San Jose, năm hết tết đến
Giao chỉ, San Jose
Truyền thông Việt Ngữ, chuyện cũ chuyện mới.
Thời sự San Jose đáng ghi nhận phải kể từ ngày truyền thông họp mặt cho đến các hội Tết hội Xuân từ 2014 qua 2015. Ngày xưa đã có một lần chúng tôi tổ chức họp mặt truyền thông tại San Jose khoảng 30 năm trước.
Theo truyền thống thông lệ, anh em thảo luận và chọn ra được những nhân vật và biến cố trong năm qua. Nhân vật chính năm xưa là ông Trần An Bài và biến cố đấu tranh cho một họ Đạo Việt Nam tại địa phương. Đây là một cuộc đấu tranh đem danh tiếng của San Jose vang lừng trên công luận toàn thế giới và đến cả tòa thánh La Mã.
Các nhân vật được nhắc đến là cha Lưu Đình Dương và cha Nguyễn văn Tịnh. Ngày nay đặc biệt các cha và thành viên ở hai phía trong cuộc vẫn còn hiện diện ở San Jose giữa trời yên bể lặng. Tất cả đều hiền như ma sơ. Nhắc lại chuyện xưa để bàn chuyện ngày nay.
Nhân dịp truyền thông họp mặt cuối năm 2014 ghi dấu 40 năm chúng tôi có đề nghị các bạn nhà báo một số tiết mục nhưng rất tiếc không thực hiện được. Như vậy sáng kiến phải để dành qua năm tới. Các đề nghị gồm có việc truy điệu với tiểu sử và hình ảnh thành viên văn nghệ sĩ ra đi trong những năm qua gồm các bộ môn. Cao Sơn, Nguyễn Xuân Hoàng, Nguyễn Cầu và nhiều tên tuổi khác.
Đề nghị khác là nhân dịp 40 năm, chỉ có các nhà báo gồm cả báo giấy và báo nói là người biết nhiều tin tức có thể ghi lại những biến cố nào được coi là ảnh hưởng nhiều nhất đến đời sống của người Việt trong và ngoài nước.
Trong nước trong 40 năm qua bắt đầu bằng ngày quốc hận 30 tháng tư có thể tiếp theo là trình diện tập trung, cộng sản chiếm nhà, chiếm đất, kinh tế mới, đổi tiền, đánh tư sản, vượt biên, trục xuất Hoa kiều, chiến tranh Cam Bốt, chiến tranh biên giới,thời đổi mới, thả tù, HO, đoàn tụ, con laị, gửi tiền, Việt Kiều v. v .
Mỗi đề tài là một chuỗi dài những hệ lụy đau thương và ảnh hưởng từ trong nước ra ngoài. Bên trong gia đình gặp khó khăn, bên ngoài gửi hàng về tiếp tế. Bên trong bị tù đầy, bên ngoài đấu tranh đòi tự do cho chồng con.
Bên trong vượt biên , bên ngoài tổ chức vớt người. Bên trong muốn ra đi, bên ngoài làm đơn đoàn tụ. Bốn mươi năm đoạn trường xem ra không phải chỉ có anh em truyền thông ở San Jose mà tất cả truyền thông hải ngoại cần phải ngồi xuống để nhận định tổng quát con đường đã đi qua.
Đề nghị quan trọng sau cùng là nhân dịp truyền thông họp mặt, tôi đề nghị các đài Radio, TV, nhà báo nên thỏa hiệp một văn thư chính thức kêu gọi hai ban đại diện cộng đồng San Jose nên làm lịch sử. Đó là tìm cách gặp gỡ kết hợp làm một. Lý do đơn giản là để truyền thông và chính khách Hoa Kỳ không phải vất vả chạy đi chạy lại trong các dịp tổ chức trùng hợp. Mặc dù anh em tổ chức năm nay không thực hiện được các đề nghị rất truyền thông, chúng tôi vẫn nhắc lại để bà con biết và thông cảm.
Nếu hai ban đại diện cộng đồng muốn xây dựng trong tinh thần đoàn kết thì năm 2015 chính là thời điểm để ngồi xuống một lần.
Mùa Xuân và những hội Tết
Nam Cali năm nay có hai hội Tết cùng một ngày của sinh viên và của cộng động ở 2 địa điểm, cũng không xa cách là bao.
Nhưng San Jose lại có đến 3 hội Tết. Hai tổ chức đúng vào dịp Tết và một tổ chức sau Tết. Hội tết tại Fairgrounds muốn giới thiệu các nhân vật đã từng đem lại mùa Xuân cho miền Bắc CA từ bao năm qua. Nói đến hội Tết bền bỉ lâu dài ở đây phải là ông Lại Đức Hùng. Lẽ dĩ nhiên đã từng có sự tham dự của biết bao nhiêu đoàn thể cũng như phần cá nhân có rất nhiều người.
Riêng một nhân vật được coi là người nhiệt thành với hội Tết San Jose từ lúc bắt đầu và chỉ tham dự một lần duy nhất. Đó là nhà thơ lãng tử Nguyễn Bá Trạc. Điều khá đặc biệt là cả hai ông Nguyễn Bá Trạc và Lại Đức Hùng đều là dân San Jose kỳ cựu.
Khi biến cố 30 tháng tư 75 xảy ra ở Việt Nam thì hai ông đều có mặt tại Hoa Kỳ. Một ông đang học về văn và một ông học nghề võ. Ông Hùng theo đuổi công tác hội Tết gần 30 năm, ông Trạc mở đường duy nhất một lần. Thi sĩ Nguyễn Bá Trạc hiện đang sống ở quê vợ xứ Phần Lan nhưng mối năm đều về thăm thân mẫu tại San Jose. Tình mẫu tử đã đành, nhưng xem chừng San Jose chính là quê hương gần gũi nhất của chàng. Năm nay, những người muôn năm cũ, sẽ lại gặp nhau. Lại Đức Hùng sẽ lên sân khấu lo việc lễ nghi, Nguyễn bá Trạc, vẫn tác phong như xưa, từ phía quần chúng ngó lên mà cười. Bốn mươi năm qua rồi, may mắn thay cảnh cũ người xưa vẫn còn đấy.
Ông Hồ Quang Nhựt của một thủa tung hoành chạy đuốc Tết trên con đường từ San Francisco về San Jose bây giờ là thầy Sáu chuyên lo chuyện nhà Thờ. Thầy Nguyễn Đức Lâm vẫn còn vẳng nghe tiếng nói trên Radio giải quyết chuyện thời sự đời thường. Thầy Ngô Đức Diễm vẫn làm thơ trên đài phát thanh. Nhà báo trẻ đoạn trường ngày xưa Vũ Bình Nghi một vợ 9 con khởi sự làm báo từ buổi bình minh của San Jose đã chính thức đóng của tiệm Thời Báo. Tưởng rằng sau khi đem di hài vợ về xứ Bùi Chu thì sẽ ở luôn bên đó. Nhưng không. Còn nhớ San Jose nên chàng trai tóc bạc lại trở lại đón mùa Xuân trên đất cũ. Chúng tôi tuy già hơn các bạn , nhưng vẫn còn ngồi đây viết lại đôi hàng tưởng nhớ anh em.
Trưa mùng một Tết, đúng ngày 19 tháng hai 2015 xin hẹn các bạn đến quán ông Song đề ăn tô mì Ban mê Thuộc. Ông Song sau bao năm mở quán Đà Lạt từ thuở San Jose khai thiên lập địa bây giờ đã bán quán để về làm thinh. Nếu trưa ngày đầu năm các bạn bận việc cúng lễ chưa xuất hành thì buổi tối xin cùng đến tiệm bò bẩy món Ánh Hồng của ông Lê Văn Phụng. Tất cả đều là anh em ta trên đường xưa lối cũ. Nếu các bạn muốn cho buổi họp thêm phần long trọng với màu sắc chính trị, chúng tôi xin mời du ca Nguyễn Tâm bây gọi là quan nghị viên quận bảy.
Cũng không quên mời nhà khai quốc radio San Jose là bác Phạm Mạnh Đạt cùng với 2 xướng ngôn viên đầu tiên là cô Đoan Trang và anh Quốc Bảo. Nếu muốn các bạn ngạc nhiên chúng ta có thể mời cả nhà sáng lập TV Việt ngữ đầu tiên hàng ngày là ông Nguyễn Mạnh hiện đang ráo riết tranh cử chức vụ nghị viên khu 4. Xem ra các bạn tuổi trên 80 như chúng tôi ra đi khá nhiều. Nhưng các ban vong niên trên 70 và các bạn xưa của San Jose mà chưa lãnh tiền già thì cũng còn đủ mặt.
Đã 40 năm rồi, bài báo không thể nhắc đến tất cả mọi Chúng tôi sẽ chuẩn bị thu xếp để mời anh chị em của thập niên 70, 80 và 90 đến gặp gỡ đầu Xuân. Các bạn của thế kỷ 21 cũng nên đến chơi, nhưng nếu không thuận tiện, chúng ta sẽ còn nhiều dịp khác. Bạn bè bằng hữu thế kỷ 20, thời gian cũng chẳng còn bao lâu. Nên đến sớm còn kịp nghỉ sớm.
Chúng tôi sẽ có dịp tặng các bạn hai tác phẩm vô cùng quý giá:
Một CD với tiếng nói của hàng trăm nhân chứng lịch sử 30 tháng tư mà ngày nay đa số không còn nữa.
Món quà thứ hai là Giao chỉ Tuyển tập số 1. Tác phẩm đầu tiên trong 10 cuốn sách sẽ lần lượt xuất bản năm 2015.
Cuốn số một viết về những cánh hoa trong thời chinh chiến. Chuyện cô gái đi tìm xác phi công là anh rể. Chuyện cô gái đi nhận xác người yêu là biệt động quân. Chuyện người vợ Huế đi tìm di hài chồng trên đất Mỹ. Chuyện người vợ đem con gái trở về nhận xác chồng vùi dập bên trại tù vì trốn trại. Chuyện người vợ mũ đỏ ngày 1 tháng 5-75 đưa xác về quê chồng . Sau cùng chuyện cô hạ sĩ nữ quân nhân thắp cho người yêu Thủy quân lục chiến một ngọn đèn. Hãy thắp cho anh một ngọn đèn. Quảng cáo suốt năm qua, nói đi nói lại bao nhiêu lần mà nay tác phẩm đầy đau thương về câu chuyện tiêu biểu của những người phụ nữ trong chiến tranh Việt Nam mới hoàn tất.
Xin lấy một câu chuyện trong 6 truyện ngắn dùng làm tựa sách. Đi không ai tìm xác rơi.
Nhân dịp này xin các bạn gửi thư về cho Việt Museum 3017 Oakbrige Dr San Jose CA 95121 hoặc email [email protected]
Nếu thắc mắc, xin gửi $10. Sẽ nhận được dù bằng hữu ở bất cứ nơi nào trên thế giới. Nếu còn nghĩ ngợi. Không cần gửi tiền về. Nhận được sẽ tính sau. Cước phí bưu điện. Chấp. Phí tổn ấn loát Chấp. Bốn mươi năm, chỉ đến với nhau có một lần.
Cung chúc tân xuân.
Giao Chỉ San Jose.
.
,
Lý Thuyết Văn Học Thực Hành Phê Bình