụng vũ lực giữa các quốc gia, cấm tiến hành chiến tranh xâm lược và thiết lập hệ thống an ninh tập thể như một phần nối tiếp của các biện pháp chính trị.

Nếu ai chưa hiểu Tổng thống Donald Trump với những hành động và lời nói “khác lạ” thường xuyên vượt qua lòng tự trọng và khả năng tri thức dành cho cương vị một nguyên thủ quốc gia, nhất là một quốc gia lãnh tụ trong thế giới tự do dân chủ, thì câu hỏi là: thực sự ông muốn gì? Ông muốn trở thành đệ nhất nhân trong cả ba khát vọng: ông không chỉ muốn trở thành người giàu nhất, mà còn muốn là vị tổng thống quyền uy bậc nhất, người dám làm những điều mà các tổng thống tiền nhiệm né tránh, và là cái tên được lịch sử ghi ở hàng đầu. Ái tình và của cải chỉ là hai trong ba mục tiêu; mục tiêu còn lại là quyền lực tạo danh vọng, và cả ba đều phải đứng đầu.

Trong thế giới báo chí truyền hình, 60 Minutes là một trong số ít chương trình mang nặng lịch sử. Suốt hàng thập niên, 60 Minutes là tiêu chuẩn vàng của báo chí điều tra, nơi kim phút của trách nhiệm luôn tích… tích… không ngừng để hướng về sự thật. Suốt 58 năm qua, tiếng tích tắc của chiếc đồng hồ tròn là biểu tượng dễ nhận ra nhất của một nền báo chí Hoa Kỳ. Chiếc đồng hồ bấm giờ mở đầu mỗi tập 60 Minutes – tích, tắc, tích – chưa bao giờ chỉ là hình ảnh minh họa. Theo thời gian, nó là một lời giao ước. Nó nói với khán giả rằng trong một giờ đồng hồ của tối Chủ Nhật, người Mỹ được biết sự thật. Quyền lực phải trả lời câu hỏi và chiếc đồng hồ do những người làm báo giữ nhịp sẽ không vì quyền lợi của bất kỳ ai mà dừng lại.

Cuối tuần qua, trong khi tôi đang nghe ca sĩ Thương Linh hát ở Coffee Factory, một độc giả đến hỏi: “Này, chị viết để làm gì? Bây giờ còn ai đọc những bài bình luận nhức đầu nữa không?” Tôi đã suy nghĩ về câu hỏi ấy. Không phải để thôi viết. Cũng không phải để tránh né suy luận. Nhưng đôi khi, trước một số sự kiện, chỉ cần ghi lại sự việc. Ngày nào. Ở đâu. Chuyện gì. Ai nói. Nói nguyên văn thế nào. Có lẽ anh ta có lý, có những lúc người viết nên “bớt viết”.Trong nhiều năm qua, tổng thống Donald Trump nhiều lần dùng lời lẽ miệt thị các nữ phóng viên ngay trước ống kính. Nhiệm kỳ đầu đã vậy. Sang nhiệm kỳ hai, những cảnh ấy không chỉ trở lại mà còn thô hơn, lỗ mãng hơn, và gần như thành thói quen không thể thiếu trong các buổi họp báo, phỏng vấn, hay bất cứ khi nào có máy quay phim và có phụ nữ cầm micro hay cầm bút làm việc.

Có một cách đọc về nhiệm kỳ thứ hai của Donald Trump càng lúc càng khó bác bỏ: ông biến chính chức vụ tổng thống thành phương tiện làm giàu lớn nhất đời mình, mà không phải âm mưu vụng về với tài liệu mật, chỉ bằng chính lời nói của tổng thống. Một câu dọa chiến tranh, một lời hăm dọa thuế quan, một tuyên bố ngừng bắn hay một dòng đăng mạng xã hội đều có thể làm thị trường Hoa Kỳ và thế giới chao đảo gần như tức thì. Với nhóm nhỏ biết trước thời điểm và nội dung lời nói, những con sóng ấy lại có thể tiên đoán, mà tiên đoán được thì kiếm lời hợp pháp, miễn không để lại dấu vết nối thẳng về ông. Đây không phải lời buộc tội đã được chứng minh trước tòa: chưa có bản án, cũng chưa có bằng chứng công khai về một đường dây giao dịch phối hợp. Nhưng một luận đề chỉ cần một cấu trúc động cơ rõ ràng, một chuỗi sự kiện trùng khớp, và một môi trường pháp lý cho phép hành vi ấy diễn ra mà gần như không sợ bị trừng phạt. Cả ba đều đang hiện diện.

Ngày 2/4/2026, “trái cam” Pam Bondi thật sự “rơi khỏi cành công lý.” Donald Trump sa thải nữ bộ trưởng tư pháp, trao chìa khóa Bộ Tư Pháp (DOJ) – một trong những định chế quyền lực nhất đất nước này – cho người luật sư riêng của mình. Người đàn ông từng ngồi bên cạnh Trump trong phòng xử án, chứng kiến thân chủ bị kết tội 34 tội danh hình sự mà vẫn bước ra khỏi tòa với đầu ngẩng cao, giờ đây là quan chức hành pháp cao nhất của Hoa Kỳ. Đó là Todd Blanche. Và kể từ ngày nhậm chức đến nay, ông ta đã không ngừng chứng minh rằng những người hoài nghi về ông đã nhìn đúng.

Cuộc bầu cử quốc hội Nga dự kiến diễn ra vào tháng 9/2026. Nhìn chung, các chuyên gia về nội chính Nga không kỳ vọng sẽ có thay đổi mang tính đột phá trong cơ cấu quyền lực quốc gia. Tổng thống Vladimir Putin vẫn đang nắm giữ vị trí trung tâm quyền lực tại Điện Kremlin. Thực tế cho thấy Vladimir Putin, nay đã 73 tuổi và đã cầm quyền 26 năm, đang đối mặt với sự suy giảm nhất định trong mức độ ủng hộ của công chúng. Bản thân ông từ lâu cũng hiểu rằng vấn đề người kế nhiệm là điều không thể tránh khỏi và cần được chuẩn bị.

Chuyến thăm viếng Bắc Kinh của Tổng Thống Donald Trump đã kết thúc cách đây hai tuần. Mọi sự tương đối đã lắng đọng. Đây là lúc thuận tiện để tổng kết chuyến đi lịch sử này.

Trong tiếng Việt có một dấu nhỏ xíu gọi là dấu mũ. Nó nằm trên đầu một số chữ cái, trông giống như một mái nhà tí hon. Khi chữ "o" đội dấu mũ, nó trở thành "ô". Khi chữ "công" có dấu mũ, nó là công lý. Khi mất dấu mũ, nó thành "cong", bị vẹo, bị bẻ, bị uốn cho lệch đi. Vừa qua, tại Hoa Kỳ, có một sự việc xảy ra khiến tôi nghĩ rất nhiều về dấu mũ này. Cụ thể là về việc mất nó. Câu chuyện như sau. Năm 2024, ông Donald Trump, hết nhiệm kỳ một, lúc đó chưa làm Tổng thống nhiệm kỳ hai, đệ đơn kiện Sở Thuế vụ Hoa Kỳ, đòi 10 tỷ đô la tiền bồi thường. Lý do là vì một nhân viên IRS tên Charles Littlejohn đã làm rò rỉ 15 năm tờ khai thuế của ông cho báo The New York Times và ProPublica. Nhờ vụ rò rỉ đó mà cả nước Mỹ biết rằng trong các năm 2016 và 2017, ông Trump đóng thuế liên bang vỏn vẹn 750 đô la mỗi năm. Bảy trăm năm mươi đô la. Một người làm việc tại quán McDonald's có thể đóng nhiều hơn thế.

Người Mỹ có một huyền thoại rất ưa kể về chính mình, rằng mảnh đất này từ buổi đầu lập quốc là “xứ sở của di dân”. Huyền thoại ấy khởi đi từ những con tàu cập bến New York cuối thế kỷ 19 - với những gia đình nghèo khổ bỏ Âu châu sang tìm một khởi đầu mới; với những toán thợ người Hoa sang đãi vàng, đào núi, đặt đường rầy xe lửa xuyên lục địa; với các các đợt người tị nạn châu Âu sau hai cuộc Thế chiến; với thuyền nhân Đông Dương sau 1975; rồi đến những đoàn người Trung Mỹ lầm lũi băng sa mạc mang theo con nhỏ. Ở mỗi khúc quanh, di dân vừa là nạn nhân của chiến tranh, độc tài, nghèo đói, vừa là lực lượng xây nên những con đường, nhà máy, khu phố, trường đại học của Hợp Chủng Quốc.
Trang đầuTrang trước2345678Trang sauTrang cuối
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.