Hôm nay,  

Người mọi da đỏ

17/11/202300:00:00(Xem: 4287)
 
hình-minh-họa
Hình minh họa: Cô gái người Mỹ gốc Phi với cung và mũi tên
 
Tôi lên 3 tuổi.

Tôi đứng trên 1 cái ghế bếp và nhìn qua cửa sổ.

Ở ngoài trời lạnh và bên trong có hơi tụ trên mặt kính, tôi phải lấy tay xoa xoa. Đứa anh họ hơn tôi một tuổi đứng cạnh tôi trên ghế nhưng chu đầu vào kiễng chân là người anh lên 9 và cô chị lên 6. Trời lúc đó về chiều và ảm đạm một màu xám nhạt. Phía bên ngoài nhà và ở lưng đồi có 2 người đi qua.

Họ một nam và một nữ, dạng bé nhỏ và đen đủi vào khoảng tuổi đôi mươi trong ngoài. Người thanh niên cởi trần và đeo gùi, cả hai đều chân đất và cô gái mặc cái áo len màu mè, rách ở nhiều chỗ. Họ không vào sân nhà mà chỉ đi ngang phía ngoài vài mươi thước. Trong ký ức của tôi sau này một thời gian dài là người thanh niên có đeo cung tên nhưng sự thật có lẽ anh chỉ có 1 cái rựa vác trên vai hay là anh không có đến con dao, tấc sắt đi rừng. Nhưng chi tiết cung tên này rất là quan trọng mặc dù nó được bịa đặt trong đầu của một thằng bé ba tuổi. Bà chị nói:

- Mọi da đỏ!

Dĩ nhiên nếu anh không đeo cung tên thì anh không thể là mọi da đỏ. Và anh là mọi da đỏ đeo cung tên thì rất đáng sợ. Chúng tôi hụp người xuống không cho họ thấy, lỡ họ bắn tên lửa đốt nhà và xông vào giết sạch mọi người.

images3069663_1
Hình minh họa

Đó là lần duy nhất tôi thấy người Thượng trong dịp nghỉ mát ở Đà Lạt. Tôi quanh quẩn không dám đi đâu xa trong những ngày sau đó cho đến khi về Sài Gòn. Hôm hai mẹ con tôi ra phi trường Liên Khàng thì có một ông chú họ lái xe đến nhà đón. Ông là sĩ quan trong quân đội và đeo một cây súng ngắn khiến tôi an tâm và hết sợ mọi da đỏ vì đã có cao bồi bảo vệ cho tôi. Tuy lên ba tuổi, tôi đã biết là cung đấu không lại súng.

Lúc đó, 1958, ở Việt nam chưa có truyền hình. Các rạp hát cấm trẻ con dưới năm tuổi, tôi còn nhớ rất rõ vì một bận người cô đưa tôi đến rạp Việt Long thì cả hai phải đi về vì tôi mới lên bốn nên không được vào. Như vậy tôi không coi TV và không coi hát, sách truyện hình, báo tranh lại rất hạn chế và bằng tiếng Pháp bán ở nhà sách Liên Châu. Nhờ đâu mà ba tuổi tôi đã biết cao bồi và mọi da đỏ, cao bồi Mỹ trắng là tốt và mọi da đỏ là xấu? Nhờ đâu một đứa bé ở mãi tận Việt nam và chưa cầm được sách đã biết phân biệt đâu chánh đâu tà? Da trắng đeo súng là tốt. Da đỏ đeo cung là xấu, và anh người Thượng ngày đó tuy anh tay không tôi cũng đã tưởng tượng ra là anh có vũ trang. Tôi chỉ mong là hôm ra phi trường, anh vác cung ra chặn đường và ông chú họ tôi lấy súng bắn anh chết tốt! Tại sao tôi lại cho chú tôi là cao bồi phe thiện và biến một người Thượng đi ngang nhà với cô em gái hay là vợ mới cưới thành kẻ ác man rợ giết người?

Tôi là một em bé Việt thăm Đà Lạt năm 1958, không phải là di dân sang châu Mỹ và đến California năm 1849 tìm vàng. Nhưng mới lên ba, bằng cách nào tôi đã ăn phải bả là Da đỏ ta đuổi đi tảy tộc, dồn nó vào các trại tạp trung trong sa mạc và diệt chủng chúng mày. Bọn này khủng bố người da trắng hiền lành và văn minh nhân ái đến khai hoang lập ấp nuôi bò trồng hoa. Họ giết cả đàn bà con nít, nhưng hèn nhát thấy kỵ binh thổi kèn tò te tí te là bỏ chạy mất hút. Tất cả những chuyện này, nó vào đầu tôi hồi nào?

Phản ứng của tôi, một đứa bé người Kinh, không phải là tò mò người dân tộc thiểu số ở nước mình để làm thân hay tìm hiểu họ mà tôi mới thấy đã sợ và từ cái sợ thì mong họ bị cao bồi giết! Tôi tự biến tôi thành một đứa bé da trắng văn minh và biến họ thành da đỏ man rợ. Cái nghèo chân đất, cái lạnh áo rách của họ tôi không thấy thương mà tôi thấy ghét. Lúc con tôi cũng vào hai ba tuổi và về Việt nam khi bị trẻ con Việt chọc, nó mắng lại là “Chúng mày bẩn thỉu! Chúng mày không đi giày!” Nhưng con tôi coi truyền hình từ lúc biết lãy và nó sanh tại Mỹ nên ảnh hưởng Mỹ là đương nhiên, đối với nó bọn trẻ con Việt nhếch nhác này có khi là Hồi giáo đánh tháp Song sinh không chừng! “Chúng mày bẩn thỉu! Chúng mày không đi giày! Chúng mày là… Saudi!” Trường hợp của con tôi còn hiểu được, nhưng còn trường hợp tôi?

Đó là bí mật của ý thức hệ cai trị.

Nhân đây, tôi thành thực xin lỗi hai người Thượng ngày hôm đó. Họ có làm gì đâu, đi ngang nhà một bọn trẻ con người Kinh, nó núp sau cửa kính chỉ chỏ và phê bình!

Đỗ Kh.

Trong chuyện ái ân của loài nhện lưng đỏ Úc Châu, con đực có một màn biểu diễn nghe như chuyện đùa: đang giao phối, nó bất thần lộn ngược người, đưa bụng mình thẳng vào đôi nanh của con cái — gần như mời bạn tình ăn thịt mình. Nhưng con nhện đực chưa hẳn muốn chết ngay.
Vài năm nay, chuyện mua sắm không còn hào hứng lắm đối với đàn bà chúng tôi. Ít nhất, đối với riêng tôi, ‘cảm hứng’ đã giảm đi một nửa. Vào các cửa tiệm hay các trang mạng thời trang, ta thấy gì? Toàn một màu xám ngắt! Quần áo cho giới trung niên thỉnh thoảng có màu sắc nhẹ nhàng: vàng nhạt, xanh nhạt. Nhưng nói chung, những chiếc áo đầm bông hoa rực rỡ không còn dám lộ mặt, ra tên. Còn áo len đỏ, cam, xanh lá non? Chỉ xuất hiện để một sớm một chiều đi vào góc on sale/giảm giá.
Theo Viện Nghiên Cứu Chính Sách Kinh Tế Stanford (Stanford Institute for Economic Policy Research) thị trường việc làm tại Hoa Kỳ đã hạ nhiệt đáng kể và lâm vào tình trạng suy yếu. Cục Thống Kê Lao Động (US Bureau of Labor Statistics - BLS) báo cáo rằng trong tháng 7 vừa qua nền kinh tế Hoa Kỳ đã mất 23,000 việc làm ngoài dự đoán.
Tôi nghiệm ra rằng cảm xúc trong tình yêu không mất đi đâu cả, nó vẫn nằm nguyên trong tiềm thức. Đạo Phật gọi đó là A Lại Gia Thức, nơi lưu trữ tất cả những gì một người đã từng nghĩ suy, đã nói ra thành lời, hay đã hành động có chủ đích. Yêu là cảm xúc, cũng được lưu lại trong tâm thức.
Nếu bình tĩnh nhìn lại, có lẽ điều đáng chú ý nhất không nằm ở chỗ câu nói này có khả thi hay không, vì rõ ràng là không, mà nằm ở chỗ nó được nói ra một cách rất tự nhiên, như thể đang kể chuyện mua thêm một miếng đất sau vườn. Không có văn bản pháp lý, không có lộ trình ngoại giao, không có gì ngoài một câu nói được thả ra giữa bài diễn văn về tội phạm đường phố, rồi lập tức chuyển sang chuyện Venezuela và giá dầu.
Nhìn từ bên ngoài, lối vào hầm trú ẩn Sonnenberg ở thành phố Lucerne chẳng có gì đáng sợ. Nó nằm ngay giữa một sân chơi trẻ em, bên cạnh xích đu và những tấm ván nhún ngoài trời. Nhưng phía sau cánh cửa dày có thể chịu được sức nổ là một đường hầm sáng đèn chạy sâu vào lòng núi, dẫn tới một công trình khổng lồ được xây từ thập niên 1970 để chứa tới 20,000 người nếu chiến tranh nguyên tử xảy ra. “Thời ấy, 20,000 người bằng khoảng một phần ba dân số Lucerne,” Zora Schelbert, người hướng dẫn tại Sonnenberg, nói. “Nghĩa là cứ ba người trong thành phố thì có một người được dự tính sẽ xuống đây trú ẩn.”
Khi Tổng Thống Donald Trump bí mật rời chuyên cơ Air Force One (AF1) bằng cách “núp” trong thùng của xe chở thực phẩm phục vụ trên phi cơ, rồi lên một phi cơ khác để tránh nguy cơ bị ám sát tại Thổ Nhĩ Kỳ, ông đã chọn ba trợ lý trung thành và gắn bó lâu năm nhất. Không một quan chức nào thuộc Nội Các có trong danh sách. Theo một quan chức Mỹ am hiểu về chiến dịch này cùng các tài liệu xác thực mà tờ The Post đã xem xét, ba người đó là ông Dan Scavino, phó chánh văn phòng Tòa Bạch Ốc, ông Walt Nauta, giám đốc phụ trách hoạt động tại Phòng Bầu Dục và cuối cùng là cô gái tóc vàng Natalie Harp trợ lý điều hành của ông Trump – người luôn được nhìn thấy xuất hiện cạnh tổng thống bất cứ nơi nào ông đến.
Nhiều nhà nghiên cứu đề nghị Hoa Kỳ lập những chương trình kiểm soát bọ ve tương tự các chương trình diệt muỗi do chính quyền địa phương thực hiện từ hơn một thế kỷ qua. Bệnh do bọ ve truyền hiện gây bệnh cho nhiều người Mỹ hơn các bệnh do muỗi truyền, nhưng ngân khoản nghiên cứu và phòng ngừa vẫn còn hạn chế. Sự lan rộng của bọ ve có liên hệ chặt chẽ với những thay đổi trong môi trường. Vào thời kỳ đầu lập quốc, nhiều khu rừng bị khai phá làm nông trại, còn nai đuôi trắng bị săn đến gần tuyệt chủng. Bọ ve vì thế mất nơi trú ngụ và thiếu con vật chủ để hút máu, nên ít có cơ hội sinh sôi và truyền bệnh sang người.
Từ hơn ba thập niên qua, cuộc tìm kiếm những hành tinh bên ngoài Thái Dương Hệ vẫn là một trong những công cuộc lớn nhất của thiên văn học. Ngoại hành tinh đầu tiên được xác nhận vào năm 1992, xoay quanh một ngôi sao neutron cách Trái Đất khoảng 2,300 năm ánh sáng. Từ đó đến nay, nhờ các viễn-vọng-kính đặt trên không-gian và trên mặt đất, giới thiên-văn đã tìm ra hơn 6.200 ngoại-hành-tinh rải rác trên bầu trời, đưa đến kết-luận rằng hầu như mỗi vì sao đang tồn-tại đều có ít nhất một hành-tinh quay quanh nó.
Phẫu thuật tháo túi ngực đang trở thành một hiện tượng đáng chú ý tại Hoa Kỳ. Số phụ nữ đi tháo túi ngực tăng nhanh trong vài năm gần đây. Những lo ngại về sức khỏe – đặc biệt “bệnh do túi ngực (breast implant illness)” – là lý do dễ thấy. Nhưng phía sau con số còn là một chuyển động sâu hơn: cách xã hội Mỹ nhìn địa vị, thời trang và vòng ngực đang đổi.
NHẬN TIN QUA EMAIL
Vui lòng nhập địa chỉ email muốn nhận.