Đang viết dở dang chuyến đi châu Âu dịp Giáng sinh 2025 thì tôi lại khăn gói lên đường đi châu Âu trung tuần tháng Ba 2026. Nhân dịp Spring Break, bà xã muốn tôi sang thăm con gái đang du học bên Anh. Trong lòng tôi có lo lắng chiến tranh do Mỹ và Do Thái khởi xướng đánh Iran. Tuy nhiên do sợ vợ hơn là sợ chiến tranh, tôi ngoan ngoãn vâng lời khăn gói lên đường thứ Sáu ngày 13 tháng 3. Đã lo sợ chiến tranh lại phải ra đi thứ Sáu ngày 13, ngày mà người Mỹ cho là xui xẻo, quả là hơi căng. Vì đi đột xuất, phút cuối tôi mới biết là tôi sẽ đi hãng máy bay Thổ Nhĩ Kỳ và tôi sẽ phải quá cảnh ở Istanbul trước khi tới Nice bên Pháp. Đang lo sợ chiến tranh, sợ xui thứ 6 ngày 13, bây giờ biết mình phải tới Thổ Nhĩ Kỳ, nơi Iran mới phóng tên lửa (dù bị bắn hạ) cách đó mấy ngày, tôi quay sang bà xã định xin phép cho quay về. Thấy cái tướng khúm núm, mặt mày tái nhạt của tôi, bà xã không nói không rằng, đưa tay chỉ thẳng cổng máy bay.

Có những buổi sáng rất bình thường nhưng lại làm người ta nhớ gần như cả một đời người. Sáng nay, trong căn nhà nhỏ ở San Jose, tôi pha hai ly cà phê như thói quen đã có từ nhiều năm. Một ly đặt trước mặt mình, ly còn lại đặt trước người bạn đời đã ngồi đối diện tôi suốt nửa thế kỷ. Ánh nắng đầu thu len qua khung cửa, rơi xuống khu vườn nhỏ nơi những bụi hồng vừa hé nụ. Ngoài sân, tiếng chim ríu rít vang lên quen thuộc. Mọi thứ vẫn bình yên như bao buổi sáng khác, nhưng lòng tôi bỗng nôn nao khi chợt nhận ra: Đã đúng năm mươi năm kể từ ngày hai đứa nắm tay nhau bước vào cuộc sống hôn nhân. Nửa thế kỷ, một quãng đường đủ dài để mái tóc xanh hóa bạc, để những đứa con ngày nào còn nép vào lòng cha mẹ nay đã trở thành cha mẹ của những đứa trẻ khác. Đó cũng là quãng thời gian đủ dài để tôi hiểu rằng điều quý giá nhất của đời người không phải là mình tích góp được bao nhiêu của cải, mà là khi ngoảnh đầu nhìn lại giữa bao thăng trầm, người đã cùng mình đi qua giông bão vẫn còn ngồi bên cạnh.

Nhiều người bạn văn thơ của tôi vẫn thường xúc động khi bảo rằng, thật may mắn chúng ta được sinh sống trên đất nước Hoa Kỳ, một đất nước có không gian tự do ngút ngàn, nơi những giá trị nhân bản và tư tưởng sáng tạo luôn được trân trọng. Chính bầu khí quyển tự do ấy đã trở thành mảnh đất lành nuôi dưỡng bao mầm sống văn hóa, giúp các hội đoàn, văn đàn của người Việt khắp nơi mọc lên rực rỡ như những đóa hoa giữa lòng xứ sở cưu mang mình. Quả đúng vậy. Nước Mỹ đã cho chúng ta một quê hương thứ hai để an cư, và trao tặng một vùng trời thênh thang để tiếng Việt được vang vọng, để nền văn học quê nhà không bị mai một theo thời gian. Nhờ hít thở bầu không khí tự do “rất Mỹ” ấy, Thi Văn Đàn Văn Thơ Lạc Việt (VTLV) chúng tôi mới có thể kiên trì đồng hành cùng chữ nghĩa, và gìn giữ hồn Việt qua hơn 35 năm dâu bể.

Bản tin sau là của ABC News hôm Thứ Năm, ngày 17/9/2026. Uber bị yêu cầu bồi thường 40 triệu USD cho cha mẹ của người phụ nữ bị xe tông chết sau khi bị bỏ lại trên đường cao tốc ở Quận Cam (Orange County).

Với nhiều người Việt thuộc một thế hệ đã sống qua chiến tranh, cá mòi hộp chẳng phải món gì xa lạ. Nó từng xuất hiện trong những thùng thực phẩm cứu trợ, tại các trại tị nạn, trong khẩu phần thời chiến: một hộp cá nhỏ, mở ra là ăn được, chẳng cần bếp núc cầu kỳ. Tài liệu của USAID trong Tết Mậu Thân 1968 ghi nhận chỉ trong những ngày cứu trợ người tị nạn ở Sài Gòn và Gia Định, hơn 63,000 hộp cá đã được phân phát, bên cạnh gạo, sữa hộp, bánh mì và nước mắm. Cá hộp vì thế đã đi vào một phần ký ức chiến tranh của người miền Nam — thứ thực phẩm bình dân, tiện lợi, đôi khi ăn vì chẳng còn gì khác để chọn. Hơn nửa thế kỷ sau, con cá nhỏ nằm co ro trong hộp thiếc ấy bỗng được giới dinh dưỡng nhìn bằng con mắt khác.

Theo báo Korea Times ngày 17/9/2026, giới trẻ VN trước giờ ưa học tiếng Anh, tiếng Hàn, bây giờ là tràn ngập theo học tiếng Trung Hoa nhằm chạy theo cơ hội việc làm. Bản tin nói rằng chỉ cần trình độ tiếng Trung trung cấp là đủ để tìm được việc làm và hưởng mức lương cao hơn. "Tiếng Trung chắc chắn đang là xu hướng hiện nay."

Bốn người bị giam vì viết văn, làm báo và vận động nhân quyền một cách ôn hòa -- đang suy giảm sức khỏe nghiêm trọng trong tù - Yêu cầu Bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ áp lực VN về quyền tự do ngôn luận, tự do lập hội và thượng tôn pháp luật - DB Derek Tran bảo trợ tù nhân lương tâm Lê Hữu Minh Tuấn, và kêu gọi gắn kết điều kiện cải thiện nhân quyền và quyền tự do báo chí vào các ưu tiên thương mại song phương Mỹ-VN

Bài viết sau đây từ báo "China Global South Project" ngày 16 tháng 9/2026, nhan đề "Myth and Misperception: Is Vietnam Trying to Escape China’s Orbit?" (Huyền thoại và ngộ nhận: Liệu Việt Nam có đang cố gắng thoát khỏi quỹ đạo ảnh hưởng của Trung Quốc?) của tác giả Khang Vu (một học giả khách mời tại Khoa Khoa học Chính trị, Đại học Boston College). Bản dịch như sau.